Orde van Advocaten pleit voor grote zorgvuldigheid bij wetsvoorstellen Rechterlijke Macht

door

PARAMARIBO – De Surinaamse Orde van Advocaten (SOVA) heeft met aandacht kennisgenomen van de amendementen op de voorgenomen wijzigingen van onder meer de Grondwet, de Wet Rechtspositie Rechterlijke Macht en het Reglement op de Inrichting en de Samenstelling van de Rechterlijke Macht (RIS). De orde reageert in een verklaring op de ernstige zorgen die het Hof van Justitie en het Openbaar Ministerie eerder kenbaar hebben gemaakt. Hoewel de SOVA erkent dat de modernisering van de rechterlijke organisatie en de invoering van cassatierechtspraak belangrijk kunnen zijn voor de rechtsstaat, benadrukt zij dat ingrijpende wijzigingen in de inrichting en het functioneren van de rechterlijke macht en het Openbaar Ministerie om bijzondere zorgvuldigheid vragen.

Onafhankelijkheid van de rechterlijke macht

Een fundamentele zorg van de advocatuur betreft de waarborging van de onafhankelijkheid van de rechterlijke macht. Aangezien deze onafhankelijkheid dient als ultieme bescherming voor burgers tegenover elkaar of de overheid, stelt de SOVA dat bij elke wetswijziging kritisch moet worden beoordeeld of de institutionele waarborgen behouden blijven. De organisatie vraagt in het bijzonder om extra aandacht voor de voorgestelde regelingen rondom de benoeming, bevordering, schorsing en het ontslag van leden van de rechterlijke macht.

Vragen over cassatierechtspraak en deskundigheid

De komst van een derde rechterlijke instantie en de introductie van cassatierechtspraak worden gezien als ingrijpende ontwikkelingen. De SOVA merkt op dat de hoogste rechterlijke instantie behalve individuele zaken ook een sturende rol vervult in de rechtseenheid en rechtsontwikkeling, wat hoge eisen stelt aan de juridische deskundigheid en ervaring. Om deze reden roepen de versoepelde of gewijzigde benoemingsvereisten voor rechters in deze hoogste instantie nadere bestudering op. Daarnaast pleit de orde voor duidelijke overgangsregelingen met betrekking tot lopende procedures en termijnen, om te voorkomen dat er rechtsonzekerheid ontstaat voor rechtzoekenden.

Aandachtspunten voor OM en consultatie

Ook de positie en de aansturing van het Openbaar Ministerie binnen de strafrechtspleging verdienen volgens de SOVA nauwlettende controle, zodat ongewenste beïnvloeding wordt voorkomen en de noodzakelijke checks-and-balances intact blijven. Omdat het om fundamentele hervormingen gaat, zal de orde de concrete voorstellen eerst nader onderzoeken en hierover diepgaand overleggen met haar leden. De SOVA concludeert dat een brede consultatie van alle betrokken beroepsgroepen onmisbaar is om te garanderen dat de hervormingen uiteindelijk bijdragen aan een onafhankelijke, deskundige en kwalitatief hoogwaardige rechtspleging.

Ook verschillende maatschappelijke organisaties alsmede bedrijfslevenassociaties hebben in een gezamenlijke verklaring hun bezorgdheid geuit ten aanzien van voornoemde ontwikkeling.