Onbeantwoorde vragen blijven

door

DE INSTALLATIE VAN een nieuwe Raad van Commissarissen (RvC) bij de Centrale Bank van Suriname had een moment moeten zijn waarop vertrouwen, transparantie en goed bestuur centraal stonden. In plaats daarvan roept de gang van zaken vooral nieuwe vragen op. Niet vanwege de personen die zijn benoemd, maar vanwege de manier waarop deze benoeming tot stand is gekomen.

De regering stelt in haar communicatie dat de nieuwe RvC ‘conform de Bankwet’ is benoemd. Daarmee lijkt de zaak afgedaan. Maar precies daar wringt het. Wanneer in De Nationale Assemblee eerder indringende vragen zijn gesteld over de legitimiteit van een voorgenomen benoeming, dan mag worden verwacht dat die vragen eerst helder en formeel worden beantwoord. Dat is niet gebeurd.

VHP-fractieleider Asiskumar Gajadien had publiekelijk vraagtekens geplaatst bij het voornemen om een nieuwe raad te benoemen terwijl er volgens hem nog sprake was van een rechtsgeldige zittingsperiode van de bestaande RvC. Die vragen raakten aan een fundamenteel principe: houdt de regering zich aan de regels die zij zelf zegt te volgen?

Voor zover bekend is er in het parlement geen inhoudelijke en formele reactie van de regering gekomen die die twijfels heeft weggenomen. Toch is de benoeming doorgezet. Dat schept een gevaarlijk precedent. Want als kritische vragen vanuit het hoogste volksvertegenwoordigende orgaan over een dergelijke materie onbeantwoord kunnen blijven en de regering vervolgens simpelweg doorgaat, wat zegt dat over de waarde van parlementaire controle?

Nog problematischer is het gebrek aan publieke communicatie. Op geen enkel moment is aan de samenleving uitgelegd waarom de eerder benoemde raad voortijdig plaats moest maken. De Bankwet is hierin niet vrijblijvend. Zij somt limitatief op in welke gevallen leden van de Raad van Commissarissen kunnen worden vervangen vóór afloop van hun zittingstermijn van vijf jaar. Dat betekent dat voortijdige vervanging geen politieke keuze of bestuurlijke voorkeur mag zijn, maar aan specifieke voorwaarden gebonden is.

Welke voorwaarden waren hier van toepassing? Waren er ontslagen? Zijn leden vrijwillig teruggetreden? Waren er wettelijke gronden aanwezig? Of is er een andere juridische basis gebruikt? Tot nu toe blijft het stil.

Juist bij de Centrale Bank is die stilte problematisch. De moederbank is geen gewone instelling. Ze vormt het hart van het financieel en monetair systeem en rust op één essentieel fundament: vertrouwen. Niet alleen vertrouwen in cijfers en beleid, maar ook in procedures en rechtsstatelijkheid.

Opmerkelijk is bovendien dat vicepresident Gregory Rusland eerder zelf benadrukte dat elke twijfel rond goed bestuur vermeden moet worden. Maar twijfel verdwijnt niet door haar te negeren. Twijfel verdwijnt door openheid.

Als de benoeming daadwerkelijk volledig volgens de Bankwet heeft plaatsgevonden, dan zou het verstrekken van duidelijkheid geen enkel probleem mogen zijn. Juist daarom blijft de belangrijkste vraag overeind: waarom wordt die duidelijkheid niet gegeven?-.