RGD-arts Koendjbiharie: “Ruim 3700 Surinamers dragen hiv zonder het te weten”

door

Aloysius Koendjbiharie, arts bij de Regionale Gezondheidsdienst (RGD), luidt de noodklok over de hiv-situatie in Suriname. Op basis van recente cijfers van UNAIDS en het Nationaal Aids Programma (NAP) leefden in 2024 naar schatting 7900 mensen met hiv in Suriname. Slechts 4200 van hen zijn geregistreerd, wat betekent dat ongeveer 47 procent – ruim 3700 personen – het virus draagt zonder het te weten.
Koendjbiharie uit zijn zorgen in een uitgebreid vraaggesprek met de Communicatiedienst Suriname. Hoewel het aantal hiv-testen in 2024 opliep tot meer dan 50.000, blijft een groot deel van de besmettingen buiten beeld. “Mensen leven met het virus, maar ze weten het niet en ze zijn zich er niet van bewust, omdat ze niet gaan testen. Vooral bij mannen; we houden niet van testen, we gaan niet naar de dokter,” stelt de arts.
Late diagnoses met zware gevolgen
Volgens Koendjbiharie leidt de lage testbereidheid tot diagnoses in een laat stadium. In de chronische fase ervaren veel geïnfecteerden nauwelijks klachten, terwijl het virus de weerstand aantast en onbewuste overdracht plaatsvindt. Wanneer patiënten zich uiteindelijk melden met symptomen, bevinden zij zich vaak al in de aidsfase. “Dan slaat de medicatie minder goed aan en zijn ziekenhuisopnames vaker nodig, wat de staatskas zwaar belast,” waarschuwt hij.
Uit de beschikbare data blijkt bovendien dat mannen vaker laat worden gediagnosticeerd: 11 op de 25 mannen tegenover 6 op de 25 vrouwen. De meeste nieuwe registraties komen voor in de leeftijdsgroep 15 tot 34 jaar.
Stigma remt testen en behandeling
Suriname heeft zich gecommitteerd aan de internationale 95-95-95-doelstellingen voor 2030. De huidige cijfers laten echter zien dat het land achterblijft. Slechts 53 procent van de geschatte hiv-populatie kent zijn of haar status. Van hen is 78 procent op behandeling en heeft 91 procent het virus onder controle.
Volgens Koendjbiharie spelen stigma, schaamte en gebrek aan familie-ondersteuning een cruciale rol bij het afhaken van patiënten. “Mijn boodschap is simpel: test je bloed op hiv en gebruik condooms. We moeten samenwerken voor gezonde mensen in een gezond Suriname,” benadrukt hij.
Preventie, educatie en gezamenlijke verantwoordelijkheid
De RGD zet in op gedragsverandering en vroegtijdige voorlichting op scholen. Naast seksueel risicogedrag noemt Koendjbiharie ook sociaaleconomische factoren. Jongeren worden opgeroepen hun opleiding af te maken om economische afhankelijkheid en risicovolle ‘sex exchange’ te voorkomen.
De arts doet een beroep op de samenleving om verschillen te overstijgen. “Ten eerste ben ik mens, ten tweede Surinamer. Pas daarna kijk ik naar etniciteit. We hebben elkaar nodig. Laten we gezamenlijk Suriname opbouwen,” aldus Koendjbiharie.
The post RGD-arts Koendjbiharie: “Ruim 3700 Surinamers dragen hiv zonder het te weten” appeared first on Suriname suriname.