PARADOX VAN LENEN VOOR ADEMRUIMTE

In een recente uitzending van “Welingelichte Kringen” van Radio ABC Suriname heeft president Jennifer Simons de noodzaak benadrukt van het creëren van ‘ademruimte’ voor de Surinaamse economie. Door schulden af te lossen met nieuw geleend kapitaal, hoopt de regering de immense druk op de staatskas te verlichten. Echter, wie de argumentatie nader analyseert, stuit op een reeks inconsistenties en riskante aannames die vragen oproepen, over de monetaire koers van ons land.
Een van de meest opvallende uitspraken is het argument dat men “geen oorlog had voorzien,” verwijzend naar de mondiale instabiliteit die de economie parten speelt. Dit roept direct de vraag op, in welke geopolitieke realiteit de beleidsmakers leefden. De conflicten in Oekraïne en de spanningen rond Venezuela broeiden immers al jaren. Zelfs de liquidatie van Qassem Soleimani vond plaats tijdens de vorige termijn van Trump, wat destijds al voor enorme schokken op de oliemarkt en mondiale veiligheidsverhoudingen zorgde. Dat een regering claimt verrast te zijn door geopolitieke onrust, getuigt van een zorgwekkend gebrek aan strategisch inzicht.
De Dollars en de VRI-val
Het plan om nu dollars aan te wenden voor aflossingen, in de hoop dat de Value Recovery Instrument (VRI) royalties eerder vrijkomen, is een riskante gok. De president stelt dat royalties eerst vrijkomen en pas veel later de belastinginkomsten uit de olie- en gassector. Dit betekent dat we de komende jaren nog steeds in een precaire situatie zitten. De VRI-constructie was bedoeld om schuldeisers mee te laten profiteren van toekomstige meevallers, maar door dit nu af te kopen met nieuwe schulden, verplaatsen we het probleem simpelweg naar de toekomst. We lossen gisteren op met het geld van morgen, terwijl de renteklok onverbiddelijk doortikt.
Investeren in Stilstand?
Simons noemt onderwijs, gezondheidszorg en de agrarische sector als speerpunten waarvoor deze ademruimte nodig is. Hoewel dit ontegenzeggelijk cruciale sectoren zijn voor het sociaal maatschappelijk welzijn, is de economische realiteit hard: onderwijs en gezondheidszorg leveren binnen een regeertermijn van vijf jaar, geen directe economische groei op. Het zijn nodige langetermijninvesteringen. Maar investeren doe je met een surplus, niet bij tekorten. De agrarische sector zou dat wel kunnen, maar die kampt al decennia met structurele onderinvestering. Zonder een krachtig monetair fundament, blijft het investeren in deze sectoren dweilen met de kraan open.
Monetair Wantrouwen
Dit brengt ons bij het pijnlijke punt van vertrouwen. Zowel nationaal als internationaal wordt de president niet beschouwd als een autoriteit op het gebied van monetaire economie. Wetgeving zoals verhoging van het obligoplafond, heeft haar hamer als assembleevoorzitter gepasseerd en zij heeft de in staat van beschuldiging van minister Hoefdraad, ondanks overweldigend bewijs, als Assembléevoorzitter, niet aangenomen. In een land waar de Centrale Bank van Suriname (CBvS) momenteel in de bizarre situa-tie verkeert dat er door haar toedoen, twee raden van commissarissen lijken te zijn, is eenduidig monetair gezag, ver te zoeken. Ondertussen gaan de Open Markt Operaties (OMO’s) onvermoeibaar door, ondanks kritieken die de regeringspartij van de president zelf, in het recent verleden had op het instrument.
De IMF-muur
Terwijl de president spreekt over ademruimte, is de realiteit dat de staatsschuld onder dit beleid juist verder is opgelopen. Er is nog altijd geen definitieve oplossing met het IMF over de afbetalingen, op de lange termijn. De ademruimte die nu gecreëerd wordt, lijkt meer op een verstikkende deken die over de volgende generaties wordt uitgegooid. Suriname heeft geen behoefte aan retoriek over onvoorziene oorlogen of tijdelijke verschuivingen van schulden. Wat nodig is, is een ijzersterk monetair beleid, transparantie bij de Centrale Bank en een eerlijk verhaal naar het volk: we lenen ons niet uit de crisis, we graven onszelf dieper in. De ‘ademruimte’ van Simons zou wel eens de stilte voor de storm kunnen blijken te zijn.
The post PARADOX VAN LENEN VOOR ADEMRUIMTE ..

...