Buurtonderzoek Latour legt noden jongeren bloot: ‘Investeer in betrokkenheid en verbinding’

door

Tekst en beeld Edwien Bodjie

“Ze willen niet dat er alleen voor hen wordt besloten, maar ook mét hen. Dat vergroot de betrokkenheid.” Dat zegt de Nederlandse student Social Work Jermaine Ohrt van NHL Stenden Hogeschool. Samen met medestudent Sjoerd Fennema voerde hij een buurtonderzoek uit dat dinsdag werd gepresenteerd in het buurthuis van Stichting Buurtwerk Latour (Stibula).

Jongeren in de wijk Latour hebben behoefte aan activiteiten die aansluiten bij hun leefwereld: laagdrempelig, praktisch en met ruimte voor eigen inbreng. De studenten, die de afgelopen maanden stageliepen bij de organisatie, werkten drie maanden aan het onderzoek. Zij spraken met bewoners, jongeren, scholen, kerken en lokale organisaties om een actueel beeld te krijgen van wat er speelt in de wijk.

“Daarnaast verandert de rol van buurtorganisaties. Jongeren besteden meer tijd online, wat invloed heeft op hun deelname aan activiteiten in de wijk”

Tijdens de presentatie wisselden de twee studenten elkaar af. Zij presenteerden hun bevindingen aan de pers en de leiding van Stibula. Uit gesprekken en observaties kwam een breed scala aan signalen naar voren. Bewoners gaven aan dat er behoefte is aan meer ontmoeting en onderlinge verbinding in de wijk. Tegelijkertijd bleek dat niet iedereen op de hoogte is van de activiteiten van Stibula.

De studenten kozen er uiteindelijk voor om hun onderzoek te richten op jongeren. Binnen deze groep komen verschillende uitdagingen samen, zoals schoolverzuim, beperkte ouderbetrokkenheid en financiële druk binnen gezinnen. “Jongeren kwamen in bijna elk gesprek terug als een belangrijke groep in de wijk,” zei Fennema tijdens de presentatie. “Daarom hebben we ervoor gekozen om ons echt op hen te focussen.” Volgens de onderzoekers gaat het niet om jongeren als probleemgroep, maar juist om hun rol in de toekomst van de wijk. “Wanneer je investeert in jongeren, investeer je ook in de sociale samenhang van Latour,” aldus Ohrt.

Andere aanpak

De jongeren die werden gesproken, in de leeftijd van ongeveer twaalf tot achttien jaar, gaven duidelijk aan wat zij missen. Activiteiten moeten volgens hen vooral praktisch en herkenbaar zijn en niet te schools aanvoelen. Daarnaast speelt de sfeer een grote rol. Jongeren zoeken een plek waar zij zich veilig voelen, zichzelf kunnen zijn en anderen kunnen ontmoeten.

Ook willen zij meedenken over de inhoud van activiteiten. De onderzoekers spraken niet alleen met jongeren die al deelnemen aan activiteiten, maar ook met jongeren op straat. Dat bleek niet altijd eenvoudig. “Niet iedereen stond meteen open voor een gesprek,” gaf Fennema aan. “Maar uiteindelijk hebben we toch met meer dan dertig jongeren kunnen praten en een goed beeld gekregen.”

Bij de presentatie schoof een derde student zich aan. Kees Barkema, hij richt zich op een specifiek thema dat aansluit bij de wijk. Voor zijn schoolopdracht binnen de opleiding Social Work aan NHL Stenden Hogeschool in Leeuwaarden doet hij onderzoek naar de preventie van hiv in Suriname, met focus op Latour. Dit gebeurt in opdracht van Stibula. “Het doel is om een advies te formuleren met passende interventies die hiv-preventie versterken,” legt Barkema uit. Hij werkt daarbij samen met Ohrt, Fennema en andere betrokken professionals. Het advies en de bijbehorende interventies zijn nog in ontwikkeling en worden de komende periode verder uitgewerkt.

Workshopprogramma op maat

Op basis van de bevindingen ligt er nu een concreet voorstel: een flexibel workshopprogramma voor jongeren in Latour. De thema’s sluiten aan bij wat er speelt in de wijk, zoals mentale gezondheid, groepsdruk, omgaan met geld, ondernemerschap en preventie van drugsgebruik en hiv.

De workshops moeten interactief en praktisch zijn, zodat jongeren actief kunnen meedoen en hun ervaringen kunnen delen. “Het moet iets zijn waar jongeren vrijwillig naartoe willen komen,” zei Ohrt.

Rol Stibula en partners

Voor de uitvoering zien de studenten een belangrijke rol voor Stibula als verbindende schakel in de wijk. De organisatie heeft contact met bewoners en kan jongeren bereiken en partners samenbrengen. “Stibula hoeft het niet alleen te doen. Er zijn genoeg organisaties en mensen die iets kunnen betekenen, als je ze bij elkaar brengt,” zei Fennema.

Het advies is om klein te beginnen, samen te werken en jongeren vanaf het begin te betrekken. Door na elke activiteit te evalueren, kan het programma stap voor stap worden aangepast aan wat werkt in de praktijk.

Tijdens de presentatie kwam ook naar voren dat sociaal-economische omstandigheden een grote rol spelen in het leven van veel jongeren. In sommige gezinnen werken ouders meerdere banen of is er sprake van een eenouderhuishouden, waardoor begeleiding en ondersteuning thuis beperkt zijn. Daarnaast verandert de rol van buurtorganisaties. Jongeren besteden meer tijd online, wat invloed heeft op hun deelname aan activiteiten in de wijk. “Je moet echt aansluiten bij hun belevingswereld. Anders bereik je ze gewoon niet”, aldus Ohrt.

Vervolgstappen

De studenten geven aan dat het binnen de stageperiode niet mogelijk was om het programma al volledig uit te testen. Wel zijn er eerste contacten gelegd met mogelijke partners. “Dit is geen eindpunt, maar een begin. Hopelijk kan Stibula hiermee verder bouwen.”

Met het onderzoek beschikt Stibula over een actueel en praktisch toepasbaar beeld van de wijk. De komende periode zal de organisatie bekijken hoe de aanbevelingen kunnen worden vertaald naar concrete activiteiten. Bij de presentatie waren onder andere de coördinator van Stibula, Wilgo Koster, en voorzitter Ro Kolf aanwezig.

Voorzitter van Stibula Ro Kolf stelt vragen aan de studenten en Koster kijkt toe.