Van restaurant tot transportbedrijf: vier landgenoten vertellen over hun leven in de Verenigde Staten \u00e9n hun liefde voor voetbal<\/p>\n
Terwijl miljoenen voetballiefhebbers de wedstrijden van het wereldkampioenschap op televisie volgen, beleven duizenden anderen het toernooi van heel dichtbij. De Verenigde Staten zijn samen met Mexico en Canada gastheer van het grootste sportevenement ter wereld na de Olympische Spelen. Toch blijkt juist voor veel inwoners van het gastland een stadionbezoek nauwelijks haalbaar. De torenhoge prijzen van toegangskaarten maken een dagje WK voor velen onbetaalbaar.<\/p>\n
Tekst en beeld Desney Romeo<\/p>\n
Dat geldt ook voor verschillende Surinamers die al tientallen jaren in de Verenigde Staten wonen. Zij bouwden er met hard werken een nieuw bestaan op, runnen succesvolle ondernemingen en zagen voetbal de afgelopen jaren steeds populairder worden. Tijdens het WK genieten zij volop van de sfeer, al gebeurt dat meestal vanuit huis of op het werk. Hun verhalen laten zien hoe de Amerikaanse droom voor sommigen werkelijkheid werd, zonder dat de band met Suriname ooit verloren ging.<\/p>\n
Van arts in spe naar restauranthouder<\/p>\n
Neil Ganesh had zich zijn toekomst ooit heel anders voorgesteld. De in Guyana geboren Surinamer kwam als baby naar Suriname en groeide daar op. Na het behalen van zijn diploma aan het Lyceum stond hij op het punt aan de medische faculteit te beginnen. Hij wilde arts worden.<\/p>\n
Het overlijden van zijn moeder veranderde echter alles. Omdat de financi\u00eble situatie thuis verslechterde, besloot hij op aandringen van een oom naar de Verenigde Staten te vertrekken. \u201cIn het begin was het ontzettend moeilijk,\u201d vertelt hij. \u201cMaar als je hier niet bereid bent hard te werken, kun je het vergeten.\u201d<\/p>\n
Ganesh begon in 2004 met het plaatsen van zendmasten voor mobiele netwerken. Zijn inzet bleef niet onopgemerkt. Binnen een maand was hij voorman en een jaar later richtte hij zijn eigen bedrijf op.<\/p>\n
Toen de markt voor telecommunicatie enkele jaren geleden begon terug te lopen, moest hij opnieuw een belangrijke keuze maken. Samen met zijn huidige vrouw Kamla Yadram en zijn ex-vrouw Pria Khedoe, die volgens hem een uitstekende kok is, besloot hij een Surinaams restaurant te openen. Zo ontstond PNK Suriname Restaurant, waarbij de letters verwijzen naar Pria, Neil en Kamla. \u201cAls ik vooraf had geweten hoe zwaar het runnen van een restaurant is, was ik er waarschijnlijk nooit aan begonnen,\u201d zegt hij lachend. \u201cMaar het geeft ontzettend veel voldoening wanneer mensen genieten van ons eten en kennis maken met de Surinaamse cultuur.\u201d Op de menukaart staan gerechten uit de Creoolse, Javaanse, Hindoestaanse en Chinese keuken.<\/p>\n
Ganesh startte samen met zijn huidige vrouw Kamla en zijn ex-vrouw Pria een Surinaams restaurant.<\/p>\n
\u2018Tijdens het WK neem ik een kleine echtscheiding\u2019<\/p>\n
Voetbal speelt een belangrijke rol in het leven van Ganesh. Zodra het WK begint, weet zijn gezin precies waar het aan toe is. \u201cIk heb mijn vrouw v\u00f3\u00f3r het toernooi gezegd dat ze mij een beetje ruimte moet geven,\u201d vertelt hij met een brede glimlach. \u201cIk neem tijdens het WK een kleine echtscheiding. Laat me gewoon van mijn voetbal genieten. Het gebeurt maar eens in de vier jaar.\u201d<\/p>\n
Volgens Ganesh groeit de belangstelling voor voetbal in de Verenigde Staten zichtbaar. Dat schrijft hij toe aan de grote Latijns-Amerikaanse gemeenschap en de toenemende instroom van Europeanen. \u201cJe merkt het overal. Soccer leeft veel meer dan vroeger.\u201d<\/p>\n
Hij verwacht dat de Verenigde Staten verrassend ver kunnen komen. \u201cEen plaats in de kwartfinale is zeker mogelijk en misschien zelfs de halve finale. Bovendien gun ik het dit land ook. Ik woon hier tenslotte al jaren.\u201d Zijn persoonlijke favoriet blijft echter Argentini\u00eb.<\/p>\n
Sinds het WK van 1986 is hij supporter van de Zuid-Amerikaanse grootmacht. Hoewel hij toen pas zeven jaar oud was, herinnert hij zich nog altijd de magie van Diego Maradona.<\/p>\n
Volgens Ganesh beschikt Argentini\u00eb opnieuw over een ploeg die ver kan komen, met Lionel Messi als leider en Emiliano Mart\u00ednez als betrouwbare sluitpost. Frankrijk en Spanje rekent hij eveneens tot de grootste kanshebbers, terwijl ook Brazili\u00eb volgens hem nooit mag worden onderschat.<\/p>\n
New York als bewuste keuze<\/p>\n
Ook Johan Nijman woont inmiddels tientallen jaren in New York. Anders dan velen kwam hij niet toevallig in de stad terecht. Voordat hij emigreerde had hij verschillende landen bezocht. Uiteindelijk bleef voor hem maar \u00e9\u00e9n bestemming over. \u201cVoor mij was New York de enige juiste keuze. Ik heb daar nooit spijt van gehad.\u201d<\/p>\n
In Suriname werkte Nijman als vliegtuigbrandbestrijder. Hij hoopte hetzelfde werk in Amerika te kunnen doen, maar omdat hij destijds nog geen ingezetene was, bleek dat onmogelijk.<\/p>\n
Hij moest opnieuw beginnen. \u201cIk ontdekte al snel dat werken voor een baas niet de snelste weg was om vooruit te komen. Ik had een gezin te onderhouden en de kosten van het leven waren veel hoger dan ik had verwacht.\u201d<\/p>\n
Na enkele maanden in de bouw besloot hij een andere richting in te slaan. \u201cToen ik mezelf midden in de winter onder de George Washington Bridge zag werken, wist ik \u00e9\u00e9n ding zeker: dit ga ik niet mijn hele leven doen.\u201d<\/p>\n
Hij stapte over naar de taxibranche, huurde eerst een Yellow Cab en wist later voldoende te sparen om zijn eigen vergunning aan te schaffen. Dat was destijds een investering van liefst 250.000 Amerikaanse dollar. \u201cDat had ik nooit alleen kunnen doen. Jamaicaanse vrienden hebben mij daarbij geholpen.\u201d<\/p>\n
Die investering bleek uiteindelijk de basis voor zijn eigen limousinebedrijf. Hij bouwde een wagenpark op met meerdere Mercedes-Benz-limousines en gaf hij ook andere Surinamers een baan. \u201cAmerika geeft je kansen,\u201d zegt hij. \u201cMaar je moet ze wel zelf grijpen. Wie voor zichzelf werkt en bereid is offers te brengen, kan hier veel bereiken.\u201d<\/p>\n
Eigen baas worden was de sleutel<\/p>\n
Nijman bouwde zijn klantenkring stap voor stap op. Hotels werden een belangrijke bron van opdrachten en al snel groeide zijn onderneming uit tot een vaste naam in New York. \u201cIk was de eerste zwarte ondernemer die met een Mercedes S550 als taxi reed,\u201d vertelt hij met gepaste trots. \u201cDoor kwaliteit te leveren en goede contacten op te bouwen, kreeg ik steeds meer klanten.\u201d<\/p>\n
Zijn bedrijf groeide uiteindelijk uit tot een wagenpark met vijf Mercedes-Benz-limousines. Daarbij bood hij ook werk aan verschillende Surinamers. <\/p>\n
Voor Nijman is de belangrijkste les die hij in de Verenigde Staten heeft geleerd eenvoudig. \u201cDit land geeft je alle mogelijkheden om vooruit te komen. Maar als je echt iets wilt bereiken, moet je proberen voor jezelf te werken. Natuurlijk vraagt dat veel inzet, maar uiteindelijk pluk je daar zelf de vruchten van.\u201d<\/p>\n
Met een glimlach verduidelijkt hij zijn filosofie. \u201cAls je goed koekjes kunt bakken, bak dan de beste koekjes die er zijn. Amerika telt honderden miljoenen inwoners. Als slechts een klein deel van die mensen jouw product koopt, kun je al een succesvol ondernemer worden.\u201d<\/p>\n
WK-sfeer voelbaar, maar tickets onbetaalbaar<\/p>\n
Nijman is al jarenlang een trouwe supporter van het Surinaamse nationale elftal en probeert vrijwel iedere wedstrijd van Natio bij te wonen. Dat het wereldkampioenschap nu in de Verenigde Staten wordt gespeeld, vindt hij bijzonder.<\/p>\n
Toch overheerst ook teleurstelling. \u201cThey priced me out,\u201d zegt hij. \u201cDe kaarten zijn z\u00f3 duur dat ik het simpelweg niet kan verantwoorden om een wedstrijd in het stadion te bezoeken.\u201d<\/p>\n
Hoewel de stadions zich op relatief korte afstand bevinden, volgt hij de wedstrijden noodgedwongen vanuit huis. \u201cIk geniet net zo goed van het voetbal, maar deze prijzen zijn voor de gewone voetballiefhebber niet meer op te brengen.\u201d<\/p>\n
Hij ziet Frankrijk uiteindelijk als de grootste kanshebber voor de wereldtitel. Daarnaast hoopt hij op een goed toernooi van Nederland, Brazili\u00eb en de Verenigde Staten.<\/p>\n
Voor de Amerikaanse ploeg heeft hij een extra reden om te juichen. \u201cEr loopt een Surinaamse jongen rond: Sergi\u00f1o Dest. Dan hoop je toch dat zo\u2019n team ver komt.\u201d<\/p>\n
Volgens Nijman is de groei van voetbal in de Verenigde Staten de afgelopen jaren onmiskenbaar. \u201cVier jaar geleden had ik niet verwacht dat het enthousiasme zo groot zou zijn. Nu merk je het overal. Zelfs radiostations die vroeger nooit aandacht aan voetbal besteedden, brengen tegenwoordig de uitslagen uitgebreid.\u201d<\/p>\n
Een onverwachte wending<\/p>\n
Voor oud-basketballer Fedor Kranthoven begon het Amerikaanse avontuur in 1990. Hij vertrok naar Bryan College in Tennessee om er te studeren en basketbal te combineren.<\/p>\n
De overgang was groot. \u201cAlles was anders: het eten, het klimaat en de cultuur. Ik arriveerde bovendien na het eerste semester en moest mijn plek nog zien te vinden.\u201d<\/p>\n
De boomlange en forsgebouwde Kranthoven herinnert zich nog een anekdote uit die beginperiode. \u201cHet duurde weken voordat ze een winterjas in mijn maat konden vinden.\u201d<\/p>\n
Na een jaar verhuisde hij met zijn coach naar Three Rivers Community College in Missouri, waar zijn ploeg kampioen werd. Later vervolgde hij zijn studie aan Frank Phillips College in Texas, samen met meerdere Surinaamse spelers.<\/p>\n
Zijn sportieve toekomst leek verzekerd toen hij een volledige studiebeurs kreeg aangeboden van Panhandle State University in Oklahoma. Maar tijdens een vakantie in Suriname veranderde alles.<\/p>\n
Bij terugkomst bleek de coach die hem had binnengehaald te zijn vertrokken. Zijn opvolger had de beurs inmiddels aan een andere speler gegeven. \u201cDat was een enorme teleurstelling. Ik had ondertussen aanbiedingen van andere universiteiten afgeslagen en moest mijn plannen volledig wijzigen.\u201d<\/p>\n
Van verhuizer tot specialist<\/p>\n
Om in zijn levensonderhoud te voorzien ging Kranthoven aan de slag bij een verhuisbedrijf. Daar ontdekte hij een markt waarvan hij het bestaan nauwelijks kende. \u201cIk wist niet dat Amerikanen zo vaak verhuisden.\u201d<\/p>\n
Na verloop van tijd begon hij voor zichzelf. Inmiddels is hij gespecialiseerd in het transport van kostbare antieke meubels en kunstvoorwerpen. \u201cDat werk brengt me door vrijwel het hele land. Bovendien is het specialistisch, waardoor het ook financieel aantrekkelijker is.\u201d<\/p>\n
Met drie vrachtwagens en een klein team bedient hij klanten in verschillende staten. Vooral New York is een belangrijke bestemming. \u201cDaar bevindt zich de grootste markt voor antiektransport. Ik kom er dan ook regelmatig, hoewel ik zelf in Texas woon.\u201d<\/p>\n
Fedor Kranthoven.<\/p>\n
Voetbal verovert Amerika<\/p>\n
Door zijn werk is Kranthoven voortdurend onderweg. Daardoor volgt hij het WK vaak vanuit hotels of via zijn mobiele telefoon. \u201cElke dag spreek ik ook met mijn broer Herman. Hij is een enorme voetballiefhebber en houdt me voortdurend op de hoogte.\u201d<\/p>\n
Tijdens zijn reizen merkt hij dat het WK steeds meer leeft.\u00a0\u201cIn vrijwel iedere stad zie je mensen met voetbal bezig. Nu het NBA-seizoen voorbij is en het American football-seizoen nog niet is begonnen, ligt de aandacht veel meer op het WK.\u201d Ook ziet hij een andere ontwikkeling. \u201cAmerikanen beginnen steeds vaker op voetbalwedstrijden te wedden. Dat zie je overal.\u201d<\/p>\n
Als Braziliaanse supporter kijkt hij met gemengde gevoelens naar het toernooi. \u201cIk hoop natuurlijk dat Brazili\u00eb ver komt, maar ik denk dat een Europees land uiteindelijk de titel pakt. Frankrijk en Spanje maken op mij de sterkste indruk.\u201d Toch sluit hij Argentini\u00eb zeker niet uit. \u201cZodra de knock-outfase begint, worden de echte krachtsverschillen zichtbaar.\u201d<\/p>\n
Over \u00e9\u00e9n beslissing van de FIFA is hij minder enthousiast. \u201cPersoonlijk vind ik dat 48 deelnemende landen te veel zijn. Daardoor duurt het toernooi onnodig lang.\u201d Daarnaast verwacht hij dat de Verenigde Staten uiteindelijk zullen stranden zodra de weerstand sterker wordt. \u201cErvaring maakt in de knock-outfase nog altijd het verschil.\u201d<\/p>\n
Van profvoetballer naar jeugdopleider<\/p>\n
Waar Ganesh, Nijman en Kranthoven hun weg vonden in het ondernemerschap, bleef Benito Kemble zijn leven lang verbonden aan het voetbal. De voormalige international van Suriname en oud-speler van Robinhood woont inmiddels al ruim een kwart eeuw in Houston, Texas, waar hij een belangrijke rol speelt in de opleiding van jonge voetballers.<\/p>\n
Als Boys Director van HTX Soccer is hij verantwoordelijk voor de ontwikkeling van duizenden jeugdspelers. Alleen al binnen de South Region vallen ongeveer tweeduizend jongens onder zijn verantwoordelijkheid. In totaal telt de vereniging zo\u2019n negenduizend jeugdleden.<\/p>\n
Dat hij ooit trainer zou worden, had hij zelf nooit verwacht. \u201cHet begon eigenlijk allemaal doordat John Davies, met wie ik in Schotland heb gespeeld, betrokken raakte bij een project in Houston,\u201d vertelt Kemble. \u201cHij vroeg of ik wilde meedenken. Ik had destijds nooit de ambitie om trainer te worden, maar gaandeweg ontdekte ik hoeveel voldoening het geeft om jonge spelers beter te maken.\u201d<\/p>\n
Zijn eigen voetbalcarri\u00e8re bracht hem langs verschillende landen. Nadat hij Suriname had verlaten, speelde hij achtereenvolgens voor Haarlem, NEC en Eindhoven in Nederland. Daarna volgden avonturen bij Motherwell en St. Johnstone in Schotland. In 1999 vertrok hij naar de Verenigde Staten, waar hij uitkwam voor Syracuse Salty Dogs in de toenmalige A-League.<\/p>\n
Het plan was destijds om met de club toe te werken naar deelname aan de Major League Soccer (MLS). Die ambitie kwam uiteindelijk niet van de grond, waarna Kemble terugkeerde naar Nederland en korte tijd als spelersmakelaar werkte. Uiteindelijk bracht een nieuwe uitdaging hem opnieuw naar de Verenigde Staten, waar hij zich definitief vestigde.<\/p>\n
De volgende generatie<\/p>\n
In Houston vond Kemble zijn ware roeping. Zonder trainersdiploma begon hij met het begeleiden van jeugdspelers, vertrouwend op de kennis die hij tijdens zijn eigen carri\u00e8re had opgedaan. Inmiddels beschikt hij over de hoogste trainerslicenties en een academische opleiding op het gebied van talentontwikkeling. \u201cToen ik begon, deed ik alles op basis van ervaring als speler. Inmiddels heb ik mijn A-trainerslicentie en een Academic Director Licence. Je blijft jezelf ontwikkelen, want ook het opleiden van jeugd staat nooit stil.\u201d<\/p>\n
Volgens Kemble behoort de jeugdopleiding van HTX Soccer inmiddels tot de beste van de Verenigde Staten. Jaarlijks stromen grote aantallen jongens en meisjes door naar universiteiten en professionele clubs. \u201cDat is uiteindelijk waar je het voor doet. Niet alleen wedstrijden winnen, maar kinderen helpen hun talenten maximaal te ontwikkelen.\u201d<\/p>\n
Voetbal verovert langzaam Amerika<\/p>\n
Als geen ander heeft Kemble de ontwikkeling van het voetbal in de Verenigde Staten van dichtbij meegemaakt. Toen hij eind jaren negentig arriveerde, stond de sport nog ver achter op American football, honkbal en basketbal. Inmiddels ziet hij een duidelijke verandering. \u201cIn Amerika zal voetbal waarschijnlijk nooit de populairste sport worden, maar de groei is indrukwekkend. Zeker in Texas merk je dat steeds meer kinderen kiezen voor voetbal. Dat zie je terug op de velden, bij de clubs en ook tijdens dit WK.\u201d<\/p>\n
Volgens hem speelt het wereldkampioenschap daarin een belangrijke rol. \u201cHoe verder de Verenigde Staten in het toernooi komen, hoe groter de belangstelling zal worden. Jongeren willen zich identificeren met succesvolle spelers. Een goed WK kan daarom een enorme impuls geven aan de ontwikkeling van het voetbal.\u201d<\/p>\n
Juist omdat veel Amerikaanse internationals inmiddels actief zijn bij Europese topclubs, verwacht hij dat de sport zich de komende jaren verder zal ontwikkelen. \u201cDie spelers brengen ervaring, professionaliteit en een andere voetbalcultuur mee. Dat straalt af op de volgende generatie.\u201d<\/p>\n
Brazili\u00eb blijft zijn grote liefde<\/p>\n
Hoewel Kemble jarenlang in Nederland woonde en tegenwoordig Amerikaan is geworden, ligt zijn voetbalhart nog altijd in Zuid-Amerika. \u201cIk ben opgegroeid in Nickerie en als kleine jongen was Brazili\u00eb mijn ploeg. Dat is nooit veranderd.\u201d<\/p>\n
Toch kijkt hij ook met bijzondere belangstelling naar het Nederlands elftal. \u201cWanneer je als Surinamer ziet hoeveel spelers met Surinaamse roots deel uitmaken van Oranje, dan hoop je natuurlijk dat zij het goed doen.\u201d<\/p>\n
Als hij puur naar de kwaliteit van de selecties kijkt, rekent hij echter ook Frankrijk tot de absolute topfavorieten. \u201cDat elftal is op vrijwel iedere positie uitstekend bezet. Ze beschikken over ervaring, fysieke kracht en individuele klasse. Frankrijk behoort zonder twijfel tot de grootste kanshebbers.\u201d<\/p>\n
Meer dan alleen voetbal<\/p>\n
Ondanks hun verschillende achtergronden vertellen de vier Surinamers uiteindelijk hetzelfde verhaal. Ganesh vond zijn toekomst in de horeca, Nijman bouwde een succesvolle onderneming op in het personenvervoer, Kranthoven specialiseerde zich in transport en Kemble koos ervoor zijn ervaring door te geven aan een nieuwe generatie voetballers.<\/p>\n
Alle vier kwamen zij met weinig naar de Verenigde Staten. Hard werken, doorzettingsvermogen en ondernemerschap vormden de basis voor hun succes. Tegelijkertijd bleef de band met Suriname altijd bestaan. Dat blijkt niet alleen uit hun bedrijven, hun werk of hun betrokkenheid bij de Surinaamse gemeenschap, maar vooral uit hun liefde voor voetbal.<\/p>\n
Tijdens dit wereldkampioenschap zien zij van dichtbij hoe de sport in de Verenigde Staten aan populariteit wint. De stadions zijn gevuld, de media besteden meer aandacht aan voetbal dan ooit en steeds meer Amerikanen raken in de ban van het mondiale voetbalfeest.<\/p>\n
Toch klinkt ook een kritische noot. De torenhoge ticketprijzen zorgen ervoor dat juist veel gewone voetballiefhebbers de wedstrijden niet in het stadion kunnen beleven. Ironisch genoeg volgen ook veel Surinamers die al tientallen jaren in het gastland wonen het WK gewoon vanaf de bank of op hun telefoon.<\/p>\n
Dat doet echter niets af aan hun enthousiasme. Voor hen blijft het wereldkampioenschap bovenal een viering van de sport die hen, waar ook ter wereld, met elkaar en met Suriname blijft verbinden. <\/p>\n\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Van restaurant tot transportbedrijf: vier landgenoten vertellen over hun leven in de Verenigde Staten \u00e9n hun liefde voor voetbal Terwijl miljoenen voetballiefhebbers de wedstrijden van het wereldkampioenschap op televisie volgen, beleven duizenden anderen het toernooi van heel dichtbij. De Verenigde Staten zijn samen met Mexico en Canada gastheer van het grootste sportevenement ter wereld na … Lees verder<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":31,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[107,121],"tags":[],"class_list":["post-402581","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-ware","category-wtijd"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/panamaserver.in\/leliedorp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/402581","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/panamaserver.in\/leliedorp\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/panamaserver.in\/leliedorp\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/panamaserver.in\/leliedorp\/wp-json\/wp\/v2\/users\/31"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/panamaserver.in\/leliedorp\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=402581"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/panamaserver.in\/leliedorp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/402581\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/panamaserver.in\/leliedorp\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=402581"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/panamaserver.in\/leliedorp\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=402581"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/panamaserver.in\/leliedorp\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=402581"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}