Jones: “Deze wetten beschermen burgers tegen willekeur en politieke inmenging”

door

Initiatiefnemer Ebu Jones stelt dat de voorgestelde hervormingen van de rechterlijke macht noodzakelijk zijn om burgers beter te beschermen tegen willekeur, machtsconcentratie en politieke inmenging. Volgens Jones is het wets­pakket geen aanval op personen, maar een structurele versterking van instituties, in overeenstemming met internationale mensenrechtenverdragen waarbij Suriname partij is.
Jones benadrukte tijdens de openbare vergadering van De Nationale Assemblee (DNA) dat hij samen met vijf andere leden vier samenhangende initiatiefwetten heeft ingediend. Het gaat om een wijziging van de Grondwet (preambule), de instelling van een college van procureurs-generaal (pg’s), de invoering van een derde rechtsinstantie en de aanpassing van de wet rechtspositie rechterlijke macht. Volgens Jones vormen deze voorstellen één geheel en moeten zij ook in samenhang worden beoordeeld.
Hij onderstreepte dat artikel 78 van de Grondwet assembleeleden expliciet het recht geeft om initiatiefwetten in te dienen. “Wanneer regeringen om welke reden dan ook nalaten noodzakelijke wetgeving tot stand te brengen, geeft de Grondwet het parlement de ruimte om in te grijpen,” aldus Jones. Volgens hem is dat geen uitzonderlijke stap, maar een kernbevoegdheid van het parlement binnen de democratische rechtsorde.
Jones gaf aan dat het debat over de hervormingen te vaak wordt gepersonaliseerd, terwijl het juist moet gaan over de werking van het systeem. “Het gaat niet om wie vandaag een functie bekleedt, maar om hoe het instituut is ingericht en hoe het functioneert voor de samenleving,” stelde hij.
Erkenning Inheemse volken verankeren
Een belangrijk onderdeel van het wets­pakket vormt volgens Jones de voorgestelde wijziging van de preambule van de Grondwet, waarin de Inheemse volken expliciet worden erkend als oorspronkelijke bewoners van Suriname. “Historische feiten en historische waarheden moeten worden gecorrigeerd wanneer zij geen grondslag hebben in onze ‘amama wetu’,” zei Jones.
Hij benadrukte dat deze erkenning geen uitsluiting van andere bevolkingsgroepen inhoudt. Volgens hem gaat het om constitutionele erkenning van een historisch gegeven en niet om het creëren van nieuwe ongelijkheden. Jones wees erop dat het erkennen van inheemse volken als oorspronkelijke bewoners niet betekent dat andere Surinamers minder rechten zouden hebben. Het betreft volgens hem een principiële vaststelling in de Grondwet.
Jones riep collega-parlementariërs op om emoties los te laten en rationeel naar de wetsvoorstellen te kijken. “De afgelopen dagen hebben we meer emotionele uitlatingen gehoord dan rationele argumenten. Wetgeving vraagt studie, luisteren naar elkaar en het afwegen van inzichten,” stelde hij. Volgens Jones hoort wetgeving gebaseerd te zijn op analyse, niet op angst voor maatschappelijke reacties of politieke beeldvorming.
Bescherming tegen willekeur
In zijn betoog koppelde Jones de wetsvoorstellen expliciet aan het beschermen van burgers tegen willekeur. Hij gaf aan dat het strafrecht een van de zwaarste instrumenten van de staat is, omdat het direct raakt aan de vrijheid van de burger. Juist daarom moet de inrichting van het Openbaar Ministerie en de rechterlijke macht zodanig zijn dat machtsconcentratie wordt voorkomen en besluitvorming transparant en controleerbaar is.
Volgens Jones ondermijnt niet alleen daadwerkelijke politieke beïnvloeding de rechtsstaat, maar ook de schijn daarvan. Wanneer burgers het gevoel hebben dat besluiten selectief of willekeurig worden genomen, tast dat het vertrouwen in het rechtssysteem aan. Dat vertrouwen is volgens hem essentieel voor sociale rust, rechtszekerheid en maatschappelijke stabiliteit.
Jones waarschuwde dat wetgeving niet mag worden gestuurd door persoonlijke voorkeuren of kortetermijndenken. “Het gaat hier niet om vandaag of morgen, maar om hoe wij onze rechtsstaat achterlaten,” zei hij. Hij benadrukte dat initiatiefwetten niet bedoeld zijn om bestaande instituties “kapot te maken”, maar om ze te moderniseren en toekomstbestendig te maken.
Volgens Jones vraagt het wets­pakket geen vertrouwen in individuele functionarissen, maar vertrouwen in instituties die sterker moeten zijn dan de personen die ze tijdelijk leiden. Hij riep het parlement op om verder te kijken dan de actuele politieke verhoudingen en de verantwoordelijkheid te nemen om een rechtsstaat achter te laten die beter functioneert voor toekomstige generaties.
The post Jones: “Deze wetten beschermen burgers tegen willekeur en politieke inmenging” appeared first on Suriname suriname.