Tekst Tascha AvleooBeeld: Gallery Eygi Du<\/p>\n
PARAMARIBO \u2014 \u201cDe opstap van kunstnijverheid naar kunst was\u00a0intimiderend. Maar\u00a0we zouden niet opgeven. We zouden gewoon brood met pindakaas eten totdat we de\u00a0luxebroodjes\u00a0hadden bereikt,\u201d vertelt\u00a0kunstkenner\u00a0en\u00a0galleryhouder\u00a0van\u00a0\u2018Galleri\u00a0Eygi Du\u2019, Carla Tuinfort.\u00a0Ze heeft het over haar vriendin en\u00a0medekunstliefhebber,\u00a0de bekende Kali\u00f1a-keramist en pottenbakker Cornelly Aloema.\u00a0Zij heeft vorige week\u00a0donderdag, haar\u00a0aardse lichaam afgelegd\u2026 En zoals Tuinfort het zegt: \u2018en het\u00a0hemelse domein\u00a0opgezocht\u2019. Aloema (77) overleed in het ziekenhuis na een kortstondig ziekbed als gevolg van een longontsteking.<\/p>\n
Verder dan traditieDe kunstenares was afkomstig uit Galibi in Marowijne, maar vestigde ze zich met haar echtgenoot Thomas Sjinga in 1975 op plantage Onoribo in Para. Ze werd daar ontdekt door toenmalig \u2013 intussen overleden \u2013 kunstenaar\/filosoof Luci\u00ebl Becker, die haar werk voor het voetlicht bracht in\u00a0kunstgalerie Wild Coast\u00a0Art, vernoemd naar Becker\u2019s eigen filosofie over Surinaamse kunst en ontwikkeling.\u201cZe had de kennis van haar voorouders\u00a0meegenomen.\u00a0Ze ging verder dan de\u00a0traditie en durfde met mij en Becker, te gaan voor een meer kunstzinnige uitwerking van het erfgoed dat ze met trots\u00a0uitdroeg\u201d,\u00a0verzucht Tuinfort.<\/p>\n
Als volwassen inheemse vrouw beheerste Aloema het traditioneel aardewerk maken, zoals de\u00a0watrakan\u00a0om water koel te houden, de sabera om uit te drinken, of spulletjes te bewaren. \u201cMaar ook de\u00a0samakuom kasiri te fermenteren en de prapi om te baden of dingen op te slaan.\u201d Onder invloed van Wild Coast\u00a0Art leerde ze nieuwe vormen en toepassingen van aardewerk kennen.<\/p>\n
Techniek\u201cZe maakte heel grote\u00a0siervazen,\u00a0die haar beroemd\u00a0maakten.\u00a0Cornelly was bedreven om klei te bewerken, een intensief proces waarbij klei wordt gemengd met speciale boomschors en harsen. En om kleurschakeringen te kunnen maken in haar siervazen wist ze diverse plantensappen volledig handmatig te draaien in het klei dat ze meer verfijnde nieuwe\u00a0vormen gaf.\u201d<\/p>\n
Als volwassen inheemse vrouw beheerste Aloema het traditioneel aardewerk maken, zoals de\u00a0watrakan\u00a0om water koel te houden, de sabera om uit te drinken, of spulletjes te bewaren.<\/p>\n
De kunstenares had geen moderne oven. Ook het bakken geschiedde op een meer traditionele manier. Na droging werden alle producten in een open houtvuur gebakken, zoals inheemsen van de Amazone altijd al hebben gedaan. \u201cDan zat ze zo in haar open werkplek te kneden en te vormen, met een serieus\u00a0gezicht. En het\u00a0was een gesprek tussen haar handen en de klei, om die tot bijzondere dingen te vormen, waar men heel blij van\u00a0wordt\u00a0ze in huis te hebben staan\u201d.<\/p>\n
InspirerendTuinfort noemt het werk van Aloema inspirerend. \u201cEr is een nieuwe generatie inheemse pottenbakkers onder de\u00a0Cara\u00efben,\u00a0Arowakken en Wayana ontstaan. Zij zagen haar ontwikkeling en ook de commerci\u00eble waarde van het erfgoed. Het bracht zelfs mannen ertoe dit oorspronkelijke vrouwenwerk ook met succes\u00a0te beoefenen.\u201d<\/p>\n
Tuinfort noemt de namen van Alfons\u00a0Sjinga,\u00a0Wilfred Majoeram, Imro Kana en Leo Toenae als bekende inheemse pottenbakkers. Aloema\u2019s werk had een vaste plek in exposities van Art Gallery Wi Eygi Du sinds 1979.<\/p>\n
Ze werd door president Ronald Venetiaan onderscheiden met de Ereorde van de Palm. In 2023 kreeg ze een\u00a0award\u00a0van Stichting Grani Fiti Yu Moy Misi.\u00a0<\/p>\n
Aloema mag worden omschreven als \u2018een waar icoon van eigentijdse Surinaamse kunst.\u2019 \u201cCornelly, is\u00a0er sedert het begin bij geweest en vond de naam voor de galerie, \u2018Eygi\u00a0Du\u2019\u00a0passende, maar ook een begrip en motivatie voor haar werk en bestaan als trotse Kali\u00f1a. Ze vond dat inheemsen een veel beter en sterker aanzien verdienden in de Surinaamse maatschappij en de Surinaamse\u00a0ontwikkeling. En met\u00a0haar\u00a0werk, wilde\u00a0ze dat voorbeeld zijn\u201d, besluit Tuinfort.-.<\/p>\n