Douane scherpt controles aan en werkt aan hervorming naar Belastingautoriteit

Patricia Herfst-MacIntosh, inspecteur en hoofd van de Dienst Douane, zegt dat de douane sinds haar aantreden in november 2025 haar controles heeft aangescherpt. Volgens haar heeft dit bijgedragen aan een stijging van de inkomsten uit douanerechten. Herfst-MacIntosh is inmiddels 35 jaar werkzaam bij de douane, en geeft sinds november 2025 leiding aan de dienst.
Volgens Herfst-MacIntosh is het niet mogelijk om vooraf vast te stellen, hoeveel extra inkomsten de douane zal binnenhalen. De inkomsten zijn onder meer afhankelijk van het aantal importen. “Je kan geen geld innen als je geen importen hebt”, legt zij uit.
Sinds haar aantreden is volgens de inspecteur onder meer de controle bij invoer, uitvoer en doorvoer verscherpt. Daarbij wordt gekeken naar onder andere de goederen die worden binnengebracht en de waarden die importeurs aangeven. „En aan de hand daarvan is het natuurlijk een beetje gaan stijgen”, aldus Herfst-MacIntosh.
Een belangrijk traject waar de douane momenteel mee te maken heeft, is de voorgenomen vorming van één Belastingautori-teit. Herfst-MacIntosh ziet de douane en de belastingdienst daarbij als onderdelen van één geheel, waarin zowel directe als indirecte belastingen, worden meegenomen.
Binnen de douane bestaat volgens haar echter nog veel onzekerheid over de gevolgen van de overgang. Vooral de arbeidsvoorwaarden en de positie van ambtenaren, zorgen voor vragen. Douaniers zijn nu als ambtenaar in dienst, maar zal in het vervolg bij de Belastingautoriteit een arbeidsovereenkomst voor worden gesloten. “Mensen vragen wat er dan met zijn of haar dienstjaren gaat gebeuren. Dat hebben we ook al beantwoord, dat het wordt meegenomen”, zegt Herfst-MacIntosh.
Tegelijkertijd is volgens haar nog niet alle informatie over de toekomstige arbeidsovereenkomsten beschikbaar. Om de medewerkers beter te informeren, zijn inmiddels verschillende roadshows gehouden. De douaneleiding en de directeur van de Belastingdienst bezochten onder meer Nickerie, Zanderij en Albina. Daar werden medewerkers van zowel de belastingdienst als de douane geïnformeerd en konden zij vragen stellen. Ook wordt gewerkt aan uitbreiding van het personeelsbestand. Het ministerie heeft toestemming gegeven om vijftig nieuwe medewerkers aan te nemen. Het sollicitatieproces werd in juni gestart. Daarop kwamen volgens Herfst-MacIntosh ongeveer 600 sollicitanten af. De selectie bestaat uit meerdere stappen. De nieuwe medewerkers moeten onder meer verschillende onderzoeken en een opleidingstraject doorlopen. De leiding mikt erop dat de nieuwe lichting in januari kan beginnen. Daarmee zal het personeelstekort volgens Herfst-MacIntosh niet volledig verdwijnen. Binnen de dienst is sprake van een normale uitstroom. “Als we er nog vijftig bij konden krijgen, zou het goed zijn”, zegt zij. Vooralsnog wil de leiding eerst deze lichting binnenhalen en daarna opnieuw kijken naar een volgende groep. De inspecteur erkent dat de douane in de samenleving met een bepaald imago kampt. Zo wordt volgens haar gezegd, dat men zonder connecties moeilijk bij de dienst binnenkomt en dat douaniers eenmaal binnen financieel goed zouden zitten.
Herfst-MacIntosh spreekt tegen dat zij zelf met de zogenoemde “kruiwagen” bij de douane is binnengekomen. Volgens haar verloopt de huidige werving transparant. Bij de laatste wervingsronde konden kandidaten zich aanmelden en werden zij vervolgens volgens vastgestelde criteria geselecteerd. Voor de integriteit van de dienst is er volgens haar een code of conduct waaraan medewerkers zich moeten houden. Wanneer zaken gebeuren die niet door de beugel kunnen, moet daartegen worden opgetreden. Herfst-MacIntosh zegt daarnaast een opendeurbeleid te hanteren. Medewerkers die problemen of misstanden willen melden, kunnen bij haar terecht. “Als er zaken zijn die niet door de beugel kunnen, mag je de deur binnenstappen, die aangeven, en het wordt daadwerkelijk onderzocht.” Ook de kwestie rond douanier Durham kwam aan bod. Hij stelde eerder, dat hij binnen anderhalf jaar vier keer was overgeplaatst en sprak publiekelijk over opdrachten, die volgens hem verband staan met het ontduiken van belastingen.
Herfst-MacIntosh bevestigt dat er meerdere mutaties hebben plaatsgevonden, maar benadrukt, dat zij niet over alle eerdere overplaatsingen kan spreken. Bij de laatste mutatie was zij wél betrokken. Zij stelt dat binnen een gedisciplineerde organisatie opdrachten van de leiding moeten worden uitgevoerd. De zaak die Durham heeft aangekaart, is volgens haar onderzocht, maar nog niet volledig afgerond. “Als je in een proces zit, los je zaken niet van vandaag op morgen op”, zegt zij. Volgens Herfst-MacIntosh zijn inmiddels verschillende partijen betrokken bij het onderzoek en wordt onder meer gekeken naar de samenwerking met de Viskeuringsdienst, LVV en internationale partners. Een specifiek onderdeel van de zaak betreft vis die vanuit China tijdelijk naar Suriname is gebracht en vervolgens naar een ander Caribisch land werd geëxporteerd. Volgens de uitleg van Herfst-MacIntosh kan bij tijdelijke invoer een zekerheidsstelling worden betaald, en moet de lading onder toezicht van de douane blijven, totdat deze opnieuw wordt uitgevoerd. De vraag die wordt onderzocht, is onder meer hoe de oorsprong van de goederen wordt vastgesteld en welke informatie vervolgens op exportdocumenten terecht komt. Herfst-MacIntosh benadrukt dat de douane niet zelfstandig de oorsprong van vis vaststelt. Daarvoor wordt informatie van het Viskeuringsinstituut gebruikt. Het nationale deel van de kwestie is volgens haar grotendeels bekeken, maar het internationale aspect, wordt nog onderzocht. Daarbij wordt onder meer gesproken met de EU en CARICOM. “We zijn ermee bezig”, benadrukt zij. Volgens de inspecteur is inmiddels ook begonnen met het evalueren en waar nodig herschrijven van procedures. Daarnaast wordt gewerkt aan betere monitoring en digitale systemen.
Met het oog op de ontwikkeling van de olie- en gassector werkt de douane eveneens aan nieuwe expertise. Medewerkers zijn getraind met ondersteuning van Staatsolie en externe consultants. Daarbij krijgen douaniers inzicht in de activiteiten van internationale contractors, waaronder bedrijven die betrokken zijn bij de offshore-industrie. De douane heeft inmiddels een afzonderlijke offshore-afdeling en een onderdeel voor oil and gas ingericht.
Volgens Herfst-MacIntosh wordt daarbij ook gebruikgemaakt van buitenlandse expertise. Zo wordt informatie uitgewisseld met onder meer Guyana en andere landen waar ervaring is opgedaan met douanecontrole binnen de olie- en gassector.
The post Douane scherpt controles aan en werkt aan hervorming naar Belastingautoriteit ..