Pride Alliance sluit af: ‘Vooruitgang zichtbaar, maar strijd om acceptatie blijft’

door

Tekst en beeld Edwien Bodjie

PARAMARIBO — “Verandering is mogelijk wanneer we samenwerken, investeren in kennis en ruimte creëren voor dialoog.” Met die boodschap blikte Omaira Toelsie, directeur van New Monday, donderdag terug op twee jaar Pride Alliance Suriname. De afsluiting vond plaats in het Lalla Rookh Gebouw, waar partners, diplomaten en maatschappelijke organisaties samenkwamen.

Na twee jaar van trainingen, samenwerking en maatschappelijke dialoog is er volgens Toelsie vooruitgang geboekt op het gebied van inclusie en mensenrechten. Tegelijk maakt zij duidelijk dat brede acceptatie van LGBTI+ personen in Suriname nog geen vanzelfsprekendheid is.

“Verandering kost tijd, maar de afgelopen twee jaren hebben laten zien dat vooruitgang mogelijk is zolang we het gesprek met elkaar blijven voeren”

Breed partnerschap en internationale steun

Het Pride Alliance-programma werd uitgevoerd door New Monday, COC Nederland en het LGBT Platform Suriname, met steun van de Europese Unie. Bij de afsluiting waren ook diplomatieke vertegenwoordigers aanwezig, onder wie de ambassadeurs van Frankrijk en Nederland, Nicolas de Bouillane de Lacoste en Walter Oostelbos. Hun aanwezigheid onderstreepte het internationale karakter van het project en de betrokkenheid bij de resultaten.

Dagvoorzitter Matai Zamuël, verbonden aan New Monday, omschreef Pride Alliance als een ‘coalition of the willing’: een netwerk van organisaties en instellingen die zich inzetten voor mensenrechten, veiligheid en inclusie. Volgens hem lag de nadruk op jongeren, bewustwording en het versterken van maatschappelijke organisaties.

Omaira Toelsie presenteert de resultaten aan aanwezigen.

Training, advocacy en samenwerking

Toelsie gaf een overzicht van de belangrijkste resultaten. Het programma rustte op drie pijlers: training en bewustwording, advocacy en organisatieversterking, en samenwerking met stakeholders.

In twee jaar tijd werden meer dan 250 mensen bereikt. Leerkrachten, politiefunctionarissen, jongeren, beleidsmakers en maatschappelijk werkers volgden trainingen over genderdiversiteit, mensenrechten en inclusie, vaak in samenhang met thema’s zoals huiselijk geweld.

Volgens Toelsie bleef het niet bij kennisoverdracht. De trainingen zetten deelnemers ook aan tot zelfreflectie. Professionals gaven aan hun werkwijze te willen aanpassen, maar vroegen tegelijk om verdere begeleiding en verdieping.

Naast trainingen kregen vijf organisaties via zogeheten mini-grants de ruimte om eigen projecten op te zetten. Die initiatieven richtten zich op onder meer inclusieve zorg, HIV, huiselijk geweld en bewustwording binnen gemeenschappen. De opzet gaf organisaties de mogelijkheid om niet alleen deel te nemen, maar zelf richting te geven aan het programma.

Gevoellig dialoog

Een belangrijk onderdeel van Pride Alliance was het creëren van ruimte voor gesprek tussen overheid, maatschappelijke organisaties en internationale partners. Die aanpak blijkt noodzakelijk in een samenleving waar thema’s rond gender en seksuele diversiteit gevoelig liggen. Door bewust in te zetten op dialoog en reflectie ontstond er volgens Toelsie meer openheid, ook binnen instituten.

Tegelijk blijft weerstand bestaan. Culturele en religieuze overtuigingen spelen daarin een grote rol. Dat spanningsveld maakt het werk complex, maar ook onvermijdelijk, gaven verschillende sprekers aan.

Mini-grants: van theorie naar praktijk

Tijdens de bijeenkomst presenteerden verschillende organisaties de resultaten van hun projecten. Vergey Miles van de Surinaamse Juridische Faculteitsvereniging lichtte een seminar toe over huiselijk geweld en inclusie. Daarin werd gekeken naar de juridische en maatschappelijke kanten van het probleem, met aandacht voor kwetsbare groepen, waaronder de LHBTI+ gemeenschap.

Volgens Miles vraagt huiselijk geweld om een bredere benadering dan vaak gebeurt. Het komt voor in verschillende relatievormen en contexten, en kan niet uitsluitend vanuit traditionele kaders worden bekeken.

Het seminar trok een divers publiek, niet alleen studenten maar ook professionals en beleidsmakers. Dat wijst volgens hem op een groeiende behoefte aan kennis en gesprek.

Een belangrijk knelpunt dat naar voren kwam, is dat veel mensen moeite hebben om huiselijk geweld te herkennen en bespreekbaar te maken. Voor LHBTI+ personen ligt die drempel vaak nog hoger, door stigma en discriminatie.

Vooruitgang en duidelijke grenzen

De afsluiting maakte duidelijk dat er stappen zijn gezet, maar dat verandering tijd vraagt. Er is meer ruimte voor gesprek en samenwerking, maar niet alle onderwerpen worden al breed geaccepteerd.

De organisatoren zeggen dat de uitdaging nu ligt in het vasthouden van de bereikte resultaten en het verder verdiepen daarvan. Dat betekent onder meer blijvende training van professionals, uitbreiding van netwerken en actieve betrokkenheid van de overheid.

Blik op de toekomst

Met de afsluiting komt formeel een einde aan deze fase van het project, maar volgens de betrokken organisaties begint het echte werk nu pas. Zamuël gaf aan dat de opgebouwde samenwerking moet worden voortgezet, met blijvende aandacht voor jongeren en thema’s zoals inclusie, discriminatie en mentale gezondheid.

Ook Toelsie kijkt vooruit. Voor haar draait het niet om projecten alleen, maar om structurele verandering binnen de samenleving. “Verandering kost tijd, maar de afgelopen twee jaren hebben laten zien dat vooruitgang mogelijk is zolang we het gesprek met elkaar blijven voeren.”

 Matai Zamuel van New Monday tijdens zijn uiteenzetting.