Nog veel oliehuiswerk

door

DE EERSTE OLIE uit GranMorgu moet in juni 2028 naar boven komen. Het miljardenproject is inmiddels ongeveer halverwege en bij Kuldipsingh Port Facility liggen de eerste zware onderdelen klaar voor installatie op de zeebodem. Onder meer de bouw van het drijvende productieplatform en de productie van het onderzeese productiesysteem boeken gestaag vooruitgang. De voorbereidingen voor de komende boorcampagne en offshore-installatieactiviteiten, die begin volgend jaar van start gaan, liggen op schema voor de eerste olieproductie.

Maar is Suriname zelf er klaar voor? Luisterend naar Staatsolie-directeur Annand Jagesar is er nog veel huiswerk te doen, onder meer op het gebied van opleidingen, infrastructuur en de verdere professionalisering van bedrijven. Dat is misschien wel de belangrijkste boodschap uit de presentatie over GranMorgu afgelopen zaterdag aan de media en de president. Dat de olie er komt, is vrijwel zeker. Een veel moeilijkere opgave is ervoor te zorgen dat Suriname er in de breedste zin zoveel mogelijk aan overhoudt.

Meer buitenlands geld en personeel kunnen de vraag naar woningen, horeca en andere diensten sterk opdrijven en daarmee prijzen verhogen

Daarvoor moeten vooral Surinamers worden opgeleid. Goede vakmensen zijn nodig voor opbouw, onderhoud, logistiek en offshorewerk. TotalEnergies verwacht dat tussen één en anderhalf miljard US dollar lokaal zal worden besteed. Het project moet meer dan 6.000 directe, indirecte en afgeleide arbeidsplaatsen opleveren. Belangrijk is dat Surinamers voldoende zijn toegerust om deze kansen te grijpen.

Tegelijkertijd moeten we ervoor waken dat de olierijkdom nieuwe problemen veroorzaakt. Meer buitenlands geld en personeel kunnen de vraag naar woningen, horeca en andere diensten sterk opdrijven en daarmee prijzen verhogen. Andere sectoren mogen niet het slachtoffer worden van het succes van de oliesector. Het Spaar- en Stabilisatie Fonds Suriname is daarvoor een belangrijke buffer.

We hoeven niet ver te kijken voor een waarschuwing. In buurland Guyana groeide de economie dit jaar met 33,3 procent en wordt voor bijna 6,5 miljard US dollar aan olie-inkomsten verwacht. Tegelijkertijd stegen de consumentenprijzen in de eerste zes maanden fors. De olie brengt dus economische voorspoed, maar dat betekent niet automatisch dat iedere burger dat ook in zijn portemonnee voelt.

De Surinaamse ambassadeur in Guyana, Ivan Fernald riep bij het aanbieden van zijn geloofsbrieven aan president Irfaan Ali de beide landen op om met één stem te spreken voor carbon credits. Fernald wees ook op het strategische belang van samenwerking op gebieden als voedselveiligheid, logistiek, connectiviteit en olie en gas. Hij noemde eveneens gerichte investeringen in menselijk kapitaal, zoals onderwijs, de arbeidsmarkt en de opleiding van vakmensen.

Surinamers zijn ijzersterk in het met de mond belijden. Maar de daad bij het woord voegen blijkt van een heel andere orde, zoals de praktijk keer op keer heeft bewezen. Staatsoliedirecteur Jagesar beoordeelt onze readiness met een 6,5. Dat moet een 8,5 worden, zegt hij. Suriname heeft nog minder dan twee jaar om zijn olie-huiswerk optimaal af te hebben. Olie onder de zeebodem is één ding. Er verstandig mee omgaan en er een geoliede maatschappij van maken, is iets heel anders.