BESCHOUWING — Machtsstrijd VHP: Achaibersing, Gajadien of toch iemand anders?

De popcorn kan eindelijk tevoorschijn worden gehaald en – al naar gelang de toeschouwers trek hebben – de soft, djogo of sopi klaar worden gezet, want de vuurwerkshow gaat beginnen bij de VHP. Na maanden van een bijna oorverdovende stilte sinds de dood van Chandrikapersad Santokhi, is de strijd om het voorzitterschap nu officieel losgebarsten. Dat gebeurde nadat eerder deze maand oud-minister Armand Achaibersing zichzelf naar voren schoof als kandidaat. De Olifant schudt sindsdien op zijn grondvesten.

Tekst Armand Snijders

Beeld dWT archief

De VHP is na het electorale echec van mei 2025 – waarbij de partij van twintig naar zeventien zetels dropte en ruim 21.000 stemmen inleverde – in de oppositiebankjes beland. De roep om vernieuwing klinkt luid – zeker na de onverwachte dood van Santokhi – maar in de praktijk gebeurde er heel weinig. Daardoor was er lange tijd volop ruimte om te speculeren, maar vrijwel iedereen hield zijn kaarten voor zich.

“Hoewel het de gewone leden zijn die uiteindelijk bij de algemene verkiezingen het succes van een partij bepalen, is het de machtige elite die bepaalt wat voor háár het beste is”

Duveltje uit het doosje

Echter, nu heeft Achaibersing de spits afgebeten. De verzekeringsman was door iedereen eigenlijk al afgeschreven nadat hij er eind 2022 als minister van Financiën en Planning de brui aan had gegeven, maar als een duveltje uit het doosje is hij weer op het politieke toneel verschenen.

Hij werd naar eigen zeggen “gepusht door een brede groep binnen en buiten de partij” en hield een mooi praatje op TBN: hij wil een bestuur met deskundigheid, draagvlak en vooral “hart voor Suriname”. Dat klinkt prachtig. Maar binnen de partij ruikt men opportunisme.

Critici, zoals VHP-kaderlid Irzaid Soebhan, wijzen er fijntjes op dat Achaibersing pas net komt kijken bij de structuren. Sterker nog, de oud-minister van Financiën en Planning stelde een – in Soebhans ogen – nogal arrogant ultimatum: hij neemt alleen zitting in het hoofdbestuur als hij de voorzittershamer krijgt. Word hij het niet? Dan laat hij de achterban blijkbaar net zo snel weer in de steek. ‘Parachutisme’ van de bovenste plank, zo foeteren de critici. Immers, hij kent de taal en de tekens van de partijbasis niet.

(lees verder onder de )

Oud-minister Armand Achaibersing is als een duveltje uit het doosje weer op het politieke toneel verschenen en maakte bekend zich kandidaat te stellen voor het voorzitterschap van de VHP.

Groepje elite vriendjes

Ondertussen zit fractieleider Asiskumar Gajadien knarsetandend in De Nationale Assemblee. Gajadien vindt zichzelf de meest ervaren VHP’er, de man die al jaren in de modder wroet en de structuren van binnen en van buiten kent. Een kennismakingsronde heeft hij naar eigen zeggen ook niet nodig.

Afgelopen weekend dropte hij bij RBN zijn eigen bommetje: hij komt met een tegenlijst voor de bestuursverkiezingen op 29 mei 2027. Want, zo stelt Gajadien, de basis moet beslissen, niet een select groepje elite vriendjes.

Hij heeft er natuurlijk de pest in dat Achaibersing zomaar een gooi wil doen naar zíjn kroon, maar vergeet gemakshalve dat ook hij vooral leunt op een – weliswaar ander – groepje elite vriendjes en vooral machtige ondernemers die profiteren van hun connecties in de politiek. Dus wat dat betreft, is het lood om oud ijzer; het is de elite die bepaalt.

Maar Gajadien heeft een levensgroot probleem: hij is allesbehalve populair, niet alleen binnen de VHP, maar ook daarbuiten vindt men hem vaak te scherp, te drammerig en niet de verbinder die de partij nu nodig heeft. En dat is niet alleen zíjn probleem, maar zal de hele partij schaden.

(lees verder onder de )

Fractieleider Asiskumar Gajadien, die zichzelf de meest ervaren VHP’er vindt, maakte in het weekend bekend dat hij met een tegenlijst komt voor de bestuursverkiezingen op 29 mei 2027.

Reddende engel of oude koek?

Achaibersing heeft al een stevig blok achter zich: zwaargewichten als Mahinder Jogi en Krishnakoemarie Mathoera hebben zich openlijk achter hem geschaard. Zij zien in Achaibersing de man die tenminste nog wat betrouwbaarheid uitstraalt naar het electoraat. Maar is hij wel de reddende engel?

Angelic del Castilho, voorzitter van DA ’91, lachte de lofzangen op Achaibersing via LIM FM direct weg. “Oude koek”, noemde ze hem onomwonden. Nu kun je je afvragen wat voor waarde moet worden gehecht aan de mening van de voorzitter van een partij die al jaren niet meer in het machtscentrum meedraait en die zelf ook al tot de “oude koek” mag worden gerekend.

HPSG en New Surfin

Maar ze heeft wel een punt als ze zegt dat Achaibersing (minister van juli 2020 tot en met september 2022) onder Santokhi ook regelmatig heeft geblunderd. Want wie is de schandalen rond bijvoorbeeld HPSG, New Surfin, Blauwmeer en de Italiaanse lening vergeten? Immers, zijn handtekening staat onder deze dubieuze deals. Hij heeft daarvoor nooit enige verantwoording aan het volk afgelegd.

De VHP probeert nu te doen alsof er een frisse wind gaat waaien, maar zet volgens Del Castilho in feite een oude architect van het mislukte beleid op de voorste rij. Als dat de vernieuwing is, dan kan worden geconstateerd dat de VHP werkelijk niets heeft geleerd van de afstraffing in 2025.

Andere mogelijke potentiële kandidaten houden hun kruit voorlopig droog. Partijgenoot Cedric van Samson liet via Stanvaste Radio weten dat het voorzitterschap nu nog een maatje te groot voor hem is. Echter, hij beseft dondersgoed dat híj na al zijn domme uitspraken van de afgelopen tijd er beter aan doet om heel braaf langs de zijlijn te gaan staan. Mathoera is binnen de partij zeer geliefd, maar zij geeft haar steun vooralsnog aan Achaibersing.

Niet het belang van de partij

Marciano Dasai is bij de achterban en een aanzienlijk deel van het overige volk nogal populair, maar heeft onvoldoende steun binnen de structuren van de VHP en zal daardoor nooit een kans maken. Hoewel het de gewone leden zijn die uiteindelijk bij de algemene verkiezingen het succes van een partij bepalen, is het de machtige elite die bepaalt wat voor haar het beste is. En dat hoeft niet het belang van de partij te zijn.

“Want wie is de schandalen rond bijvoorbeeld HPSG, New Surfin, Blauwmeer en de Italiaanse lening vergeten? Immers, zijn handtekening staat onder deze dubieuze deals”

Zoals de kaarten nu liggen, lijkt de machtsstrijd tussen kamp-Achaibersing en kamp-Gajadien, vooralsnog in het voordeel van Achaibersing te gaan worden beslecht. Hij heeft het kapitaal, het elitaire netwerk en de steun van de prominente DNA-leden die bang zijn hun fortuinlijke positie te verliezen. Gajadien mag dan de geschiedenis en een deel van de structuren aan zijn zijde hebben, zonder electorale gunfactor blijft hij een roepende in de woestijn.

Maar de grote vraag die boven de markt blijft hangen: ‘kan Achaibersing de ooit zo trotse partij er weer bovenop brengen richting de eerstvolgende verkiezingen van 2030? Of willen de kiezers toch echt iets nieuws?’ Er zijn nog zeven maanden te gaan tot de stemmensstrijd in De Olifant. In de Surinaamse politiek is een week al een eeuwigheid, dus het oranje balletje kan nog alle kanten oprollen. Maar de toon voor wat er allemaal nog kan gaan gebeuren, is in ieder geval gezet.