Feydrasi Fu Afrikan Srananman blijft zich inzetten voor herdenking Boni Dey

door

Tekst en beeld

PARAMARIBO — “Boni leeft nog, hij is niet dood! Ze hebben hem vermoord, maar zijn filosofie leeft voort in ons.” Dit benadrukte Iwan Wijngaarde, voorzitter van de Feydrasi Fu Afrikan Srananman, tegenover de Ware Tijd tijdens de herdenking van de sterfdag van Boni.

De verzetsheld en vrijheidsstrijder staat bekend als één van de leiders van de marrons in Suriname die tijdens de slavernij jarenlang strijd voerde tegen de kolonisten. Hij werd op 20 februari 1793 vermoord. Wijngaarde zegt dat Boni van onschatbare is geweest voor Suriname. “Zijn filosofie mag nooit uitsterven”, benadrukt de voorzitter.

“De witte man heeft ons tegen elkaar uitgespeeld waardoor we elkaar haten en elkaar niet vertrouwen. Dat maakt dat we tot nu toe elkaar nog weinig ondersteunen”Iwan Wijngaarde

De federatie zet zich er voor in om elk jaar de sterfdag van de verzetsheld, hoe uitdagend de situatie ook is, te herdenken hoewel dit financieel zeer moeilijk is. Toch is opgeven voor Wijngaarde geen optie. “Ik ben blij met deze dag. Ik denk dat iedereen die hier is een gelukkig gevoel heeft om samen met de huidige leiders van de Aluku-stam, waartoe Boni behoorde, de dag te vieren.” Samen met andere aanwezigen heeft Wijngaarde vrijdag bloemen en kransen gelegd bij het monument van Kwaku aan de Sophie Redmondstraat.

De granman van de Aluku, Simeon Glunder, noemde het eervol voor de herdenking te zijn uitgenodigd. Hij prees de moed van Boni en wees erop dat in de loop der jaren veel is veranderd. Toch denkt hij dat het verstandig is als met name de jongeren teruggaan naar de basis die Boni heeft gelegd. “Hij heeft niet alleen voor zichzelf gestreden, maar heeft tot aan zijn dood voor allen die werden onderdrukt strijd gevoerd. Boni was een geduldig mens vandaar dat hij het zolang heeft kunnen volhouden”, zei het grootopperhoofd. “Als we niet terug gaan naar de basis gaan wij het als gemeenschap niet halen. Respect, samenwerking en geduld zijn onmisbaar, maar juist die dingen worden nu verwaarloosd”, aldus de granman.

Autoriteiten blijven weg

Wijngaarde onderkende de opmerkingen van Glunder en stelde Boni niet alleen voor de Surinamers, maar ook voor de hele regio als voorbeeld van hoe het moet. “Boni heeft ons al in de achttiende eeuw geleerd dat we onafhankelijk moeten worden en niet onder dwang van de slavendrijvers moesten blijven”, aldus de voorzitter van de feydrasi.

Dat slechts een handjevol mensen aandacht besteedt aan de herdenking van de sterfdag van Boni komt volgens Wijngaarde omdat de tot slaaf gemaakten ernstig werden gedehumaniseerd door plantage-eigenaren. “Dat moeten we niet onderschatten. De witte man heeft ons tegen elkaar uitgespeeld waardoor we elkaar haten en elkaar niet vertrouwen. Dat maakt dat we tot nu toe elkaar nog weinig ondersteunen.”

Als voorzitter pleit hij daarom voor onderlinge excuses door de nakomelingen van tot slaaf gemaakten gevolgd door een proces van heling. Zolang dat niet komt, zal het moeilijk zijn om de eenheid die nodig is te vormen. “Door de verdeel-en-heerstactiek die op ons is toegepast, haten we elkaar en dat moet veranderden.”

Wijngaarde uitte ronduit zijn ontevredenheid en teleurstelling dat vertegenwoordigers van de overheid en politici het steeds laten afweten, ondanks herhaalde uitnodigingen. “Ik nodig ze niet meer uit. Ik ben geen kleine jongen dat ik het steeds weer moet doen. Ze moeten de waarde van zo een belangrijke dag zelf inzien en zulke initiatieven omarmen. Maar het is jammer dat die ondersteuning maar niet komt”, aldus Wijngaarde.