Stagnerende woningbouw

DE REGERING ZAL haar belofte om voor het einde van het jaar driehonderd woningen te bouwen, niet kunnen realiseren. Hoewel verschillende woningbouwprojecten inmiddels in voorbereiding of uitvoering zijn, ligt het tempo veel te laag om het oorspronkelijke jaardoel nog te halen. De regering verwacht dit jaar slechts enkele tientallen woningen op te leveren, terwijl het land al tientallen jaren tienduizenden woningzoekenden kent.

Het is een pijnlijk, maar inmiddels angstwekkend herkenbaar patroon: de Surinaamse overheid die met veel trompetgeschal ambitieuze woningbouwplannen presenteert, om vervolgens roemloos te stranden in de modder van de realiteit. De recente mededeling dat de beloofde driehonderd woningen voor het einde van het jaar bij lange na niet worden gehaald, wekt dan ook geen verbazing meer.

De huidige stagnatie staat niet op zichzelf. Het is het zoveelste hoofdstuk in een decennialang dramastuk van mislukt volkshuisvestingsbeleid. Wie de Surinaamse geschiedenis erop naslaat, ziet een kerkhof aan onafgemaakte projecten en loze beloften. Denk aan 1996, toen de NDP-regering-Wijdenbosch met veel bombarie beloofde om tweeduizend woningen per jaar te bouwen. Kostbare contracten met buitenlandse aannemers liepen echter vast omdat de overheid haar rekeningen niet betaalde.

In de daaropvolgende decennia pompten opeenvolgende regeringen miljoenen in programma’s die sneuvelden in de voorbereidingsfase of simpelweg stilvielen omdat bijvoorbeeld nutsvoorzieningen ontbraken. En wat te denken van de achttienduizend woningen die president Desi Bouterse wilde bouwen. Met enorm veel politiek vertoon werd daartoe in 2015 de Chinese Broad Homes prefab-woningfabriek bij Smalkalden in Para geopend. Het werd destijds gepresenteerd als een revolutie in de Surinaamse huizenbouw die zeker drieduizend woningen per jaar uit de robotgestuurde machines zou persen. Ieder gezin zou daardoor snel een eigen huis krijgen.

De realiteit was dat de fabriek nooit echt is gaan draaien en de beloofde massale woningbouw uitbleef. Vandaag de dag herinnert die fabriek ons slechts aan hoe buitenlandse miljoeneninvesteringen en grootse beloften roemloos doodbloeden als gevolg van wanbeleid. Ook de vage publiek-private partnerschapsprojecten van de vorige regering eindigden in een fiasco, en projecten die wel van de grond kwamen, rammelden juridisch aan alle kanten, waardoor zelfs burgers die hun huis al netjes hebben afgelost, nog altijd in onzekerheid leven.

Minister Diana Pokie van Sociale Zaken en Volkshuisvesting (SoZaVo) heeft recentelijk woningbouwprojecten in Voorburg en Reeberg gelanceerd. Maar de hooguit driehonderd huizen die dat moet gaan opleveren, zijn hele kleine druppels op een gloeiend hete plaat; als ze al worden afgebouwd, want daar hebben nog maar weinig mensen in Suriname vertrouwen in.

Waarom slaagt de overheid er decennium na decennium niet in om een gestroomlijnd apparaat op te zetten dat wél resultaat levert? Zolang projecten zoals het Affordable Housing Project (AHP) blijven steken in voorbereidende fasen, of bij mondjesmaat voldoen aan de behoefte koopt de Surinaamse burger daar absoluut niets voor. Natuurlijk zijn initiatieven zoals renovatiesubsidies en online aanvraagsystemen noemenswaardig, maar ze verbloemen het kernprobleem niet: het structurele tekort aan daadkracht en continuïteit. Woningbouw mag geen politiek speeltje zijn dat bij elke regeringswisseling opnieuw wordt uitgevonden en vervolgens stagneert, want het is een fundamenteel grondrecht.

...