Verlies

KEVINS KIJK / Kevin Headley

Het begon met pijn over mijn hele lichaam die steeds toenam. Ik kon nauwelijks rechtop lopen en raakte snel uitgeput. Verplichte bedrust. Zo’n begin van het jaar, maar als je lichaam om rust vraagt, is het raadzaam daarnaar te luisteren. Mijn weekend stond dan ook in het teken van het herstellen van de supergriep die momenteel om zich heen grijpt.

Nauwelijks aan het rusten, kreeg ik slecht nieuws: een goede vriend van mij, Carl Haarnack, is overleden. Hij sukkelde al een poosje met zijn gezondheid, maar het verlies kwam toch als een klap. Ik heb eerder over hem geschreven: de verwoede boekenverzamelaar die mij inspireerde en stimuleerde om te lezen, te schrijven en zelf ook boeken te verzamelen. We spraken veel over literatuur, maar ook over het leven.

Ik ga zijn artikelen missen over zijn collectie, of over onderdelen van de geschiedenis van Suriname die hij vanuit zijn bibliotheek belichtte. Maar vooral ga ik onze spontane appgesprekken missen: als ik iets wilde weten, of wanneer ik in Nederland was en vroeg of ik langs kon komen. De afgelopen dagen heb ik aan de hand van berichten en artikelen gemerkt dat velen hem kenden als behulpzaam en gul, altijd klaar om te helpen en kennis te delen. De komende jaren zullen niet gemakkelijk zijn, maar kort voor zijn overlijden liet hij ons, zijn vrienden, achter met een opdracht: blijf doorgaan met het ontsluiten van de geschiedenis van Suriname en blijf kennis delen.

Suriname verloor ook een van zijn grootste schrijvers: Astrid Roemer. Zij schreef veel verhalen, vaak over onderwerpen die taboe waren. Ze durfde die aan te snijden. Ik heb Roemer nog meegemaakt tijdens een podcastopname waarbij ik technisch mocht ondersteunen. Ze sprak over het schrijverschap, maar ook over een van haar bekendste werken, ‘Gekte van een vrouw’. Het was voor mij een masterclass en het zal me altijd bijblijven.

Helaas werd ik deze week opnieuw geconfronteerd met verlies: mijn collega en producent van literaire activiteiten, Sylva Koemar, heeft afscheid moeten nemen van haar moeder. Zij was bij veel activiteiten van Schrijversgroep ’77 aanwezig, maar ook bij andere literaire bijeenkomsten. Niet alleen ter ondersteuning van haar dochter, maar ook uit oprechte interesse. We zullen haar missen.

Terwijl ik langzaam weer op krachten kom, merk ik dat ik opnieuw deel word van de activiteiten van het leven. Tegelijk voel ik dat sommige dingen dit jaar anders zullen zijn en dat maakt me verdrietig. Verlies is een onderdeel van het leven dat ik niet kan beheersen – en misschien wil ik dat ook niet. Maar ik vind niet dat mensen echt verdwijnen. Ze blijven aanwezig in woorden, in herinneringen en in de keuzes die wij maken. Zolang wij blijven doorgeven wat zij ons hebben geleerd, lopen zij in zekere zin met ons mee. De herinneringen aan degenen die ons zijn voorgegaan blijf ik daarom koesteren, en de opdrachten die zij hebben achtergelaten zal ik zo goed mogelijk proberen uit te voeren, vooral die van Carl.-.

Waka bun, Carl.

headleydwt@gmail.com