Mennonieten uit Belize plannen vestiging in Suriname

door

SHIPYARD, Belize — Mennonitische families in Belize bereiden zich voor om naar Suriname te verhuizen om grootschalige landbouwgemeenschappen op te zetten in een dichtbebost gebied, zo vertelden meerdere bronnen aan nieuwsite Mongabay. Hierover is ongerustheid ontstaan dat binnenkort in de beoogde gebieden aan kaalkap zal worden gedaan om gewassen te verbouwen.Met de deal is miljoenen dollars gemoeid en gaat het om een gebied in Para van in totaal 239 vierkante kilometers, volgens documenten die Mongabay heeft ingezien. De mogelijke verhuizing komt te midden van discussies in Suriname over hoe de binnenlandse voedselproductie kan worden verhoogd zonder een van de hoogste bosbedekkingspercentages ter wereld aan te tasten.Mennonieten uit Belize hebben de afgelopen jaren minstens zes keer Suriname bezocht om duizenden hectaren land te inspecteren en meer te leren over lokale regelgeving. Daarbij werkten ze samen met zakenlieden als Ruud Souverein van Terra Invest Suriname & Guyana die al jaren proberen de landbouwkundig zeer ervaren Mennonieten uit verschillende delen van Midden- en Zuid-Amerika aan te trekken.Illegale praktijken

In heel Latijns-Amerika is er kritiek op Mennonieten vanwege illegale ontbossing, het omzeilen van milieuregels en het vestigen op land met betwiste of onduidelijke eigendomsrechten. Sommige critici zeggen dat hun komst naar Suriname het regenwoud — dat ongeveer 93 procent van het land bedekt — kan bedreigen.“Elke activiteit van Mennonieten in Suriname baart mij zorgen,” zei Ben D’Leon van de ngo Amazon Conservation Team (Guianas), op persoonlijke titel. “Ik baseer dat simpelweg op feitelijk bewijs op dit continent. Waar ze ook actief zijn geweest, zie ik geen trend van positieve resultaten voor natuur en inheemse en tribale gemeenschappen.”Veel Mennonieten migreerden in de 18e eeuw van Europa naar Noord-Amerika en verspreidden zich later vanuit Mexico naar Belize in de late jaren 1950, op zoek naar grote stukken land om landbouwgemeenschappen te vestigen en een traditionele levensstijl met beperkte technologie te behouden.Tegenwoordig vormen Mennonieten een grotendeels gesloten gemeenschap en runnen ze enkele van de meest productieve boerderijen van Belize, die een groot deel van het kippenvlees, de eieren en landbouwproducten van het land leveren. Maar landbouwgrond is schaars geworden in zo’n klein land, en milieugroepen verzetten zich tegen uitbreiding naar bosgebieden.Onderlinge ruzie over leefstijl en tradities

Binnen sommige gemeenschappen zijn er ook meningsverschillen ontstaan, omdat bepaalde families moderne voorzieningen zoals mobiele telefoons, auto’s en elektriciteit beginnen te gebruiken. Voor meer conservatieve families biedt een verhuizing naar Suriname een manier om traditionele praktijken te behouden en tegelijkertijd te profiteren van een grotendeels onderontwikkelde landbouwsector.“Veel mensen hier willen de religie die wij hebben behouden niet voortzetten,” zei Henry Penner, een van de leiders van Indian Creek, een Mennonitische gemeenschap in het noorden van Belize.Leiders van Indian Creek en de nabijgelegen gemeenschap Shipyard zijn meerdere keren naar Suriname gereisd, vertelden verschillende Mennonieten aan Mongabay. Ze bekeken verschillende arealen, analyseerden de bodemkwaliteit en leerden over de landbouwregels van het land. Voorlopig zijn ze van plan ongeveer 24.000 hectare in het district Para te kopen, volgens kaarten van de landdeal die door een betrokken bedrijf zijn opgesteld en door Mongabay zijn ingezien. Het beoogde gebied is ongeveer 239 vierkante kilometer groot.Ongeveer 14.800 hectare zou bestemd zijn voor families uit Shipyard en circa 9.400 hectare voor gezinnen uit Indian Creek, zo blijkt uit de kaarten. De exacte grootte varieert per document met enkele honderden hectaren.Penner zei niet te weten hoeveel gezinnen in eerste instantie zullen verhuizen, maar dat het plan is om begin 2027 te arriveren en daarna in golven meer mensen over te brengen, waarbij het landbezit in toekomstige generaties verder wordt uitgebreid. Hij heeft tien kinderen — vijf jongens en vijf meisjes — die beslissen of ze hem naar Suriname zullen volgen. De gezinnen willen soja, maïs, bonen en sorghum verbouwen en ook vee houden, zei hij.Primair en secundair bos

Het district Para heeft volgens Global Forest Watch ongeveer 90 procent bosbedekking. De Mennonieten zijn van plan een gebied te ontwikkelen dat primair of secundair bos kan zijn, volgens satellietbeelden. Dat betekent dat het mogelijk gaat om oud bos met hoge biodiversiteit, of om eerder gedeeltelijk gekapt en opnieuw gegroeid bos met lagere biodiversiteit.Veel natuurbeschermingsgroepen in Suriname pleiten voor landbouwontwikkeling op gedegradeerd land, wat het geval zou zijn als secundair bos wordt gebruikt. Maar in dit geval maken groepen zich minder zorgen over deze specifieke locatie dan over mogelijke uitbreiding naar primair regenwoud. In andere landen waar Mennonieten zich hebben gevestigd, zijn gemeenschappen gesplitst en uitgebreid naar bosgebieden, wat heeft geleid tot ontbossing die moeilijk te beheersen was.De gemeenschappen moeten toestemming krijgen van de Stichting Bosbeheer en Bostoezicht (SBB) om bos te kappen. Maar in sommige gevallen is ontbossing toch doorgegaan zonder goedkeuring. SBB reageerde niet op een verzoek van Mongabay om commentaar.Weerstand

“Wat we zien is een instapstrategie, en we weten dat het daar niet stopt,” zei John Goedschalk, klimaatadviseur van de Surinaamse president. “Nu zijn er ogenschijnlijk kleine ontwikkelingsgebieden, en dan plotseling — boom — nemen ze meer land.”Sommige Mennonieten in Belize weerspreken die kritiek en zeggen dat ze zorgvuldig omgaan met bodemerosie en biodiversiteit, en zelfs bosgebieden behouden vanwege hun hydrologische waarde. Anderen vinden dat milieugroepen te ver gaan en voedselzekerheid en landbouwbehoeften opofferen.Suriname importeert een groot deel van zijn voedsel, en sommige functionarissen zeggen dat het land goed gepositioneerd is om de toekomstige “voedselmand” van het Caribisch gebied te worden.“Al die milieuactivisten, weet je wie hun magen vult? Dat is de ontbossing en de boer die het milieu aantast,” zei Allen Reimer, voormalig burgemeester van Spanish Lookout. “Er moet een balans zijn.”Reimer zei dat zijn gemeenschap zich nog in de fase van informatieverzameling bevindt. Leden reisden in februari naar Suriname en bespraken hun bevindingen.Hij voegde toe: “Als alles onaangeroerd bos was en intact — zonder voedsel zou je vanavond honger hebben.”Een bekende zakelijke constructiePlannen om Mennonitische boeren naar Suriname te halen circuleren al jaren, gepromoot door overheidsfunctionarissen en agrarische investeerders.In 2023 was het bedrijf Terra Invest Suriname & Guyana in gesprek met de overheid om tot 30.000 hectare te kopen voor Boliviaanse Mennonieten. Het plan leidde tot protest vanwege zorgen over ontbossing, waarna president Chandrikapersad Santokhi het annuleerde. Twee zakenlieden werkten aan de deal: Ruud Souverein en Adrián Barbero.Later begon Barbero gesprekken met Mennonieten in Belize. Ondertussen heeft Braganza Marketing Group NV van Souverein een intentieovereenkomst met hen, waarin staat dat het bedrijf helpt met immigratie en contacten.Hoewel Terra Invest niet in die overeenkomst wordt genoemd, komen kaarten met hun naam sterk overeen met de beschreven gebieden.Als de deal doorgaat, zullen natuurbeschermingsgroepen zich verzetten om zo het bos te beschermen.“Ik ga dit onder de aandacht brengen,” zei Goedschalk. “Ik blijf me hiertegen verzetten.”