DE NASLEEP VAN JARENLANG VERKEERDE LEIDERS

Een eigen huis bouwen wordt voor steeds meer Surinamers een onbereikbaar streven. Voor veel Surinamers was dat jarenlang een belangrijk onderdeel van het toekomstbeeld, een stuk grond, langzaam bouwen, steen voor steen, totdat er een woning staat die zekerheid moet bieden voor het gezin.
Maar voor steeds meer mensen lijkt die droom, verder weg te raken. De nieuwste cijfers van het Algemeen Bureau voor de Statistiek (ABS) laten zien waarom. De bouwprijzen zijn in het tweede kwartaal van 2026 met 1,4 procent gestegen, ten opzichte van het eerste kwartaal. Op jaarbasis gaat het zelfs om een stijging van 7,3 procent. De Bouwprijsindex liep daarmee op van 1236,9 naar 1253,7 punten.
Dat zijn cijfers die op papier misschien weinig zeggen, maar achter die percentages zitten gezinnen, die hun bouwplannen moeten uitstellen, aannemers die hun begrotingen voortdurend moeten aanpassen, en mensen die zich afvragen, hoe zij ooit nog aan een betaalbare woning kunnen komen. De situatie wordt nog duidelijker, wanneer we kijken naar de ontwikkeling van de afgelopen jaren. Alleen al in 2025 stegen de bouwkosten gemiddeld met 10,7 procent.
Hoewel de stijging in 2026 vooralsnog gematigder is, betekent dat niet dat bouwen ineens betaalbaar is geworden. Integendeel, als je vandaag aan een woning begint, krijg je te maken met hogere kosten voor arbeid, staal, beton, bestrating, metselwerk en andere materialen. En de bouwvakkers van kwaliteit en kunde, zijn ook maar weinig te vinden. Arbeid alleen vertegenwoordigt ruim 41 procent van de Bouwprijsindex. Staal- en betonwerken, bestrating en metsel- en stortingswerken nemen eveneens een groot deel van de kosten voor hun rekening. Voor de gemiddelde burger is dit geen theoretische discussie. Het betekent dat het bedrag waarmee men een jaar geleden nog een bepaalde fase van een woning kon financieren, vandaag vrijwel niet meer mogelijk is. Waar moet de burger het geld vandaan halen? De bouwprijzen stijgen, maar de koopkracht van burgers houdt daar niet automatisch een gelijke tred mee. Een salaris wordt niet ieder kwartaal aangepast aan de stijging van bouwmaterialen. Een gezin dat al moeite heeft om de maandelijkse boodschappen, elektriciteit, water, transport en schoolkosten te betalen, heeft weinig ruimte om extra geld vrij te maken voor de bouw van een woning of een verbouwing. Wanneer zelfs het bouwen van een eenvoudige woning steeds duurder wordt, raakt dat niet alleen de bouwsector. Het raakt de betaalbaarheid van wonen, de ontwikkeling van gezinnen en uiteindelijk de sociale stabiliteit van het land.
Het is verleidelijk om iedere prijsstijging afzonderlijk te bekijken. Maar de huidige situatie staat niet op zichzelf. Suriname heeft al jaren te maken met economische instabiliteit, hoge inflatie en een afnemende koopkracht.
De gevolgen daarvan verdwijnen niet, zodra een nieuwe regering aantreedt. Wie jarenlang verkeerde economische keuzes maakt, schuift de rekening uiteindelijk door naar de samenleving. Die rekening wordt vandaag betaald door mensen die minder kunnen kopen voor hetzelfde geld, gezinnen die hun bouwplannen moeten uitstellen en jongeren die zich afvragen, of een eigen woning voor hen überhaupt nog haalbaar is. Daarom moeten beleidsmakers verder kijken, dan alleen de vraag, hoe de bouwsector kan worden gestimuleerd. Er moet worden gekeken naar de fundamentele vraag, hoe Surinamers weer voldoende koopkracht kunnen krijgen om zelf in hun toekomst te investeren.
Suriname kijkt ondertussen reikhalzend uit naar de toekomstige inkomsten uit de oliesector. Maar olie-inkomsten mogen geen reden zijn om noodzakelijke hervormingen vooruit te schuiven.
Juist nu moet worden gewerkt aan een economie waarin gezinnen weer perspectief krijgen en of zien. Dat betekent investeren in productie, werkgelegenheid, infrastructuur en betaalbare huisvesting. Het betekent ook dat de overheid haar financiële huishouding, op orde moet brengen en ervoor moet zorgen, dat economische groei daadwerkelijk voelbaar wordt in huishoudens. Want wat heeft economische groei voor betekenis als een werknemer iedere maand harder moet werken, maar steeds minder kan betalen? De stijgende bouwprijzen zijn uiteindelijk een symptoom van een groter probleem. Suriname moet zich afvragen, wat voor een land het wil zijn en vooral: voor wie is dat land nog betaalbaar? Een eigen woning mag geen luxeproduct worden dat alleen bereikbaar is voor mensen met voldoende kapitaal. Wie werkt en belasting betaalt, moet uitzicht kunnen hebben op een fatsoenlijk bestaan en een betaalbare woning.
The post DE NASLEEP VAN JARENLANG VERKEERDE LEIDERS ..