Tekst Tascha AvelooBeeld Stg. Wi Mato<\/p>\n
PARAMARIBO \u2013 In een tijd waarin identiteit, cultuur en genderrollen wereldwijd onderwerp van gesprek zijn, brengt de Nederlandse Stichting Wi Mato een interessante muziektheatervoorstelling naar Suriname: \u2018Manenge\u2019. Onder leiding van\u00a0marroncultuurdrager en theatermaker Jos\u00e9 Tojo wordt het stuk op 24 en 25 april opgevoerd in On Stage Theater in Paramaribo.\u00a0\u201cManenge\u00a0is meer dan een theatervoorstelling. Het is een spiegel, een confrontatie en een zoektocht naar wat het betekent om man te zijn in een wereld die snel verandert\u201d, vertelt Tojo.\u00a0<\/p>\n
Scrappy W., bekend als rapper en schrijver van songteksten, maakt zijn debuut als\u00a0tekstschrijver voor toneel.\u00a0Hij is hierbij ondersteund door een redactieteam onder leiding van Guus Pengel en Tojo. De zangpartijen komen van het speciaal overgevlogen koor Krin A\u2019kra. Kawina zangeres G-tje \u2013 \u00a0Gerita Sabajo\u00a0\u2013 brengt de po\u00ebzie. En marron protestzanger Welli Patra maakt een speciaal gastoptreden. Er is een stevige drumsectie. De meeste drummers zijn opgeleid door Tojo, maar ook Carlo Hoop (Fra Fra Sound) is onderdeel van de drumsectie. Acteurs Tariq Valies en Vernon Sordam (ooit begonnen bij On Stage) en Mitchell Abionie (toneelschool Maastricht) zijn deel van de cast. \u00a0<\/p>\n
Mannelijkheid en identiteit<\/p>\n
Tojo vertelt dat het idee voor de voorstelling is ontstaan tijdens het werken met een groep mannen die theaterliefhebber zijn. \u201cIk vind het hartstikke leuk om te werken met \u2018superhobbyisten\u2019, zoals ik ze noem, want het zijn mannen met een vaste job die het leuk vinden om theater te\u00a0maken.\u201d Tijdens\u00a0repetities ontstonden diepgaande gesprekken over mannelijkheid en identiteit, vooral onder mannen die \u2018tussen\u2019 de Surinaamse en Nederlandse cultuur leven.<\/p>\n
De voorstelling laat zien hoe migratie niet alleen fysieke afstand cre\u00ebert, maar ook emotionele en culturele afstand.<\/p>\n
\u201cZe spraken over mannelijkheid. Over hoe ze\u00a0strugglen\u00a0in de Nederlandse\u00a0samenleving. En toen\u00a0dacht ik: hier zit een verhaal in.\u201d Tojo spreekt als marron die heel traditioneel is opgevoed en die vervolgens naar Nederland vertrok om er te wonen. \u201cDat was aanpassen. In de traditionele\u00a0marronsamenleving\u00a0waren\u00a0rollen helder\u00a0afgebakend.\u201d\u00a0 De gemeenschap functioneerde volgens matrilineaire lijnen, waarin erfopvolging via de vrouw verliep. Mannen en vrouwen hadden elk vaste taken en verantwoordelijkheden.<\/p>\n
De opvoeding van kinderen was een collectieve taak, en respect voor elkaar en voor de sociale structuur stond centraal. Maar anno 2026 ziet de wereld er anders uit, waarbij culturele vermenging heeft gezorgd voor verschuivingen in normen en waarden. Mannen vragen zich steeds vaker af: wat betekent het vandaag de dag om een \u2018echte man\u2019 te zijn? \u201cIk ben opgevoed met vrouwen die, wanneer ze ongesteld zijn, afgezonderd\u00a0slapen.\u00a0Maar moderne Westerse vrouwen willen in die periode vaak\u00a0juist connectie\u00a0en aanraking. Hoe\u00a0ga je daarmee om?.\u201d Deze prikkelende gedachten leidde tot samenwerking met schrijver Scrappy W, die het verhaal, vooral vanuit zijn persoonlijke ervaringen, verder\u00a0uitwerkte.<\/p>\n
Traditionele normen en waarden<\/p>\n
De rode draad van\u00a0\u2018Manenge\u2019 is vrienden volgen die samen opgroeien in het binnenland van Suriname. Ze doorlopen de traditionele opvoeding, de zogeheten\u00a0kia\u00a0\u2013 het doorgeven van traditionele normen en waarden. Wanneer sommigen van hen naar Nederland vertrekken, verandert hun wereld. \u201cDe hoofdpersoon, Lante, vertrekt later en wordt geconfronteerd met een realiteit die anders is dan hij had\u00a0verwacht. Hij\u00a0verwachtte een andere houding van zijn vrienden, die al langer in Nederland wonen. Maar hij merkte dat ze veranderd\u00a0zijn. Of misschien\u00a0beter gezegd: ze hebben zich aangepast aan de samenleving daar.\u201d<\/p>\n
De voorstelling laat zien hoe migratie niet alleen fysieke afstand cre\u00ebert, maar ook emotionele en culturele afstand. \u201cDat leidt ertoe dat Lante naar Suriname wil terugkeren, want hij merkt dat hier \u2013 in\u00a0switi\u00a0Sranan \u2013 wordt geleefd, terwijl in Nederland je wordt geleefd.\u201d Een belangrijk cultuurconcept binnen het stuk is\u00a0kia.\u00a0\u201cHet gaat niet alleen om wat je zegt, maar vooral om hoe jij je gedraagt, hoe je anderen behandelt en hoe je je plek in de gemeenschap inneemt. Tojo benadrukt dat deze traditionele opvoeding een anker kan zijn. \u201cJe hebt iets om op terug te vallen als je de weg kwijtraakt.\u201d<\/p>\n
Identiteit en verandering<\/p>\n
Dramaturg Rehana\u00a0Ganga, speelt\u00a0een cruciale rol in het toegankelijk maken van het verhaal. \u201cIk ben de eerste\u00a0toeschouwer.\u00a0Ik zorg\u00a0ervoor dat het begrijpelijk wordt voor een breed publiek.\u201d Volgens Ganga raakt het stuk aan een wereldwijd fenomeen. \u201cWe zien overal discussies over\u00a0mannelijkheid.\u00a0Denk\u00a0aan toxische mannelijkheid en het teruggrijpen naar oude rollen.\u201d Zij stelt dat wat\u00a0\u2018Manenge\u2019, bijzonder\u00a0maakt, is dat het niet probeert eenvoudige antwoorden te geven. Integendeel: het stuk schuurt. \u201cHet is het\u00a0schuren tussen toen en\u00a0nu. Tussen\u00a0verschillende\u00a0culturen. Tussen\u00a0mannelijk en vrouwelijk.\u201dHet publiek wordt uitgedaagd om na te denken over identiteit en verandering.<\/p>\n
Hoewel het stuk diepgeworteld is in de marroncultuur, is het bedoeld voor een breed publiek<\/p>\n
Voor acteur Tariq Valies is deelname aan het stuk een leerproces.\u201cIk ben in de stad opgegroeid, maar via dit stuk leer ik de achtergronden van onze cultuur kennen.\u201dHij is het er helemaal mee eens dat toxisch mannelijk gedrag zeker door sociale media verspreid wordt. \u201cMaar dan ga je ook terug als man die gewend is aan traditie, om te kijken\u00a0van,\u00a0is dit wel\u00a0mijn\u00a0ware aard? Een moment om te reflecteren op je eigen waarden en normensysteem en hoe je tegenover deze nieuwe ontwikkeling wil staan.\u201d<\/p>\n
Een bijzondere rol in de voorstelling wordt gespeeld door Gerita Sabajo. \u201cIk speel de rol van het geweten, de stem van de natuur, je innerlijke die met je praat.\u201dHaar rol\u00a0herinnert de personages\u00a0\u2013 en het publiek \u2013 aan hun oorsprong. \u201cBlijf altijd herinneren wie je bent, ondanks de reis die je maakt.\u201d<\/p>\n
Schoolvoorstelling<\/p>\n
Een ander maatschappelijk thema dat in\u00a0\u2018Manenge\u2019\u00a0wordt aangesneden, is de manier waarop\u00a0mannen\u00a0omgaan met emoties. Volgens Tojo praten mannen te weinig met elkaar: \u201cJe emotie slik je door in plaats van die op tafel te leggen.\u201d De voorstelling wil dit taboe doorbreken: \u201cWat je man thuis niet durft te vertellen, ga je hier horen.\u201d<\/p>\n
Hoewel het stuk diepgeworteld is in de marroncultuur, is het bedoeld voor een breed publiek. \u201cHet moet begrijpelijk zijn voor iedereen: mannen, vrouwen, verschillende etnische groepen, zowel in Suriname als daarbuiten.\u201d\u00a0\u2018Manenge\u2019 wordt ook opgevoerd voor leerlingen van het voortgezet onderwijs te Brokopondo. Het onderwerp mannenemancipatie speelt in deze leeftijdscategorie meer dan ooit.<\/p>\n
De\u00a0scholenvoorstelling\u00a0is mede mogelijk gemaakt door de Nederlandse ambassade en de inzet van het lerarenteam aldaar.-. <\/p>\n\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Tekst Tascha AvelooBeeld Stg. Wi Mato PARAMARIBO \u2013 In een tijd waarin identiteit, cultuur en genderrollen wereldwijd onderwerp van gesprek zijn, brengt de Nederlandse Stichting Wi Mato een interessante muziektheatervoorstelling naar Suriname: \u2018Manenge\u2019. Onder leiding van\u00a0marroncultuurdrager en theatermaker Jos\u00e9 Tojo wordt het stuk op 24 en 25 april opgevoerd in On Stage Theater in Paramaribo.\u00a0\u201cManenge\u00a0is … Lees verder<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":31,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[107,121],"tags":[],"class_list":["post-396082","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-ware","category-wtijd"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/panamaserver.in\/leliedorp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/396082","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/panamaserver.in\/leliedorp\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/panamaserver.in\/leliedorp\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/panamaserver.in\/leliedorp\/wp-json\/wp\/v2\/users\/31"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/panamaserver.in\/leliedorp\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=396082"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/panamaserver.in\/leliedorp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/396082\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/panamaserver.in\/leliedorp\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=396082"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/panamaserver.in\/leliedorp\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=396082"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/panamaserver.in\/leliedorp\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=396082"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}