SURINAAMSE WETGEVING INZAKE MIJNBOUW ONVOLLEDIG EN VEROUDERD

door

Goudwinning in Suriname is een zeer complexe kwestie, met overlappende uitdagingen op het gebied van bestuur, wetgeving, economie, sociaal-culturele aspecten, infrastructuur, milieu, regionale verhoudingen en samenwerkingsverbanden. Hier volgt een gestructureerd overzicht van de belangrijkste problemen in de goudmijnbouwsector van Suriname, die vaak gepaard gaan met illegale mijnbouw en kwikgebruik, slechte milieupraktijken, conflicten en gederfde overheidsinkomsten.
Otto en Cordes (2002) stellen dat elk land een nationaal mijnbouwbeleid heeft. In sommige gevallen kan dit de vorm aannemen van een afzonderlijk schriftelijk document, maar vaker moet een dergelijk beleid worden geïnterpreteerd aan de hand van het wettelijk kader, administratieve praktijken en toespraken van overheidsfunctionarissen. Zij merken op dat een ondubbelzinnig, alomvattend en afzonderlijk nationaal mijnbouwbeleid, nuttig kan zijn voor drie belangrijke functies: het biedt investeerders en mijnwerkers richtlijnen over het standpunt van de overheid met betrekking tot belangrijke kwesties, het biedt administratieve richtlijnen aan beheerders van mijnbouwgebieden en fungeert als een instrument voor consensusvorming bij het opstellen van nieuwe mijnbouwwetgeving. Suriname valt niet in de categorie landen die een afzonderlijk schriftelijk nationaal mijnbouwbeleid hebben opgesteld.
Het Surinaamse wetgevingskader voor mijnbouw wordt algemeen erkend als onvolledig en verouderd. Hier volgt een overzicht van de situatie. De indeling van goudwinning in slechts twee categorieën – grootschalige en kleinschalige mijnbouw – is onbevredigend.
In Guyana loopt deze categorisatie van kleinschalige, via middelgrote tot grootschalige mijnbouw. Mijnbouw in rivieren is beperkt tot een traject van 1 km. In Suriname is een vergelijkbare categorisatie nodig, terwijl mijnbouw in rivieren en meren, nog niet formeel wettelijk is geregeld. De tijdschema’s voor de ontwikkeling van een grootschalige goudmijn, zijn niet realistisch.
Een periode van twee tot drie jaar voor verkenning, is te kort. De zeven jaar die in het mijnbouwbesluit zijn vastgelegd voor de voltooiing van de exploratiefase, is eveneens niet realistisch. Suriname moet de mijnbouwwetgeving actualiseren en een schriftelijk, geïntegreerd nationaal mijnbouwbeleid publiceren. In 1986 publiceerde het Staatsblad van Suriname, het Mijnbouwbesluit van 8 mei 1986, waarin de regels en voorschriften met betrekking tot de mijnbouw werden uiteengezet. Het besluit maakt onderscheid tussen grootschalige mijnbouw en kleinschalige mijnbouw (ambachtelijke en kleinschalige goudwinning, ASGM). Hoofdstuk VII van het Mijnbouwbesluit richt zich op kleinschalige goudwinning. Artikel 36.3 bepaalt dat ‘Kleinschalige mijnbouw alleen mag worden uitgeoefend in gebieden die zijn aangewezen bij besluit van de Minister (van Natuurlijke Hulpbronnen), welk besluit zal worden gepubliceerd in het Staatsblad.’
Artikel 36.4 bepaalt dat vergunningen voor kleinschalige goudwinning van 200 hectare alleen kunnen worden verleend aan natuurlijke personen of personen die in Suriname woonachtig zijn. Artikel 36.5 stelt, dat dit recht slechts voor één gebied kan worden verleend, terwijl artikel 36.6 bepaalt, dat dit recht slechts voor een aaneengesloten gebied van 200 hectare kan worden verleend, voor een periode van twee jaar. Artikel 38.1 stelt, dat dit recht slechts voor een periode van twee jaar kan worden verleend. Artikel 36.3 bepaalt ook dat gebieden waarvoor reeds mijnbouwrechten zijn verleend, niet bestemd mogen zijn voor kleinschalige goudwinning. Dit is een cruciale bepaling. Veel houders van ‘mijnbouwrechten’, in feite vergunningen voor grootschalige mijnbouw, verhuren kleine delen van hun concessies aan kleinschalige mijnwerkers, in strijd met artikel 36.3. Daarmee marginaliseren ze arme mijnwerkers en dwingen ze hen tot landeigendom. Deze uitbuiting van kleinschalige mijnwerkers, draagt in belangrijke mate bij aan goudsmokkel, hoge criminaliteitscijfers en diefstallen in de goudmijngebieden in het binnenland. Hoe kunnen we dit probleem oplossen? Een Surinaamse Mijnbouwautoriteit (SMA) biedt een oplossing. Dit is een gecentraliseerd mechanisme om de grotendeels informele sector van ambachtelijke en kleinschalige goudwinning (ASGM) om te vormen tot een gereguleerde, duurzame en productieve economische sector.
De belangrijkste doelstelling is het vestigen van een permanente overheidsaanwezigheid in zeven of meer goudmijnbouwgebieden in de gemineraliseerde groensteengordels van het binnenland. Er is een zwakke institutionele aanwezigheid in de goudmijnbouwregio’s van het Surinaamse binnenland, wat aanzienlijke lacunes in het bestuur met zich meebrengt.
Om succesvol te zijn, moet de SMA een ‘bottom-up’-benadering hanteren in plaats van zich uitsluitend te richten op verboden. De kernfuncties van de SMA omvatten een gecentraliseerd bestuursregime, dat een centraal aanspreekpunt biedt voor de regulering, monitoring en ondersteuning van kleinschalige goudwinning, terwijl de versnippering tussen ministeries en agentschappen wordt verminderd. Er moeten ongeveer 50 tot 75 onder toezicht staande mijnbouwreserves worden opgericht in de mijnbouwdistricten, op basis van artikel 36.3 van hoofdstuk VII van het Mijnbouwbesluit, dat een duidelijk wettelijk pad naar formalisering biedt. Echter, hoofdstuk VII biedt geen technisch en financieel kader om de mijnwerkers te helpen bij de overgang van informele naar formele activiteiten. Het projectvoorstel van de Surinaamse geoloog A.G. Ho Len Fat, geschreven tien jaar voordat het Mijnbouwbesluit werd uitgevaardigd, schetst een technisch kader om de mijnwerkers te helpen de overgang te maken van informele naar formele mijnbouwactiviteiten, door hen vaardigheden in de goudwinning bij te brengen, zoals geologie, exploratie, cartografie, ertswinning en -verwerking, inclusief essentiële administratieve taken. Ho Len Fat stelde ook een systeem voor de aan- en verkoop van goud voor, in de onder toezicht staande mijnbouwgebieden.  De SMA moet milieubeschermingsmaatregelen garanderen die de reductie en uiteindelijke eliminatie van kwik en cyanide afdwingen. Actieve programma’s in de mijnbouwgebieden zijn nodig om de meest kosteneffectieve, efficiënte en schone technologieën te bevorderen, terwijl tegelijkertijd de naleving van milieunormen wordt gecontroleerd. Sociale bescherming is een belangrijk aandachtspunt in de mijnbouwregio’s in het binnenland, waar inheemse en Marrongemeenschappen wonen. De SMA moet arbeidsrechten, gezondheids- en veiligheidsnormen en overeenkomsten voor gemeenschapsontwikkeling integreren in het mijnbouwbeleid, met name in het binnenland van Suriname.
Formalisering zorgt ervoor dat overheden belastingen en royalty’s kunnen innen die anders verloren zouden gaan aan verborgen of illegale mijnbouw. De helft van deze inkomsten, 30 tot 40 miljoen dollar per jaar, is meer dan voldoende om het ontwikkelingsprogramma van SMA gedurende een periode van drie jaar te financieren. Bovendien wordt met duidelijke regels en toezicht, het vertrouwen van investeerders hersteld en zullen grote mijnbouwbedrijven niet aarzelen om te investeren, omdat de angst voor conflicten, binnenvallende en agressieve informele mijnwerkers tot het verleden behoort.
The post SURINAAMSE WETGEVING INZAKE MIJNBOUW ONVOLLEDIG EN VEROUDERD ..