Wereldbank: Suriname dreigt duizenden banen mis te lopen

In Suriname kunnen richting 2030, meer dan 15.000 nieuwe of herwaardeerde functies ontstaan in de olie- en gassector, toerisme en agribusiness. Tegelijkertijd kampt het land met grote tekorten aan technisch geschoolde en direct inzetbare arbeidskrachten. Zonder snelle hervormingen in het onderwijs en de beroepsopleidingen, dreigt Suriname een aanzienlijk deel van deze werkgelegenheid aan buitenlandse arbeidskrachten over te moeten laten. Dat blijkt uit het rapport ‘Jobs and Skills Radar 2030’, waarin de Wereldbank de aansluiting tussen onderwijs, beroepsopleiding en de toekomstige vraag op de arbeidsmarkt onderzoekt. Voor het onderzoek werden 23 gesprekken gevoerd met werkgevers, opleidingsinstituten, brancheorganisaties en overheidsinstanties.
De grootste kansen liggen volgens het rapport, in drie sectoren: Olie & Gas, Toerisme & Hospitality en Agribusiness. De sector Olie & Gas kan meer dan 6.000 banen opleveren. In Toerisme & Hospitality wordt rekening gehouden met 5.000 tot 7.000 nieuwe of verbeterde functies, terwijl Agribusiness 2.500 tot 3.500 banen kan toevoegen. De cijfers zijn scenario-inschattingen en geen exacte prognoses. Vooral de olie- en gassector staat onder tijdsdruk. Werkgevers die voor het onderzoek zijn geïnterviewd, verwachten op de middellange termijn ongeveer 200 tot 300 directe bedrijfsfuncties en tot 2.500 banen, wanneer aannemers en onderaannemers worden meegerekend.
Veel van deze functies vereisen specifieke technische kennis en veiligheidscertificaten. Werkgevers geven aan, dat zij momenteel daarom sterk afhankelijk zijn van buitenlandse en Surinaamse werknemers uit de diaspora. Ook ontbreken volgens het rapport, voldoende basisvaardigheden in onder meer STEM-vakken: Science, Technology, Engineering en Mathematics (Wetenschappen, Technolo-gie, Bouw/Techniek en Wiskunde). De Wereldbank waarschuwt dat zonder gerichte investeringen in onderwijs, Suriname afhankelijk kan blijven van buitenlandse arbeidskrachten voor functies die op termijn door Surinamers kunnen worden ingevuld. Om dat te voorkomen, zijn volgens het rapport onder meer versnelde technische opleidingen, erkende certificeringstrajecten en nauwere samenwerking tussen werkgevers en opleidingsinstituten nodig.
Een belangrijke oorzaak ligt volgens het rapport in de hele onderwijs- en opleidingsketen. Tekorten in basisvaardigheden, schooluitval, beperkte capaciteit van beroepsopleidingen en onvoldoende aansluiting van opleidingen op de praktijk versterken elkaar. Ook de infrastructuur voor technisch en beroepsonderwijs vormt een probleem. Volgens het rapport beschikt ongeveer 77 procent van de scholen voor technisch en beroepsonderwijs op lager middelbaar niveau, niet over voldoende lokalen of werkplaatsen voor praktijkonderwijs. Daarnaast bereikt slechts een klein deel van de Surinaamse jongeren het hoger onderwijs.
Ook taalvaardigheid speelt een rol. Engels wordt formeel pas op secundair niveau geïntroduceerd, terwijl beheersing van de taal steeds belangrijker wordt in sectoren die internationaal georiënteerd zijn, zoals olie en gas, toerisme en exportgerichte agribusiness. Toerisme & Hospitality wordt door de Wereldbank genoemd als de sector met de grootste mogelijkheden voor inclusieve werkgelegenheid, vooral voor jongeren en vrouwen. De groei van hotels, restaurants en ecotoerisme zorgt voor extra vraag naar personeel. Maar werkgevers ervaren volgens het rapport, problemen met de werkhouding en praktische vaardigheden van sollicitanten. Vooral het omgaan met ploegendiensten, klantcontact en werken onder druk wordt genoemd als een tekortkoming. Daardoor is het personeelsverloop onder nieuwe werknemers relatief hoog. De Wereldbank adviseert daarom om werkvaardigheden, klantenservice en Engels sterker op te nemen in beroepsopleidingen en meer praktijkleren samen met bedrijven te organiseren.
Ook de agrarische sector heeft volgens het rapport groeipotentieel, maar kampt met een tekort aan werknemers die beschikken over de juiste praktische vaardigheden. De opleidingen zijn volgens opleidingsinstituten vaak te theoretisch en beschikken niet altijd over de noodzakelijke faciliteiten voor praktijkonderwijs, zoals proefvelden en verwerkingslaboratoria. Daarnaast heeft landbouw onder jongeren een negatief imago. Agrarische beroepen worden vaak gezien als zwaar, weinig aantrekkelijk en met beperkte mogelijkheden om economisch vooruit te komen. Dat draagt bij aan een lage instroom in opleidingen voor de sector. De afhankelijkheid van buitenlandse arbeidskrachten komt volgens de Wereldbank niet alleen voor in de olie- en gassector. Ook in andere sectoren grijpen werkgevers naar buitenlandse werknemers wanneer de binnenlandse arbeidsmarkt onvoldoende kandidaten levert. Het rapport stelt dat buitenlandse arbeidskrachten op korte termijn noodzakelijk kunnen zijn, maar dat hun inzet tegelijkertijd moet worden gekoppeld aan kennisoverdracht en opleiding van Surinamers. Mentorschap, training op de werkvloer en duidelijke trajecten richting verdere lokalisering van functies, kunnen daarbij helpen.
Volgens de Wereldbank heeft Suriname een beperkte periode om de verwachte investeringen om te zetten in brede werkgelegenheid voor de eigen bevolking. Het probleem is volgens het rapport niet dat de uitdagingen onbekend zijn, maar dat de uitvoering van oplossingen te langzaam en onvoldoende gecoördineerd verloopt. De Wereldbank pleit voor een combinatie van snelle maatregelen binnen bestaande beroepsopleidingen en structurele hervormingen. Daarbij zijn betere samenwerking tussen overheid, onderwijs en bedrijfsleven, beter gebruik van arbeidsmarktdata en flexibele, modulaire opleidingen belangrijke onderdelen.
Voor Suriname betekent dit dat de komst van de olie-industrie, niet automatisch zal leiden tot nieuwe banen voor Surinamers. De benodigde arbeidskrachten moeten volgens het rapport, nu al worden voorbereid. Indien dit niet gebeurt, loopt Suriname het risico dat de toekomstige banen vooral worden ingevuld door buitenlandse werknemers.
The post Wereldbank: Suriname dreigt duizenden banen mis te lopen ..

...