Vaticaan excommuniceert ultraconservatieve katholieke groepering na ongeoorloofde bisschopswijdingen

door

VATICAANSTAD – Het Vaticaan heeft bekendgemaakt dat priesters en lekenkatholieken die deel uitmaken van een afgescheiden rechtse katholieke groepering, geëxcommuniceerd zijn. De groepering wijdde bisschoppen woensdag zonder de goedkeuring van paus Leo XIV en bevindt zich daardoor in een schisma -scheiding- met de bredere kerk.

In een decreet waarschuwde het Dicasterie voor de Geloofsleer, de hoogste waakhond van de Romeins-Katholieke Kerk met 1,4 miljard leden, donderdag katholieken wereldwijd dat de in Zwitserland gevestigde Priesterbroederschap Sint Pius X de sacramenten vanaf nu onrechtmatig viert. De ultraconservatieve groepering, die fundamentele kerkelijke leringen verwerpt, kan volgens het decreet geen geldige huwelijken sluiten of de biecht horen.

Het decreet van het Vaticaan werd uitgevaardigd een dag nadat de groepering vier nieuwe bisschoppen had gewijd, waarmee ze een oproep van paus Leo om dit niet te doen negeerde. Het is een strikt beleid van de katholieke kerk dat alleen de paus toestemming mag geven voor de wijding van nieuwe bisschoppen, om zo de banden van de kerk met de twaalf discipelen van Jezus — die worden beschouwd als de eerste priesters en bisschoppen — te behouden.

Het decreet van donderdag stelt dat de twee bisschoppen die leiding gaven aan de ongeoorloofde wijdingen woensdag in Zwitserland, zijn geëxcommuniceerd, samen met de vier priesters die bij de ceremonie betrokken waren. Het Vaticaan ging echter verder dan verwacht en verklaarde dat alle priesters van de Priesterbroederschap Sint Pius X en alle katholieken die zich “formeel aansluiten” bij de groep, zich nu in een schisma bevinden en geëxcommuniceerd zijn. Een schisma is een term die wijst op een ernstige, formele breuk binnen de katholieke gemeenschap.

De Priesterbroederschap Sint Pius X reageerde donderdag niet direct op de excommunicaties. Woensdag liet de groep weten dat ze de wijdingen zonder pauselijke goedkeuring moest doorzetten “vanwege uitzonderlijke omstandigheden”.

In een brief aan de broederschap waarschuwde paus Leo maandag nog dat “het scheuren van het naadloze gewaad van Christus een zonde van extreme ernst is”. “Ik smeek u en vraag u met heel mijn hart: keer alstublieft om!”, schreef hij.

De staatssecretaris van het Vaticaan, Pietro Parolin, vertelde journalisten woensdag dat de kerk “diep verdriet” voelt over de wijdingen. “Een daad van deze aard verwondt de eenheid van de kerk diep,” zei hij.

De kerk beschouwt de ongeoorloofde wijding van bisschoppen als een dermate ernstige zaak dat degenen die aan de ceremonie deelnemen automatisch worden geëxcommuniceerd, oftewel “buiten de communie” met de bredere kerk worden geplaatst. Zij kunnen geen sacramenten ontvangen totdat zij berouw tonen en om vergeving vragen.

De Priesterbroederschap Sint Pius X, die wereldwijd ongeveer 600.000 volgelingen heeft, bestaat uit fundamentalistische katholieken die zich fel verzetten tegen de liberale hervormingen die in de jaren zestig door het Tweede Vaticaans Concilie werden doorgevoerd.