‘HOOPGEVENDE ZAKEN VINDEN PLAATS OM SLM TE BEHOUDEN’

door

President Simons heeft in de meest algemene bewoordingen gesteld, dat er hoopgevende zaken plaatsvinden om de SLM te behouden en dat er vooruitgang wordt geboekt. Volgens haar is het bedrijf uit de gevarenzone. Men zou verwachten dat bij een dergelijk bericht, de eerste door een registeraccountant goedgekeurde cijfers gepubliceerd zouden worden, na een decennium aan achterstand. Of dat misschien de eerste afdracht van het bedrijf aan het pensioenfonds in de derde regeertermijn sinds de stopzetting daarvan had plaatsgevonden. Dat misschien zelfs een successieplan bekend was voor de opvolging van de uit pensioen teruggekeerde algemeen directeur. Misschien was er een jaar, een kwartaal of zelfs een vluchtroute winstgevend gebleken. Maar geen van deze heuglijke feiten brachten de Koningin van Algemeenheden tot dit wonderbaarlijke inzicht. Het is eerder haar belofte dat er sprake zou zijn van minder politieke bemoeienis. Geen gratis reisjes meer voor hoogwaardigheidsbekleders. Daar gaan wij de oorlog natuurlijk niet mee winnen.
Als deze president of de vorige stelt dat de redding voor de SLM erin bestaat om het bedrijf met een zuiver bedrijfsdoel te runnen, sluipt de eerste denkfout er al in. Ieder bedrijf dat structureel verlieslatend is, een schuldenlast heeft die richting de honderd miljoen Amerikaanse dollar kruipt en elk jaar afhankelijk is van miljoenen aan verkapte subsidie, zou bedrijfsmatig het besluit nemen om in te krimpen of de deuren te sluiten. Het alternatief zou zijn om het meest winstgevende binnen de operaties te zoeken en daar alle aandacht aan te geven. In dit geval zou de SLM verder moeten gaan als een vrachtvervoersbedrijf dat ook gebak verkoopt en binnenlandse tours organiseert, of zich moeten richten op de luchtverbinding naar het binnenland.
Het bedrijf kampt met veel problemen en heeft in het verleden absoluut niet geprofiteerd van politieke bemoeienis of het functioneren als verlengstuk van haar aandeelhouder, de staat Suriname.
Maar in de afgelopen drie jaar heeft het bedrijf alleen kunnen overleven doordat er vanuit de portfolio van andere organisaties van de aandeelhouder, hulp geboden is: van het gebruik van goudvoorraden van Grassalco tot kredieten van de Hakrinbank tegen voorwaarden die geen enkele concurrent zou kunnen krijgen, en van brandstof, additieven en smeermiddelen met de complimenten van Staatsolie – om nog maar te zwijgen van de meer dan 10 miljoen Amerikaanse dollar per jaar aan directe overheidssteun.
Als het behoud van de SLM dan geen zuiver bedrijfsmatig doel heeft, ligt de oplossing zeer waarschijnlijk niet in het beantwoorden van de verkeerde vraag met het verkeerde antwoord.
De juiste vraag is waarom de SLM behouden zou moeten worden. Als daar een eerlijk antwoord op gegeven wordt, kunnen wij hoop zoeken in hoe de SLM behouden zou moeten worden.
En dat antwoord klinkt ongeveer zo: de SLM moet behouden worden, omdat geen enkele andere luchtvaartmaatschappij ter wereld – of het nu gaat om vracht- of personenvervoer – de vluchten op alle regionale en nationale routes langdurig zou garanderen tegen de prijzen die de SLM aanbiedt. Het gevolg van het wegvallen daarvan zou zijn dat alles duurder en onzekerder wordt als dat abrupt stopt: van medicijnen tot voedingsmiddelen en van de expertise van internationale medische ondersteuning tot de internationale experts die de aanwezige multinationals en onze vijf miljarden bedrijfsgroepen draaiend houden met essentiële dienstverlening.
Het betekent dus dat het bestaan een nationaal strategisch doel dient en dat winst of verlies voor het bedrijf substantieel minder interessant is. Als wij namelijk het winstoogmerk van ziekenhuizen of van een militaire kazerne centraal zouden stellen, zou een redelijke bedrijfsanalist binnen een week, beide opheffen.
Er is niks mis mee om in een organisatie van strategisch belang het winstoogmerk van minder belang te achten. Dat wil niet zeggen dat je niet kostenbewust te werk moet gaan of dat de geldkraan ten koste van de belastingbetaler opengaat.
Het wil wel zeggen dat als bepaalde onkosten niet interessant zijn voor een privébedrijf, iemand met oog en begrip voor de publieke zaak moet kunnen uitleggen waarom het alsnog wenselijk kan zijn om die kosten toch te maken.
De vraag blijft: hoe red je dan een dergelijke organisatie? En ook de antwoorden daarop zijn niet bijster ingewikkeld. Als we er eerlijk over zijn dat de publieke zaak erbij gebaat is, kun je dit keer formeel het gesprek aangaan met de meer dan driehonderd parastatalen, de meer dan vijftig aanmerkelijke belangen in organisaties en de meer dan zestigduizend personeelsleden waarover de Staat Suriname beschikt. Dat betekent dat je qua bankieren misschien niet langer commercieel bezig moet zijn, maar een syndicaat van de meer dan zes staatsbanken moet inzetten voor de diensten die met de SLM te maken hebben. Het betekent dat je een ongemakkelijk gesprek met de bonden moet aangaan over de vraag of een eigen pensioenfonds voor bestaand personeel nog wel haalbaar is.
Het betekent dat je moet zorgen voor woningbouwprogramma’s voor trouwe SLM’ers. Ook betekent het dat je moet afstappen van valutaprijzen en spaarprogramma’s moet introduceren binnen het ambtelijke bestand, zodat je die zestigduizend personen als een vertrouwd klantenbestand kunt aanspreken, in plaats van je te richten op een smalle laag van de hogere middenklasse.
Het betekent ook dat de dienstverlening aan boord drastisch omlaag mag en dat de noodzaak van businessclassreizen kleiner wordt of misschien geheel verdwijnt. Ook betekent het dat je de deuren opent voor ontwikkelingsbanken en zelfs donateurs op bilateraal niveau om donaties en langetermijnfinancieringen tegen zeer lage rente bespreekbaar te maken.
Dat wordt een heel andere SLM, maar wel een SLM die trouwer is aan de werkelijke bestaansfunctie en geen schizofreen kind van ouders die niet weten welke richting het op moet of hoe ervoor betaald zal worden. Dat is een gedachte die tegelijkertijd somber begint, maar hoop kan bieden vanwege haar realiteitzin en de uitvoerbaarheid.
The post ‘HOOPGEVENDE ZAKEN VINDEN PLAATS OM SLM TE BEHOUDEN’ ..