Het ontwikkelen van natuurlijke hulpbronnen mag nooit leiden tot onherstelbare schade aan ecosystemen

door

INGEZONDEN

Zonder verbazing heb ik de berichten gevolgd over de zandafgravingen te Grankreek in het district Saramacca in het gebied van de aldaar gevestigde inheemse leefgemeenschap. Het was immers een kwestie van tijd, voordat we dit punt bereikten. Zonder verbazing, omdat het om een fenomeen gaat die wij als wetenschappers al jaren volgen, een trend van ongecontroleerde zand en schelpafgravingen die uit de hand blijkt te lopen.

Ongecontroleerde zandafgravingen vinden al decennia plaats in delen van de kustvlakte te Coronie (schelpen) en Commewijne. Echter komt het nu steeds dichterbij de “bewoonde wereld” en merken wij uiteindelijk ook de gevolgen ervan. Zandafgravingen op zichzelf staand zijn geen “verkeerde” economische handeling en ook niet uniek voor Suriname. Immers, wij zijn bijna met z’n allen gebruiker van deze producten, bedenk maar hoe vaak je een kub zand (opvul of wat dan ook) hebt gekocht of de schelpen die zo begeerd zijn om op ons erf te plaatsen. Het probleem begint echter bij een gebrek aan ruimtelijke ordening, beleid en wetgeving.

“Het creëren van balans zorgt ervoor dat het ecosysteem niet onherstelbaar verstoord wordt en dat elke gebruiker de ruimte krijgt om in zijn behoefte te voorzien, zonder dat een andere gebruiker daar last of schade van ondervindt”

De zand en schelpruggen in de kustvlakte hebben een bijzonder belangrijke functie in de natuur, ze zorgen namelijk voor een natuurlijke kustbescherming, het zijn ondiepe water opslag plekken waarin lokale gemeenschappen grondwater putten slaan en ze zorgen ook voor genoeg grondwater voor de landbouw en andere afhankelijke ecosystemen. Over de jaren heen zijn grote delen van deze zand en schelpruggen uitgemijnd en als onbeheerde zwamp gebieden achtergelaten. Dit zorgt voor een behoorlijke verstoring van de lokale ecosystemen en in dit geval van een hele leefgemeenschap die afhankelijk is van deze zandruggen om in hun levensbehoeften te voorzien.

Een belangrijk woord in dit geheel is balans. Het creëren van balans zorgt ervoor dat het ecosysteem niet onherstelbaar verstoord wordt en dat elke gebruiker de ruimte krijgt om in zijn behoefte te voorzien, zonder dat een andere gebruiker daar last of schade van ondervindt. Maar om balans te krijgen tussen gebruik en behoudt zijn wettelijke kaders, beleid, handhaving en een behoorlijke ruimtelijke planning nodig.

Daar is waar de wetenschap inkomt, immers beleid dat gemaakt wordt op basis van wetenschappelijk onderzoek en onderbouwde feiten kan zelden verkeerd gaan, alleen steeds beter worden! Wetenschappers en wetenschappelijke informatie zijn verder ook beschikbaar en toegankelijk voor bedrijven en individuen met werkzaamheden in deze sectoren in het kader van een beter milieu harmonische bedrijfsvoering.

Als wetenschapper ben ik momenteel intensief onderzoek aan het uitvoeren naar deze zand en schelpvoorkomens in de kustvlakte van Suriname, op hun potentie als grondwaterreservoir en hun plek in het ecosysteem. Aangezien wetenschap neutraal behoord te zijn, doe ik daarom een oproep aan de beleidsmakers en de instanties verantwoordelijk voor handhaving en bescherming van Natuurlijke Hulpbronnen, Ecosystemen en het Milieu om zich te laten adviseren (door reeds beschikbare onderzoek data) en om nog slagvaardiger te werken aan de totstandkoming van de wettelijke kaders die handvaten bieden om deze systemen niet uit te putten, maar te beschermen.

Hydrogeoloog Oclaya Verwey, MSc. (PhD- onderzoeker)

De redactie van de Ware Tijd stelt lezers in de gelegenheid stukken in te zenden ter publicatie. In principe worden alle ingezonden artikelen opgenomen, tenzij de inhoud schadelijk, kwetsend of beledigend is voor derden. Stukken die worden geplaatst komen niet noodzakelijkerwijs overeen met de mening van de Ware Tijd. De redactie behoudt zich het recht voor om stukken niet te plaatsen, of in te korten of te redigeren zonder dat die uit hun context worden gehaald.