WIE NEEMT VERANTWOORDELIJKHEID?

Burgers worden momenteel uit de binnenstad ‘gedreven’ door dak- en thuislozen. Natuurlijk niet letterlijk, maar wegens het gevaar dat ze vormen. Keerpunt had in januari dit jaar reeds in een artikel met als kop: ´Wie beschermt on tegen de dak- en thuislozen?´, gewezen op het gevaar dat delen uit deze groep vormen voor de burger die zich in de stad begeeft om naar het werk, school of elders te gaan. En jammer genoeg is het weer zover gekomen. Een dakloze man heeft eerder deze week een jonge vrouw steekverwondingen in het gezicht toegebracht met een kapotte fles. Een dakloze die volgens omstanders bekend staat om zijn agressieve gedrag. Gelukkig overleefde het slachtoffer de aanval, maar het had anders kunnen aflopen. En precies dat maakt de situatie zo gevaarlijk en urgent.
Voor veel burgers is dit geen op zichzelf staand incident. Het dagelijks straatbeeld wordt voor velen gezien als onvoorspelbaar en soms ronduit onveilig. Op weg naar werk of school, bij winkels of verkeerslichten, confrontaties met verward en soms agressief gedrag van deze lijken toe te nemen. Daarmee groeit ook de indruk dat de samenleving aan haar lot wordt overgelaten.
Tegelijkertijd vraagt deze problematiek om nuance. Dak- en thuislozen zijn geen homogene groep en zeker niet per definitie gevaarlijk. Integendeel, velen bevinden zich in deze positie, door een toename van problemen, armoede, verslaving en psychische aandoeningen. Hulpverleners bevestigen, dat een aanzienlijk deel van deze groep kampt met ernstige mentale instabiliteit. Het zijn vaak mensen die zelf slachtoffer zijn van een systeem, dat hen onvoldoende opvang en begeleiding biedt.
Maar begrip voor hun situatie, mag geen excuus zijn voor passiviteit. Hier schiet het beleid tekort. De overheid heeft niet alleen een zorgplicht richting kwetsbare groepen, maar ook een kerntaak bij het waarborgen van de veiligheid van alle burgers. Wanneer meldingen van agressie, vernieling of intimidatie zich toenemen zonder zichtbaar structureel antwoord, krijgt men het gevoel van een bestuurlijke afwezigheid.
Wat opvalt, is dat de reactie vaak incidenteel blijft. Na een ernstig voorval, is er wel tijdelijke aandacht, soms een korte interventie, maar een samenhangende langetermijnaanpak komt maar niet. Opvangcapaciteit is beperkt, psychiatrische zorg schiet tekort en toezicht op risicovolle situaties, lijkt fragmentarisch. Ondertussen draaien maatschappelijke organisaties en stichtingen grotendeels op voor de eerste opvang, vaak met minimale middelen en afhankelijk van donaties. Daarmee blijft de kernvraag onbeantwoord: wie schraagt de regie? Een effectieve aanpak vraagt om meer dan losse initiatieven.
Het vereist beleid, waarin opvang, geestelijke gezondheidszorg en openbare orde op elkaar zijn afgestemd. Mensen met ernstige psychische problemen, die een risico vormen voor zichzelf en hun omgeving, moeten op een humane en controleerbare manier worden opgevangen. Niet als straf, maar als bescherming voor henzelf én voor de samenleving. Ook de rol van de directe omgeving, verdient aandacht. Familieleden, voor zover aanwezig, kunnen een belangrijke schakel zijn in signalering en ondersteuning. Maar ook zij staan vaak machteloos zonder adequate voorzieningen en begeleiding vanwege de overheid.
De huidige situatie laat zien dat Suriname balanceert tussen medeleven en onvermogen. Zolang er geen duidelijke keuzes worden gemaakt en verantwoordelijkheid diffuus blijft, blijven zowel dak- en thuislozen als andere burgers, in een kwetsbare positie. Het debat over mentale gezondheid mag daarom niet abstract blijven, maar moet zich vertalen in concreet beleid op straatniveau. Echte zorg betekent ook durven ingrijpen tijdig, doordacht en menswaardig. Want zolang dat uitblijft, blijft de vraag onbeantwoord wie neemt verantwoordelijkheid vóórdat het opnieuw misgaat en fataal afloopt?
The post WIE NEEMT VERANTWOORDELIJKHEID? ..

...