ONGESCHEEKT

door

Het publieke schouwspel rond de Telecommunicatie Autoriteit Suriname (TAS) legt de diepe bestuurlijke verrotting bloot, die veel Surinaamse parastatale bedrijven verlamt. Wat zich de afgelopen tijd afspeelde tussen de Raad van Commissarissen (RvC) onder leiding van Emanuel Scheek en de directie, is geen op zichzelf staand incident, maar een symptoom van een ingeroest systeem waarin chaos, administratieve achterstanden en politieke belangenverstrengeling, de overhand hebben. Een aanzienlijk deel van de ellende bij staatsbedrijven laat zich verklaren door concrete cijfers en schokkende achterstanden in verantwoording. Tijdens zijn persconferentie schetste RvC-voorzitter Scheek een ontluisterend beeld: een bestuurlijke overdracht over de vijfjarige periode 2020–2025 die bestond uit niet meer dan één enkel A4’tje. Jaarrekeningen over 2023 en 2024 ontbreken of vertonen ernstige discrepanties, terwijl de begroting niet is goedgekeurd. Bovendien werd duidelijk, dat tientallen miljoenen SRD aan surplusmiddelen – geld dat volgens de wet rechtstreeks naar de staatskas had moeten vloeien – onbevoegd zijn ingehouden en belegd. Wanneer basisdocumentatie ontbreekt en administraties een gatenkaas zijn, ebt elke vorm van financieel toezicht weg.
Een ander fundamenteel probleem is de hardnekkige cultuur van partijpolitieke benoemingEN en bescherming. Posities binnen raden van commissarissen en directies worden te vaak uitgedeeld als politieke beloningen, waarbij loyaliteit zwaarder weegt dan vakbekwaamheid. In plaats van te werken met duidelijke profielschetsen, deskundigheid, openbare vacatures en onafhankelijke selectiecommissies, worden instellingen overgeleverd aan politieke krachtenvelden. Scheek verwees er zelf herhaaldelijk naar met uitspraken als “we weten allemaal hoe de politiek is” en sprak openlijk over de politieke strijd binnen de Raad van Ministers en het ministerie. Zolang bewindslieden en bestuurders elkaars politieke beschermheren blijven, heeft effectief en onafhankelijk toezicht geen schijn van kans.
Daarnaast ontbreekt bij de hoofdrolspelers het juiste begrip van transparantie. Scheek beweerde dat hij “het daglicht niet schuwt” en “geen boter op zijn kop heeft”, maar transparantie betekent in een rechtsstaat niet, wie het hardst het publiek kan opzoeken via media-aandacht, live-uitzendingen en publieke ultimatums. Echte transparantie is geen mediacircus. Het betekent tijdig en nauwgezet rapporteren conform de wet en de statuten, verantwoording afleggen aan de vakminister en de regering, die op hun beurt verslag dienen uit te brengen aan De Nationale Assemblée. Paardesprongen en rokades vervangen geen deugdelijke verslaglegging; ze breken het maatschappelijk vertrouwen in overheidsinstituten juist verder af.
Het hele debacle rond de TAS roept tot slot de vraag op, wat dit betekent voor het bestuurlijke klimaat in het land. Geen van de betrokkenen zou een burger ertoe inspireren, hen toe te vertrouwen, een particulier bedrijf of privébezit te beheren, laat staan er een gezonde bestuurscultuur of gezond toezicht te brengen. Velen van de hoofdrolspelers hebben zich in deze context vooralsnog simpelweg ongeschikt getoond – of, in het bijzonder bij deze toezichthoudende organisatie, pijnlijk ONGESCHEEKT.
The post ONGESCHEEKT ..