Zelfdoding onder adolescenten en jongvolwassenen stijgt in de Amerika’s

door

Paho waarschuwt voor dringende noodzaak van preventie

WASHINGTON D.C. – Zelfdoding onder adolescenten en jongvolwassenen in de Amerika’s is de afgelopen twee decennia toegenomen en blijft de derde doodsoorzaak onder personen tussen de 10 en 24 jaar. Dit blijkt uit een nieuwe studie die is gepubliceerd in The Lancet Regional Health – Americas.

In 2021 stierven 18.157 adolescenten en jongeren in de regio door zelfdoding. Hoewel drie op de vier sterfgevallen door zelfdoding plaatsvonden onder mannen, was de stijging sneller onder vrouwen. De scherpste stijging werd waargenomen in de jongste leeftijdsgroep (10 tot 14 jaar), wat leidt tot dringende zorgen binnen de volksgezondheid.

“Het feit dat het zelfdodingspercentage onder jongeren in iets meer dan twee decennia met 38 procent is gestegen — vergeleken met een stijging van 17 procent onder de algemene bevolking — is een alarmsignaal,” zei de directeur van de Pan-Amerikaanse Gezondheidsorganisatie (Paho), Jarbas Barbosa. “We moeten de preventie-inspanningen versterken, vooral voor kinderen, adolescenten en jongvolwassenen, en ervoor zorgen dat zij tijdig steun krijgen.”Meerdere vermijdbare factoren drijven de stijging aan

Het artikel belicht verschillende factoren die mogelijk verband houden met deze stijging, waaronder psychische aandoeningen (zoals depressie en angst die op jongere leeftijd de kop opsteken), middelengebruik, overmatige blootstelling aan digitale omgevingen en cyberpesten, sociale druk en gemakkelijke toegang tot dodelijke middelen.

Het bewijs toont ook aan dat veel van deze factoren te voorkomen of te behandelen zijn, vooral wanneer ze vroegtijdig worden gesignaleerd.

“De stijging van de sterfte door zelfdoding onder jongere populaties vraagt om een sterkere vroegtijdige opsporing en interventies op scholen en binnen gemeenschappen,” zei Renato Oliveira e Souza, hoofd van de Paho-eenheid voor Geestelijke Gezondheid en Middelengebruik. “Het is essentieel om de toegang tot de geestelijke gezondheidszorg te blijven uitbreiden en maatregelen te versterken die gericht zijn op het beperken van de toegang tot dodelijke middelen.”

Gebaseerd op gegevens van de Global Health Estimates van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO), die betrekking hebben op 35 landen tussen 2000 en 2021, wees de studie uit dat het sterftecijfer door zelfdoding in deze leeftijdsgroep (10-24) steeg van 5,7 naar 7,84 sterfgevallen per 100.000 inwoners. Dit vertegenwoordigt een gemiddelde jaarlijkse stijging van 1,48 procent. Hoewel de trends varieerden per land en subregio, was de stijging wijdverbreid, met bijzonder hoge niveaus in Noord-Amerika en enkele landen in de Zuidelijke Kegel.

De studie, uitgevoerd door specialisten van de Paho en de Renaissance School of Medicine aan de Stony Brook-universiteit in New York, onderstreept tevens het belang van het implementeren van schoolprogramma’s voor de bevordering van de geestelijke gezondheid en sociaal-emotionele vaardigheden. Ook wijzen zij op het verbeteren van de vroegtijdige identificatie en opvolging van risicopersonen, en het stimuleren van verantwoorde mediaverslaggeving over zelfdoding.Regionaal initiatief om zelfdoding te voorkomen

Sinds 2000 is het sterftecijfer door zelfdoding onder de algemene bevolking van de Amerika’s met meer dan 17% gestegen, waarmee de regio de enige ter wereld is waar deze trend blijft stijgen.

Als reactie hierop heeft de Paho in 2025 het Regionaal Initiatief voor Zelfdodingspreventie gelanceerd om landen te ondersteunen bij het implementeren van evidence-based interventies. Het initiatief is erop gericht nationale plannen te versterken, de toegang tot geestelijke gezondheidszorg uit te breiden en het stigma rondom mentale gezondheid en zelfdoding te verminderen.

“Zelfdoding treft families, gemeenschappen en hele samenlevingen, en is te voorkomen,” voegde Barbosa toe. “Met politieke betrokkenheid, investeringen en samenwerking tussen verschillende sectoren kunnen we levens redden.”