Illegaal, tenzij het uitkomt

door

SERIEUS!? / Ivan Cairo

Suriname en Guyana hebben al jaren een bijzondere relatie met de backtrackroute over de Corantijn. Het is een beetje zoals met die ene neef die officieel niet meer welkom is op familiefeestjes, maar die toch altijd een bord eten krijgt. Iedereen weet dat hij er is. Iedereen weet hoe hij binnenkomt. Alleen praten we er liever niet over.

De backtrackroute is illegaal. Behalve wanneer hij dat even niet is. Nog geen eeuwigheid geleden besloot Guyana dat het afgelopen moest zijn met die ongein. Controle! Regels! Orde aan de grens! De autoriteiten scherpten het toezicht aan. Wie dacht lekker informeel met een bootje de rivier over te steken, moest begrijpen dat landen grenzen hebben en grenzen procedures.

Tot de Canawaima uitviel. Toen bleek dat illegaliteit verrassend flexibel is. De Maritieme Autoriteit Suriname vindt dat de Canawaima onderhoud nodig heeft en naar het droogdok moet. Guyana vindt dat het schip nog even kan varen. Suriname zegt: dok. Guyana zegt: varen. Guyana bood vervolgens een ander schip aan. Suriname zei kennelijk ook daartegen: liever niet.

En toen ontdekte Georgetown een eeuwenoud juridisch beginsel dat nergens in een wetboek staat, maar overal ter wereld uitstekend functioneert: als de officiële oplossing niet werkt, probeer dan de onofficiële. Dus is de backtrackroute nu officieel opengesteld.

Lees die zin nog eens. De informele route is officieel open. Gelukkig moet iedereen zich netjes melden bij immigratie. Eerst uitchecken in Guyana, daarna met het bootje de rivier over en vervolgens inchecken in Nickerie. Daarmee hebben we vermoedelijk een wereldprimeur: gereguleerde illegaliteit met immigratiestempel.

Het wachten is nu op een bord bij Springlands:‘WELKOM BIJ DE ILLEGALE GRENSOVERGANG. PASPOORT GEREEDHOUDEN’.

Het mooiste is dat beide landen al jaren praten over het formaliseren van deze route. Soms lijkt een akkoord dichtbij, vervolgens lopen gesprekken vast en daarna gebeurt er weer maandenlang niets. Kennelijk was er slechts één ding nodig om vooruitgang te boeken: de officiële veerboot moest ermee ophouden.

De Canawaima heeft daarmee bereikt wat diplomaten jarenlang niet lukte. Misschien moeten Suriname en Guyana deze aanpak vaker gebruiken. Als onderhandelingen vastlopen, gewoon wachten tot iets kapotgaat.

Want nood breekt wet. Aan de Corantijn breekt nood tegenwoordig zelfs illegaliteit. En daarna krijg je gewoon een stempel.

ivancairo@yahoo.com