Business community erkent: ‘Samenwerking tussen Suriname en Guyana is noodzaak’

door

Tekst en beeld Euritha Tjan A Way

PARAMARIBO — “Had u ooit gedacht dat dit mogelijk zou zijn? Had u tien jaar geleden kunnen denken dat Guyana en Suriname deze ontwikkeling zouden doormaken? Ik in ieder geval niet”, klonk Virjanand Depoo, ambassadeur van Guyana in Suriname, enthousiast. Met mimiek en pantomimiek liet hij zijn optimisme blijken. “Er zijn heel veel mogelijkheden. We moeten gaan van potentie naar realisatie. Dat is de uitdaging.”

Depoo was onderdeel van het zogenoemde ‘ambassadeurspanel’ ‘Building a Regional Platform: Cooperation as the Foundation for Industrial Growth’. Dat panel werd met twee anderen gehouden op de eerste dag van de International Business Conference in Assuria High-Rise. Depoo liet doorschemeren dat politieke verschillen tussen Suriname en Guyana zeker zullen worden opgelost.

“In Suriname praten we veel, maar doen we weinig. Dat moet nu echt veranderen”Fernandes Group CEO Bryan Renten

Lessons learned

Ook Surinames ambassadeur in Guyana, Ivan Fernald, zat in het panel. Hij zegt dat Suriname naar Guyana kan kijken om te weten wat de lessons learned zijn. “Wij hoeven die fouten dan niet meer te maken. Dat is een luxepositie.”

Fernald, die op 16 september zijn geloofsbrieven aan de Guyanese president aanbood, suggereert dat de private sector ook meer invloed krijgt op de ontwikkelingen die Suriname en Guyana willen. “Want hoewel ik mogelijkheden voor partnerschappen zie, zijn er ook enorme uitdagingen. Surinaamse ondernemers moeten kunnen voldoen aan heel hoge internationale eisen. Kunnen we dat wel of moeten we met Guyana werken, zodat we can become a force to recon with.” Volgens hem heeft het organiserende Suriname-Guyana Chamber of Commerce laten zien dat ze de rol van matchmaker kan vervullen.

Uitdagingen

Hoewel er mogelijkheden zijn, zijn er ook gigantische uitdagingen om samen op te trekken. Dat stelde Bryan Renten, CEO van de Fernandes Group, tijdens het CEO-panelgesprek ‘From Energy to Industry’. Terwijl hij keek naar de minister van Transport, Communicatie en Toerisme zei hij: “Ik ga het zeggen zoals het is: ‘hoe moeilijk kan het zijn om een ferry, een boot, aan de grens tussen Guyana en Suriname te beheren?’ We kunnen dat niet eens!”

Fernandes, die al vóór de olie- en gasontwikkelingen zijn operatie uitbreidde naar Guyana, heeft daar last van. “We zochten naar een mogelijkheid om onze markt uit te breiden, want wij zijn in Suriname marktleider met onze dranken en ons brood. Voor ons leken Guyana en in mindere mate Barbados opties in de regio”, vertelde Renten. Maar na jaren blijken de basisinfrastructuur en verbinding nog steeds een probleem.

Hij noemde samenwerking tussen Guyana en Suriname iets dat moet. “Het zou toch gek zijn dat Guyana een gas-to-shore base heeft en dat Suriname er ook één moet hebben. Dat is gekkemanswerk. We zijn landen met beide een kleine populatie”, liet Renten weten.

Artur Nunes Da Silva, General Manager van TotalEnergies EP Suriname, sprak over een ander heet hangijzer: het verkrijgen van vergunningen om te mogen werken. “Voor het aantal mensen dat we nodig hebben, hebben we ‘duizenden’ werkvergunningen nodig en ik weet dat er een gap is tussen wat de overheid eerst kon en wat ze nu moet doen, maar wij hebben echt een betere procedure nodig.”

Local Content

Local content blijft een discussie topic wanneer het gaat over offshore investeringen. Renten legde uit dat hij niet kan begrijpen dat er nog steeds gesproken wordt over local content, zonder dat er ook maar iets gebeurt. “Ik adviseer dat de overheid kijkt naar local content als een proces. Over twee jaar hebben we geen maximalisatie van onze local content, maar laten we beginnen met een visie. Wat willen we nu, waar wil Suriname over twee jaar en over vier jaar zijn? Maar laten we iets doen. In Suriname praten we veel, maar doen we weinig. Dat moet nu echt veranderen”, stelde Renten.

Ook voor bedrijven die al investeren is het belangrijk dat de overheid besluiten neemt voor de ontwikkeling van local content. “Fernandes bijvoorbeeld investeert nu al, maar krijgt bijvoorbeeld geen fiscale incentives van de overheid. We moeten mensen uit het buitenland laten komen omdat we voor bepaalde zaken de kennis niet hebben. Dan moeten we werkvergunningen krijgen. En dat is ook echt een probleem.”

Overal zien partijen kansen voor Suriname en Guyana om samen te werken. En niet alleen op het gebied van olie en gas. “We moeten verder kijken dan olie en gas en duurzame initiatieven stimuleren”, liet Renten nog weten. Donderdag was de laatste dag van de International Business Conference 2026.

De enthousiaste Guyanese ambassadeur Virjanand Depoo.