GHFS lanceert geïntegreerd afvalbeheersysteem voor markten in Paramaribo

door

Tekst en beeld Edwien Bodjie

PARAMARIBO — “Zo’n 80 procent van al het plastic in de oceaan komt van land. Door het probleem bij de bron aan te pakken, hopen we een verschil te maken. Het gaat erom dat mensen een plek hebben waar ze hun afval kunnen achterlaten en dat we het direct kunnen scheiden voor recycling.” Dat zei Cheyenne Samson, projectcoördinator bij Green Heritage Fund Suriname (GHFS), dinsdag bij de ingebruikname van een geïntegreerd afvalbeheersysteem op de Centrale Markt en de Vreedzaam Markt. Dit kan een belangrijke stap zijn bij het terugdringen van plasticafval dat via het land in de oceanen terechtkomt.

Het systeem omvat zowel kleinere afvalbakken verspreid over de markten als grote bakken die door iedereen kunnen worden gebruikt. Samson vertelde dat het project niet alleen draait om het verzamelen van gegevens. “We hebben onderzoek gedaan en de resultaten gebruiken we direct om oplossingen door te voeren. Als afval op de juiste manier wordt gescheiden en naar recyclingbedrijven gaat, voorkomen we dat chemicaliën in de grond lekken en bereiken we dat de hoeveelheid plastic in het milieu kleiner wordt.”

“Het plaatsen van de bakken is slechts een eerste stap. De echte oplossing ligt in het veranderen van ons gedrag”GHFS-projectcoördinator Cheyenne Samson

Het systeem is ontworpen met het oog op afvalscheiding, zodat afvalstromen beter kunnen worden beheerd. De keuze voor de twee markten kwam na evaluatie van mogelijke locaties. Samson: “Tijdens ons onderzoek zagen we dat achter de markten continu afval wordt gedumpt. De omgeving is bovendien bereid om mee te werken, dus dit is de ideale plek om te beginnen.”

Gedrag

Eén van de uitdagingen is het gedrag van mensen. “We hebben gesproken met marktbezoekers en bewoners uit de omgeving. De wil om iets te doen aan plasticafval is er. Het is nu aan ons om ervoor te zorgen dat er faciliteiten zijn om daadwerkelijk iets te doen.” Het GHFS zal de situatie nauwgezet volgen tot zeker juli. In augustus zal nieuw afvalonderzoek worden uitgevoerd om het effect van de maatregelen te evalueren.

“Eindelijk, eindelijk, eindelijk!” zegt standhouder Lesley Sion van de Centrale Markt tegen de Ware Tijd. “Ik ben blij dat het er is en ik hoop dat mensen zich eraan houden. Net als in Nederland zouden we statiegeld moeten invoeren op petflessen en blikken. De stad is smerig, dat kan niet. We willen toeristen aantrekken, maar als we het land niet schoon houden, hoe moeten ze komen?”

Sion geeft ook advies aan de overheid. “Er moeten boetes komen voor mensen die overal vuil dumpen. Winkeliers moeten tonnen hebben bij hun winkels. Maar ook dak- en thuislozen spelen een rol, omdat ze soms in de bakken graaien. Daarnaast zorgen zwerfhonden dat afval wordt verspreid. Aan het volk zeg ik: ‘houd uw land schoon, niet alleen voor uzelf, maar ook voor uw kinderen en kleinkinderen’. Plastic blijft heel lang in het milieu. Stop ermee, mensen, het irriteert me.”

Ook Glenn Ramdjan, directeur van Stichting Recycling Suriname (Suresur), is niet te spreken over het gedrag van sommige mensen. “De bakken kunnen er staan, maar ze moeten ook worden gebruikt. We hebben een mentaliteitsprobleem in dit land”, merkte hij op tijdens een rondleiding op de Centrale Markt voor vertegenwoordigers van ministeries en districtscommissariaten.

Samson had dinsdag een duidelijke oproep: “Plasticvervuiling is niet alleen slecht voor het milieu, maar ook voor onze gezondheid en economie. Het plaatsen van de bakken is slechts een eerste stap. De echte oplossing ligt in het veranderen van ons gedrag. Laten we samen werken aan een schoon, gezond en duurzaam Suriname.”

Regionaal initiatief

De ingebruikname van het systeem gebeurde in aanwezigheid van vertegenwoordigers van Suresur en andere partners. Het project is onderdeel van het Promar-initiatief, dat in 2024 begon met als voornaamste doel het verminderen van plasticafval en het tegengaan van milieuvervuiling.

Het Promar-initiatief wordt gefinancierd door de Duitse overheid. Uitvoerders zijn het secretariaat van het Cartagena-verdrag van het milieuprogramma van de Verenigde Naties en Adelphi. Deze Duitse organisatie werkt aan projecten gerelateerd aan duurzaamheid, biodiversiteit, grondstoffen en waterbeheer. Het project loopt later dit jaar af en richt zich op het terugdringen van zwerfafval op zee door minder plasticgebruik, verbeterd afvalbeheer aan land en het bevorderen van een circulaire economie.