GANDHI EN DE ZWALUW

door

Na vandalisme en diefstal vorig jaar, was deze maand weer het standbeeld van Mahatma Gandhi aan de beurt, vermoedelijk voor metaalroof. Eerder waren monumenten van Trefossa en van Simon Bolivar het doelwit. Tijdloos eerbetoon aan helden en voorbeelden is verspild aan een volk dat honger en verslaving de boventoon laat voeren boven respect, discipline en fatsoen. De ironie dat juist een icoon van armoedebestrijding en geweldloosheid, het moet ontgelden, springt in het oog. Oscar Wilde gaf ons de parabel van de Gelukkige Prins, en wie de bronvermelding of auteur niet kent, kent het sprookje vast nog wel uit zijn of haar jeugd.
In het sprookje van Wilde vraagt de Gelukkige Prins aan een zwaluw om zijn bladgoud, zijn saffieren ogen en zijn robijn weg te schenken aan de armen van de stad. Het is een daad van bewuste, radicale empathie en van zelfopoffering, thema’s in het leven van Gandhi bij terugkeer naar zijn geliefde vaderland. Bij het beeld van Mahatma in Paramaribo zien we een wrange spiegeling van dit proces. Hier was geen sprake van een vrijwillig offer, maar van een brute diefstal, ingegeven door dezelfde diepe armoede die zowel de fictieve prins als de Mahatma zelf probeerde te bestrijden.
Het is de ultieme paradox: Gandhi, een verhevene onder mensen, die met hongerstakingen en pelgrimstochten predikte dat de wereld genoeg heeft voor ieders behoefte, maar niet voor ieders hebzucht, wordt aan stukken gezaagd en verkocht. Of het nu gaat om hebzucht, wanhoop of bittere behoefte, is een kwestie van invalshoek. De verdachte vandaal fungeert hier als een duistere versie van Wildes zwaluw. Maar waar de zwaluw handelde uit liefde voor anderen en in opdracht van de met bladgoud bedekte prins, handelde de vandaal uit wanhoop of verslaving, gedreven door een schrootprijs die blijkbaar zwaarder weegt dan nationale trots of een hogere moraal.
Natuurlijk is het een schande dat de beveiliging van het beeld, zo dicht bij een bank in overheidshanden, zo nabij het hart van nationaal vervoer, zo nabij een van de drukste looproutes in de constant actieve binnenstad, niet door sociale controle, niet door een veiligheidsplan en niet door patrouilles gegarandeerd werd. Maar het is misschien wel een grotere schande dat de wanhoop die tot dit soort daden leidt, voortvloeit uit armoede die regering na regering belooft te bestrijden, terwijl men blijft lenen, reizen en uitgeven op een manier die noch Gandhi, noch Bolivar, noch Trefossa ooit als leiderschap beschouwd zouden hebben.
The post GANDHI EN DE ZWALUW ..