Mijnbouwsector stuwt economische groei in 2023

door

Het herstel van de Surinaamse economie heeft in 2023 doorgezet met 2,5 procent groei. Een lichte verbetering ten opzichte van 2022. Vooral de mijnbouwsector heeft hiertoe een doorslaggevende rol gespeeld, blijkt uit het Jaarverslag 2023 van de Centrale Bank van Suriname. Met name de prestaties in de olie- en goudsector hadden een grote invloed op de economische activiteit, de exportopbrengsten en de inkomsten van de overheid.

Hoewel ook andere sectoren, zoals handel, industrie en dienstverlening, positief bijdroegen aan de groei, sprong de mijnbouw eruit als een van de belangrijkste motoren van het economisch herstel. De sector leverde niet alleen een substantiële bijdrage aan het bruto binnenlands product (BBP), maar droeg ook bij aan een versterking van de externe positie van Suriname en aan verdere stabilisering van de macro-economische omgeving.

“De overheid en toezichthoudende instanties namen maatregelen om de negatieve milieueffecten van met name de goudwinning te beperken”

Krimp compenseren

De mijnbouwsector groeide in 2023 met 10,5 procent, overeenkomend met ongeveer 0,7 procentpunt van de totale economische groei. Deze sterke prestatie compenseerde deels de zwakkere ontwikkelingen in andere sectoren, zoals de constructie en de landbouw, die het afgelopen jaar een negatieve groei lieten zien. De toegevoegde waarde van de mijnbouw nam toe van ongeveer SRD 362 miljoen in 2022 naar ruim SRD 400 miljoen in 2023.

Binnen de totale groeicijfers valt de significante impact van de mijnbouw direct op. Terwijl de niet-mijnbouwsectoren, zoals handel en transport, gezamenlijk een groei van 1,6 procentpunt realiseerden, nam de mijnbouwsector in haar eentje 0,7 procentpunt van de reële BBP-toename voor haar rekening. De toegevoegde waarde van deze sector steeg van SRD 362 miljoen in 2022 naar ruim SRD 400 miljoen in 2023. Deze impuls was essentieel om de lichte krimp in sectoren zoals constructie en landbouw te compenseren en het landelijk groeicijfer positief te beïnvloeden. De sector bleek hiermee van strategisch belang voor de stabilisering van de macro-economische omgeving.

Olieproductie en goud

Het succes binnen de mijnbouw in 2023 was grotendeels te danken aan de aardoliesector. Staatsolie rapporteerde een sterke prestatie met een productie van ongeveer 6,3 miljoen vaten ruwe olie. Dit resultaat lag niet alleen hoger dan de 6,1 miljoen vaten in 2022, maar overtrof ook de eigen doelstellingen met ruim 200.000 vaten. Hoewel de lagere internationale olieprijs de totale exportwaarde onder druk zette, zorgde de stabiele productie voor een constante stroom aan inkomsten voor de staat via belastingen, dividenden en royalty’s. Daarnaast droeg de elektriciteitsopwekking via waterkracht indirect bij aan aanzienlijke kostenbesparingen voor de overheid.

“Hoewel de lagere internationale olieprijs de totale exportwaarde onder druk zette, zorgde de stabiele productie voor een constante stroom aan inkomsten voor de staat”

De goudsector daarentegen had een moeilijker jaar en was de oorzaak dat de mijnbouwsector niet sterker groeide. De totale goudproductie daalde in 2023 met 10,3 procent ten opzichte van het voorgaande jaar. Zowel de grootschalige als de kleinschalige goudmijnbouw liet een terugval zien, onder meer door lagere ertsgehaltes, complexere winning en verminderde activiteit in de kleinschalige sector. Hierdoor nam ook het exportvolume van goud af. Hoewel de internationale goudprijs in 2023 gemiddeld met bijna acht procent steeg, was deze prijsstijging onvoldoende om het effect van het lagere exportvolume te compenseren. De totale exportwaarde van goud daalde daardoor tot ongeveer 1,8 miljard Amerikaanse dollar. Deze ontwikkeling onderstreepte de kwetsbaarheid van de goudsector voor operationele en structurele problemen.

Milieu, regulering en toekomst

Naast productie en export stond de mijnbouwsector in 2023 ook nadrukkelijk in het teken van milieu, regulering en ordening. De overheid en verschillende toezichthoudende instanties namen maatregelen om de negatieve milieueffecten van met name de goudwinning te beperken. Zo werd het gebruik van cyanide in de kleinschalige goudsector stopgezet na vaststelling van ernstige watervervuiling.Daarnaast werden strengere milieuvoorwaarden gekoppeld aan vergunningen voor goudopkoop- en exportbedrijven. Ook de aanpak van illegale goudwinning kreeg extra aandacht, mede naar aanleiding van tragische incidenten in het binnenland. Deze maatregelen benadrukken het groeiende belang van duurzaamheid en verantwoord beheer binnen de sector. Tegelijkertijd bleef de blik gericht op de toekomst, vooral op de veelbelovende offshore-ontwikkelingen in de oliesector.

In 2023 werden nieuwe olieontdekkingen gemeld en meerdere productievoorbereidingen getroffen. Deze ontwikkelingen bieden perspectief op verdere economische groei en een structurele versterking van de Surinaamse economie in de komende jaren.In combinatie met het gevoerde strikte begrotings- en monetaire beleid droeg de sterke prestatie van de mijnbouwsector bij aan een verbeterde externe positie, een forse daling van de inflatie en een toename van het nationale spaaroverschot. Daarmee bevestigde de sector in 2023 opnieuw haar strategische belang voor Suriname. Voor de toekomst blijft het echter cruciaal dat economische groei hand in hand gaat met duurzaamheid, goed bestuur en effectieve regulering.