Kwaliteit telt, niet loyaliteit

door

DE REGERING-GEERLINGS-Simons zit nog geen jaar aan en de eerste schandalen dienen zich al aan. Het nieuws rond het Staatsziekenfonds, waar directeur Rudrakanth Oemraw met verplicht verlof is gestuurd hangende een onderzoek, is meer dan een op zichzelf staand incident. Het legt opnieuw een structureel probleem bloot dat Suriname al decennia achtervolgt: het ontbreken van een consequent en professioneel benoemingenbeleid voor leidinggevende functies binnen staatsinstituten en overheidsbedrijven.

Dat minister André Misiekaba van Volksgezondheid, Welzijn en Arbeid  benadrukt dat het onderzoek zorgvuldig moet verlopen, is terecht. Maar de kernvraag ligt dieper: hoe kan het dat telkens weer twijfel ontstaat over de geschiktheid of het handelen van mensen die nog maar net zijn benoemd?

Stop met het benoemen van non-valeurs en bon vivants!

De rode draad in tal van eerdere affaires is dat managementposities te vaak worden ingevuld op basis van politieke loyaliteit, persoonlijke netwerken of opportuniteit en te weinig op basis van aantoonbare competenties en integriteit. Het gevolg laat zich raden: zwakke governance, gebrekkig toezicht en uiteindelijk reputatieschade voor instellingen die juist publieke belangen moeten beschermen.

De praktijk van de afgelopen maanden bevestigt dat beeld. Bij Surinam Airways (SLM) werd bij het aantreden van de regering voor de positie van president-commissaris nog een sollicitatieprocedure opgetuigd, maar andere benoemingen volgden zonder dezelfde transparantie. Het was dus een schijnbeweging.

Ook bij de Maritieme Autoriteit Suriname (MAS) leidde de aanstelling van Stephano ‘Pakittow’ Biervliet tot publieke verbazing. Zulke voorbeelden voeden het beeld dat functies soms worden gezien als beloning in plaats van verantwoordelijkheid. Dat de man doodleuk komt vertellen ooit vis en garnalen te hebben verkocht en daardoor competent en geschikt is om zitting te hebben in de raad van commissarissen van MAS, een specialistisch technisch bedrijf, is ronduit gênant.

Het probleem is niet alleen politiek, maar institutioneel. Zolang er geen duidelijke, afdwingbare profielen bestaan voor topfuncties – met eisen op het gebied van opleiding, ervaring, leiderschap en integriteit – blijft de deur openstaan voor willekeur. Daarnaast ontbreekt een transparant evaluatiemechanisme dat bestuurders periodiek toetst op prestaties. Daardoor worden risico’s pas zichtbaar wanneer het al misgaat.

De regering heeft nog alle kans om het tij te keren. Juist omdat ze nog geen jaar aanzit, kan ze laten zien dat het anders kan: met open procedures, onafhankelijke selectiecommissies en publieke verantwoording over keuzes. Dat vraagt politieke discipline, maar vooral de erkenning dat goed bestuur begint bij de juiste mensen op de juiste plaats. Stop met het benoemen van non-valeurs en bon vivants!

Suriname kan zich geen bestuur meer veroorloven waarin topposities worden ingevuld met mensen die het gewicht van hun verantwoordelijkheid niet kunnen dragen. Een serieus benoemingenbeleid is geen luxe, maar een voorwaarde voor vertrouwen. En dat vertrouwen is het kapitaal waarop elke overheid uiteindelijk drijft.-.