Santokhi: ‘Ik heb geen enkel bevel gegeven aan geen enkele PG’

door

De gewezen president Chandrikapersad Santokhi heeft op donderdag 5 februari opnieuw benadrukt, dat hij tijdens zijn presidentschap, nooit een bevel heeft gegeven aan een procureur-generaal (PG). Santokhi hield een betoog, waarbij hij uitgebreid inging op de constitutionele kaders rond het vervolgingsbeleid en de bevoegdheden van de regering, tegen de achtergrond van aanhoudende politieke en maatschappelijke discussies over de onafhankelijkheid van het Openbaar Ministerie.
Santokhi verwees daarbij naar artikel 148 van de Grondwet, waarin is vastgelegd dat de regering het algemeen vervolgingsbeleid vaststelt en in uitzonderlijke gevallen, wanneer de staatsveiligheid in het geding is, instructies kan geven aan de procureur-generaal. Volgens de president geldt deze bepaling voor alle staatsorganen, inclusief De Nationale Assemblee (DNA). ‘’Geen enkel instituut staat boven de grondwet’’, benadrukte hij. Daarnaast haalde Santokhi bepalingen aan uit het Reglement inrichting en samenstelling van de rechterlijke macht, waarin is vastgelegd dat de procureur-generaal gehouden is, bevelen van de president na te komen. Volgens Santokhi onderstreept dit dat de bevoegdheden duidelijk wettelijk zijn geregeld. Hij benadrukte dat hij, in tegenstelling tot eerdere presidenten, nooit gebruik heeft gemaakt van deze mogelijkheid.
Het betoog van Santokhi volgde op aantijgingen van assembleeleden in DNA; volgens hen zou hij in het verleden hebben verklaard, de procureur-generaal opdrachten te hebben gegeven. Santokhi sprak van verdraaiing van zijn woorden en stelde, dat hij nooit een bevel heeft gegeven en bood aan, documenten te overleggen waaruit zou blijken dat eerdere staatshoofden, dat wel hebben gedaan. Volgens Santokhi is er een duidelijk onderscheid tussen een bevel en een verzoek.
In situaties waarbij de staatsveiligheid onder druk stond, zoals tijdens de ongeregeldheden van 17 februari 2023, zou hij de procureur-generaal slechts hebben verzocht om onderzoek te doen. ‘’Dat is een recht dat iedere burger heeft en kan niet worden aangemerkt als politieke inmenging’’, aldus Santokhi.
Procureur-generaal Garcia Paragsingh verklaarde in november 2024, dat de president geen opdrachten geeft aan het OM in individuele strafzaken. Tegelijk waarschuwde zij dat publieke uitspraken van een president over vermeende instructies aan het OM, grote gevolgen kunnen hebben voor de beeldvorming rond de onafhankelijkheid van het vervolgingsapparaat. Paragsingh benadrukte toen dat herhaalde uitspraken waarin wordt gesuggereerd dat de president opdrachten geeft, zonder dat deze worden rechtgezet, het vertrouwen in het OM kunnen ondermijnen. Volgens haar is zorgvuldige woordkeuze van groot belang, juist vanwege de invloed die het ambt van president met zich meebrengt.
In het debat ging Santokhi ook in op voorstellen tot hervorming van de rechterlijke macht. Hij sprak zijn afkeer uit tegen de idee van meerdere procureurs-generaal en pleitte voor een bredere, integrale hervorming. Volgens hem lossen afzonderlijke wetswijzigingen de structurele problemen binnen de rechtspraak niet op. Hij wees onder meer op uitdagingen als werkdruk, beperkte capaciteit, gebrek aan specialisatie, decentralisatie en de noodzaak om de rechtspraak voor te bereiden op internationale ontwikkelingen, waaronder de opkomst van de olie- en gassector. Santokhi gaf aan het betreurenswaardig te vinden dat een duidelijke regeringsvisie op deze hervormingen tot nu toe ontbreekt. Volgens Santokhi is versterking van de rechterlijke macht alleen mogelijk als politieke beïnvloeding daadwerkelijk wordt uitgesloten en de onafhankelijkheid wordt vergroot. Discussies over het aantal procureurs-generaal leiden volgens hem af van de kernproblemen binnen de rechtsstaat.
Na afloop van Santokhi’s betoog applaudisseerden enkele leden van de VHP-fractie, ondanks het verbod daarop. Kort daarna verliet vrijwel de gehele fractie demonstratief de vergaderzaal op het moment dat PL-fractieleider Bronto Somohardjo het woord kreeg. Slechts één VHP-lid, Dew Sharman, bleef aanvankelijk aanwezig, later keerden twee leden terug.
 
The post Santokhi: ‘Ik heb geen enkel bevel gegeven aan geen enkele PG’ ..