MOPPENTAPPER

door

Er zijn beleidsdossiers die door hun complexiteit vragen om zorgvuldige communicatie en strakke regie. En er zijn dossiers die door de manier waarop ze worden gepresenteerd vooral verwarring oproepen. Het grondbeleid in Suriname lijkt steeds vaker in die laatste categorie te vallen. Wat een ernstig en financieel zwaarbeladen beleidsdomein zou moeten zijn, krijgt door opeenvolgende verklaringen en bijstellingen het imago van een verhaal waarin de lijn zoek is geraakt. De recente ontwikkelingen rond grondconversie illustreren dat, want aan de ene kant wordt gesproken over een ingrijpende hervorming van wet- en regelgeving rond grondzaken, inclusief het intrekken en opnieuw beoordelen van eerder ingediende wetsvoorstellen. Aan de andere kant wordt duidelijk gemaakt dat burgers die reeds hebben betaald voor grondconversie, maar nog geen eigendomstitel hebben ontvangen, hun geld zullen terugkrijgen. Tegelijkertijd wordt benadrukt dat eerder uitgegeven eigendomstitels, gewoon behouden blijven.
Op zichzelf zijn dit afzonderlijke beleidskeuzes die juridisch te verklaren zijn. Maar in samenhang ontstaat een beeld dat moeilijk nog als coherent beleid kan worden uitgelegd. Het gevolg is dat de publieke perceptie niet wordt bepaald door de inhoudelijke hervorming, maar door de wisselende en deels tegenstrijdige communicatie daarover. En precies daar begint het probleem van geloofwaardigheid. Daar komt een financieel dossier bij dat niet langer te negeren valt. De staat wordt geconfronteerd met een verplichting van ruim SRD 300 miljoen aan dwangsommen en compensaties in het kader van grondgerelateerde geschillen.
Dit is geen theoretisch bedrag in beleidsdocumenten, maar een concrete last, die direct drukt op de begroting en dus op de beschikbare middelen voor ontwikkeling, sociale voorzieningen en investeringen.
Tegen die achtergrond krijgt de manier waarop het beleid wordt toegelicht een extra gewicht. Wanneer burgers horen dat zij moeten worden terugbetaald, terwijl tegelijkertijd wordt gewerkt aan een herziening van het volledige systeem, ontstaat onvermijdelijk het gevoel dat het beleid voortdurend achter de feiten aanloopt. Niet alleen juridisch, maar ook bestuurlijk. Het is precies in dat spanningsveld dat de politieke communicatie steeds vaker wordt ervaren als onsamenhangend. De opeenvolging van verklaringen, correcties en verduidelijkingen voedt de indruk dat er geen stabiele beleidslijn wordt bewaakt. In de publieke beleving verschuift de aandacht daardoor van de inhoud naar de vraag hoe serieus en doordacht het beleid eigenlijk is voorbereid.
Het gevolg daarvan is dat de ernst van het onderwerp wordt ondermijnd. In plaats van een doordachte hervorming van een cruciale sector, ontstaat het beeld van een beleidsterrein waar besluiten worden aangekondigd, vervolgens genuanceerd en soms deels teruggedraaid, zonder dat de samenhang altijd helder is voor de samenleving die ermee moet leven. In dat geheel is ook de rol van advisering en beleidscommunicatie niet los te zien. Wanneer boodschappen niet consequent, niet afgestemd of niet voldoende doordacht in de publieke ruimte terechtkomen, wordt het politieke gezag niet alleen beoordeeld op inhoud, maar ook op presentatie. En precies daar wringt het.
Het is in die context dat het publieke oordeel steeds scherper wordt. Niet omdat hervormingen op zich worden afgewezen, maar omdat de manier waarop ze worden gebracht, vragen oproept over consistentie en richting. Wat bedoeld is als herstel en modernisering, komt daardoor steeds vaker over als een opeenstapeling van losse beleidsmomenten. De term ‘moppentapper’ is waaraan wij in dat opzicht gelijk moesten denken; het is meer dan een losse typering.
Het wordt het beeld van een beleidsstijl waarin de ernst van het dossier niet altijd in verhouding lijkt te staan tot de helderheid van de communicatie erover. En in een land waar grondbeleid direct raakt aan eigendom, zekerheid en vertrouwen in de overheid, is dat geen detail maar een fundamenteel probleem.
De meest belangrijke vraag blijft dan ook niet alleen wat er wordt veranderd aan de wetgeving, maar of het bestuur in staat is om nog één duidelijke, consistente en geloofwaardige lijn te communiceren.
Zolang dat antwoord uitblijft, blijft grondbeleid niet alleen een juridisch en financieel dossier, maar ook een vertrouwenskwestie.
The post MOPPENTAPPER ..