Minister Monorath: ‘Mennonieten onmiddellijk uitzetten als rechter vordering afwijst’

door

“Onmiddellijk!” Met dat stellige antwoord laat minister Harish Monorath van Justitie en Veiligheid aan de Ware Tijd weten wanneer de mennonieten uit het Mazonia-gebied zullen worden uitgezet, indien de rechter hun vordering om de uitzetting tegen te houden afwijst. Het gaat om een groep van zestig buitenlanders uit Bolivia en Mexico, onder wie ook kinderen, die inmiddels uit het gebied zijn verwijderd en naar Kraka zijn overgebracht. De rechter zal naar verwachting woensdag of uiterlijk donderdag uitspraak doen in het kort geding.

Tekst Ivan Cairo

Beeld

Volgens Monorath beschikken de betrokken buitenlanders niet over de vereiste verblijfs- en werkvergunningen. Bovendien zouden zij zonder toestemming activiteiten hebben ontplooid op grond die hun niet toebehoort. De minister benadrukt dat de voorgenomen uitzetting uitsluitend te maken heeft met overtreding van de Surinaamse wetgeving en niets met de religieuze achtergrond van de betrokkenen.

“Ze hebben geen verblijfsvergunning, geen werkvergunning en hebben handelingen gepleegd op een terrein dat hun niet toebehoort”Minister Harish Monorath

Ontruiming Mazonia-gebied

De bewindsman verzet zich daarom tegen de aanduiding dat de overheid mennonieten uitzet. Volgens hem wordt daarmee ten onrechte de indruk gewekt dat de maatregelen zijn gericht tegen een specifieke bevolkings- of geloofsgroep. “Ik wil ze geen mennonieten noemen, omdat dat etnische segregatie is en dat is in strijd met de Grondwet.”

Hij vindt dat het spreken over het uitzetten van mennonieten kan worden opgevat als het vervolgen van mensen vanwege hun groepsachtergrond. De overheid kijkt uitsluitend naar de verblijfsrechtelijke status van de betrokken buitenlanders. “Ze hebben geen verblijfsvergunning, geen werkvergunning en hebben handelingen gepleegd op een terrein dat hun niet toebehoort”, verklaart Monorath.

De betrokken buitenlanders werden al in juli aangezegd het gebied te verlaten. Dat gebeurde onder meer via een deurwaardersexploot. Daarnaast werden publicaties in de media geplaatst om de betrokkenen op de hoogte te stellen van de maatregelen, vertelt de minister.

Op 15 oktober volgde een formele aanzegging van het Korps Politie Suriname, waarin iedereen die zonder toestemming in het Mazonia-gebied verbleef, werd gesommeerd uiterlijk 23 oktober om acht uur ’s morgens te vertrekken. Volgens de politie gaat het om niet-uitgegeven domeingrond.

Naar Kraka overgebracht

De betrokkenen moesten hun kampen en andere verblijfplaatsen afbreken en persoonlijke bezittingen en materialen meenemen. De politie waarschuwde dat bij het uitblijven van vrijwillig vertrek samen met het Nationaal Leger tot ontruiming kon worden overgegaan.

In de nacht van 26 op 27 oktober werden zestig personen uit het gebied verwijderd. Volgens berichtgeving van Waterkant.net bevinden zich onder hen drie baby’s en zeven kinderen in de leeftijd van twee tot zeven jaar. De operatie werd uitgevoerd door zestien politiemannen onder leiding van Sharveen Koelfat, regiocommandant Midden.

De groep werd overgebracht naar Kraka en in een grote barak ondergebracht. Advocaat Derrick Veira, die de mennonieten juridisch bijstaat, zegt dat de laatste groep maandagavond kort vóór middernacht bij de opvanglocatie aankwam.

Kort geding

Monorath zegt dat de autoriteiten inmiddels de voorbereidingen voor de uitzetting hebben getroffen. Echter, de daadwerkelijke verwijdering uit Suriname is nog niet uitgevoerd, omdat de rechter zich eerst moet uitspreken over het verzoek om de maatregel tegen te houden.

Intussen is een kort geding begonnen waarin Suriname Green Energy Agriculture, het bedrijf dat afspraken met deze groep mennonieten heeft, vraagt de uitzetting stop te zetten. De minister geeft aan dat in de administratie van Vreemdelingenzaken geen aanvraag voor een verblijfsvergunning van de zijde van het bedrijf is aangetroffen.

Veira heeft namens de betrokken investeerders aangevoerd dat zij tijdelijk gebruikmaakten van domeingrond voor de aanleg van een toegangsweg naar landbouwgrond die aan hen zou zijn toegewezen. Volgens de advocaat waren de betrokkenen sinds 19 oktober bezig hun activiteiten naar het toegewezen gebied te verplaatsen. De verhuizing zou naar verwachting ongeveer een week duren.

Veira stelt dat de betrokken buitenlanders sinds januari 2026 in Suriname verblijven en naar het land zijn gekomen om landbouwactiviteiten te ontplooien. Hij heeft een spoedprocedure aangespannen om te voorkomen dat de groep wordt gedeporteerd.

Tijdens de behandeling van het kort geding heeft de directeur van Vreemdelingenzaken aangegeven dat er geen verzoek om verblijf is ingediend. Ook kwam naar voren dat Veira geen machtiging had overgelegd waaruit blijkt dat hij bevoegd is namens de betrokken mennonieten op te treden.

De staat heeft aangevoerd dat de vordering voorbarig is ingediend, omdat er nog geen daadwerkelijke uitzettingshandeling heeft plaatsgevonden. Daardoor is volgens hem ook de procedure waarbij herziening van een uitzettingsbesluit bij de president kan worden gevraagd, nog niet aan de orde.

De rechter heeft tijdens de behandeling erop gewezen dat uitzetting een persoonlijk belang betreft. Daarmee speelt ook de vraag namens wie de vordering precies is ingesteld en wie rechtstreeks door de voorgenomen maatregel wordt geraakt.

Overleg met Openbaar Ministerie

Ook de mogelijke strafrechtelijke aspecten van de zaak zijn tijdens de behandeling aan de orde gekomen. Regiocommandant Koelfat heeft aangegeven dat de betrokken buitenlanders op dit moment nog niet als verdachten worden aangemerkt. Aan de hand van de informatie van Vreemdelingenzaken zal overleg plaatsvinden met het Openbaar Ministerie om te bepalen welke verdere stappen eventueel nodig zijn.

De rechter heeft de autoriteiten verzocht haar uitspraak af te wachten alvorens verdere maatregelen te treffen. Monorath maakt er intussen geen geheim van dat de overheid de uitzetting zal doorzetten als de rechter de vordering afwijst. Volgens hem is er geen reden om de betrokken buitenlanders langer in Suriname te laten verblijven wanneer zij niet voldoen aan de wettelijke vereisten.