Oom Theo

door

KEVINS KIJK / Kevin Headley

Ik ontmoette oom Theo Jubithana toen ik voor het nieuws met hem een afspraak moest maken voor een interview in zijn functie als voorzitter van de Vereniging van Inheemse Dorpshoofden in Suriname. Het ging over de grondenrechten van de Inheemsen. Daarna heb ik hem nog een paar keer gesproken voor andere nieuwsprogramma’s. Tijdens onze gesprekken spraken we vaak over de ontwikkelingen rondom de Inheemsen en vooral over wat er allemaal gebeurde in de dorpen.

Als lid van de nieuwsredactie was ik al geïnteresseerd in de cultuur van de Inheemsen. Dat merkte Oom Theo op. Hij vond dat mooi en stelde zich open voor mij. Hij raakte ook geïnteresseerd in mijn achtergrond en in de belangstelling die ik had voor de Inheemse cultuur. Hij vertelde mij veel over de verschillende aspecten daarvan over hoe hij zichzelf zag als kapitein en vertegenwoordiger van de Inheemse gemeenschap.

Het bijzondere aan Oom Theo was dat hij geen enkele vraag uit de weg ging, zoals: moesten de Inheemsen niet harder vechten voor een betere positie in de Surinaamse maatschappij? Hij nam de tijd om alles helder uit te leggen. Een van zijn uitspraken die mij altijd is bijgebleven, ging over de strijd voor grondenrechten. Hij zei dat Inheemsen vroeger met pijl en boog vochten, maar dat zij nu moesten strijden met goedgeschreven brieven, juridische documenten en onderzoeksrapporten.

Daarom vond hij het belangrijk dat jongeren naar school gaan en zich verder ontwikkelen. Hij wilde niet dat Inheemsen alleen als slachtoffer werden gezien. Zij moesten blijven strijden, ondanks alle moeilijkheden, en nooit opgeven. Helaas kreeg oom Theo in de Covid-periode het virus en overleed aan de gevolgen daarvan. Ik vond dat bijzonder pijnlijk, want hij was iemand met veel kennis en een echte strijder voor de rechten van de Inheemsen. Toch ben ik dankbaar voor de tijd die wij samen hebben gehad en voor de kennis die wij met elkaar hebben gedeeld.

Er zijn momenten waarop ik nog steeds aan hem denk. Wanneer er opnieuw aandacht wordt gevraagd voor de rechten van de Inheemsen, maar ook tijdens discussies over de toekomst van de gemeenschap, vraag ik mij soms af: wat zou Oom Theo hiervan vinden? Wat zou hij zeggen over de jonge leiders die vandaag de strijd voortzetten?

Ik denk dat hij trots zou zijn op de nieuwe rolmodellen die zichtbaar worden. Mensen die anderen inspireren en meenemen in de strijd voor grondenrechten en voor een beter Suriname, waarin Inheemsen een belangrijke rol krijgen. Ik zie oom Theo nog lachen. Hij had altijd een brede glimlach wanneer dingen gebeurden die hem blij maakten.

Met de Dag der Inheemsen zondag is het goed om feest te vieren, maar ook om stil te staan bij de positie van Inheemsen en de vraag hoe die verder verbeterd kan worden. Ik blijf optimistisch, omdat ik zie dat steeds meer Inheemsen hun stem laten horen en zich inzetten om ervoor te zorgen dat zij volwaardig worden meegenomen in de besluitvorming van Suriname. Oom Theo bleef ook daarin altijd optimistisch. Zijn vertrouwen en brede glimlach blijven voor mij een herinnering aan de kracht van hoop en verbondenheid.

headleydwt@gmail.com