Parlement staat stil bij overlijden Santokhi: ‘Politiek buigt voor het mens-zijn’

door

PARAMARIBO – De Nationale Assemblée heeft vrijdag tijdens een buitengewone openbare rouwvergadering afscheid genomen van het zittend lid en voormalig president Chandrikapersad Santokhi. Tijdens deze bijeenkomst stonden president, parlementsvoorzitter en fractieleiders stil bij zijn leven, zijn werk en zijn plotselinge overlijden, dat in brede kring als een schok werd ervaren.

Plotseling verlies brengt bezinning

President Jennifer Simons benadrukte in haar toespraak vooral het onverwachte karakter van Santokhi’s overlijden. Volgens haar heeft het plotselinge heengaan niet alleen de familie, maar ook het parlement en de samenleving als geheel geraakt.

Zij stond stil bij de dualiteit van het leven en de dood, verwijzend naar zowel religieuze als existentiële inzichten. “We zijn geconfronteerd met ‘mens, gedenk dat gij van stof zijt en tot stof wederkeert’, maar tegelijkertijd is ook waar: dat wat wordt geboren niet sterft,” zei Simons. Die gedachte, stelde zij, heeft velen de afgelopen dagen beziggehouden.

De president blikte ook terug op haar samenwerking met Santokhi, die zij typeerde als zakelijk en gericht op het werk. Die houding maakte het volgens haar mogelijk om ondanks politieke verschillen effectief samen te werken binnen het parlement. “We moeten zonder hem verder als familie, en ook het land gaat zonder hem verder,” aldus Simons.

‘Een leven in dienst van de publieke zaak’

Namens de Nationale Partij Suriname sprak fractielid Mohamed Fatemohamed van een man die zijn leven volledig in dienst stelde van de publieke zaak. Hij schetste Santokhi als een “man van de instituten”, die op verschillende niveaus – van politieofficier tot president – zijn bijdrage leverde aan de ontwikkeling van Suriname.

Fatemohamed benadrukte dat, ondanks politieke verschillen, er altijd sprake was van wederzijds respect tussen de NPS en de VHP, de partij van Santokhi. Hij prees Santokhi’s geloof in de rechtsstaat en zijn inzet voor dialoog en internationale diplomatie. “Op een dag als vandaag kijken we voorbij de politieke kleur en zien we de mens en de patriot,” stelde hij.

Hij wees er verder op dat het overlijden van Santokhi het parlement herinnert aan zijn verantwoordelijkheid tegenover het volk. Volgens hem ligt de grootste eer in het voortzetten van de democratische waarden waarvoor Santokhi zich heeft ingezet.

Verschillen vallen weg

Fractieleider Bronto Somohardjo van Pertjajah Luhur onderstreepte dat politieke verschillen op momenten als deze naar de achtergrond verdwijnen. Hij sprak zijn medeleven uit aan de familie en stond stil bij de menselijke kant achter politieke functies.

“Achter elke titel staat slechts een mens, een ziel,” zei hij. Onder verwijzing naar de Koran herinnerde hij eraan dat ieder mens sterfelijk is, maar dat het leven juist daardoor waarde krijgt. Hij sprak de hoop uit dat Santokhi genade zal vinden en een plaats in het paradijs krijgt.

Ook BEP-fractieleider Ronny Asabina benadrukte de impact van het plotselinge overlijden. Hij noemde Santokhi een veelzijdig en betekenisvol Surinamer, die zich onderscheidde door betrokkenheid, doorzettingsvermogen en dienstbaarheid. Volgens Asabina was hij een leider die ook in moeilijke tijden beslissingen durfde te nemen en deze consequent verdedigde.

Inspirerend leiderschap en nalatenschap

Fractieleider Steven Reyme van A20 legde de nadruk op de bredere betekenis van leiderschap en sterfelijkheid. Hij verwees naar bijbelteksten om het tijdelijke karakter van het leven te onderstrepen en riep op tot meer verbondenheid en respect binnen de samenleving.

Volgens Reyme vraagt leiderschap offers en moeilijke keuzes, en wordt een leider niet altijd begrepen. “Maar wat blijft, is hoe wij hebben gediend,” stelde hij, verwijzend naar de blijvende impact van Santokhi’s inzet voor land en volk.

Namens de NDP sprak fractieleider Rabin Parmessar over de vergankelijkheid van het leven. Hij memoreerde het moment waarop het parlement het nieuws van Santokhi’s overlijden ontving en sprak van ongeloof en verwarring. Parmessar gaf een overzicht van diens loopbaan, van politiecommissaris tot president, en benadrukte dat zijn heengaan een verlies is voor allen die hem hebben gekend.

‘Politiek moet buigen’

DNA-voorzitter Ashwin Adhin gaf in zijn toespraak een reflectie op de betekenis van het moment. Hij stelde dat het parlement, waar normaal gesproken scherpe debatten plaatsvinden, nu samenkomt in stilte en bezinning.

“Er zijn momenten waarop de politiek moet buigen, zodat het mens-zijn kan spreken,” zei Adhin. Hij benadrukte dat niet de positie of macht van een persoon centraal staat, maar de betekenis die iemand heeft gehad voor anderen en voor het land.

Volgens hem heeft Santokhi een onuitwisbaar hoofdstuk geschreven in de geschiedenis van Suriname. Hij riep de aanwezigen op om het werk voort te zetten met waardigheid, respect en toewijding aan het algemeen belang.