OLIEGROEI VERDEELT CARIBISCH GEBIED

Wat zich momenteel voltrekt in het Caribisch gebied is geen gewone economische ontwikkeling. Het is een structurele verschuiving die de regio dreigt op te splitsen in winnaars en achterblijvers. De recente rapporten van de Wereldbank en Afreximbank maken dat pijnlijk duidelijk: de opkomst van olie- en gaslanden zoals Guyana en Suriname creëert een groeiende economische tweedeling in de regio. De Wereldbank spreekt niet voor niets van een ‘dual-track’ groeimodel. Aan de ene kant staan landen die profiteren van energie-investeringen en daardoor explosieve groeicijfers laten zien. Guyana groeit met dubbele cijfers en trekt daarmee het regionale gemiddelde kunstmatig omhoog. Aan de andere kant bevinden zich de traditionele eilandstaten die afhankelijk zijn van toerisme, en die blijven hangen in gematigde groei en toenemende kwetsbaarheid.
Suriname bevindt zich op een kantelpunt. Nog geen olieproducent van de schaal van Guyana, maar wel een land waar verwachtingen, investeringen en beleid steeds sterker worden gedreven door de aanstaande offshore-ontwikkeling. Dat klinkt als goed nieuws, maar schijn bedriegt, want economische groei is niet automatisch gelijk aan brede welvaart. De realiteit is dat deze ontwikkeling de regionale ongelijkheid verdiept. Waar energierijke landen zich opmaken voor versnelde expansie, worden toerisme-economieën geconfronteerd met stijgende kosten, klimaatrisico’s en een fragiel herstel na de pandemie. Het gevolg is een Caribisch gebied dat economisch steeds minder homogeen wordt: een regio waarin solidariteit onder druk komt te staan. Zelfs binnen de groep energieproducenten is het beeld niet eenduidig. Trinidad en Tobago, jarenlang een gevestigde energie-economie, laat zien hoe kwetsbaar deze sector kan zijn. Pas met nieuwe gasprojecten wordt daar weer groei verwacht en zelfs dan blijft die achter bij de spectaculaire cijfers van Guyana en de opkomende vooruitzichten van Suriname. Het grootste risico is dat landen zich blindstaren op olie als wondermiddel. De geschiedenis van grondstofrijke economieën leert dat snelle groei vaak gepaard gaat met nieuwe ongelijkheden, afhankelijkheid en bestuurlijke druk. Zonder sterke instituties en doordacht beleid, kan de olieboom net zo snel een bron van instabiliteit worden als van welvaart. Het Internationaal Monetair Fonds waarschuwt in dat verband al, dat Suriname juist nu zijn macro-economische beleid en governance moet versterken om de komende olie-inkomsten verantwoord te benutten.
Tegenargumenten zijn er uiteraard. Voorstanders wijzen erop dat olie-inkomsten juist kansen bieden voor investeringen, infrastructuur en sociale ontwikkeling. Dat is correct, maar alleen onder één voorwaarde: dat deze middelen strategisch en transparant worden ingezet. Zonder die discipline dreigt de bekende valkuil van de ‘resource curse’. De kernvraag is daarom niet of olie groei brengt; dat doet zij onmiskenbaar. De vraag is wie daadwerkelijk profiteert van die groei en of landen erin slagen deze om te zetten in duurzame ontwikkeling. Het Caribisch gebied staat daarmee voor een fundamentele keuze. Ofwel accepteert het een toekomst van groeiende ongelijkheid tussen energierijke en toerismeafhankelijke staten, ofwel zet het actief in op regionale samenwerking, economische diversificatie en sterke instituties. Want als deze tweedeling zich verder verdiept, ontstaat er niet alleen een economische kloof, maar ook een politieke en sociale breuklijn die de samenhang binnen de regio blijvend kan ondermijnen.
The post OLIEGROEI VERDEELT CARIBISCH GEBIED ..

...