Expositie ‘Samen staan wij Sterk’ benadrukt kracht van Surinaams erfgoed

door

Tekst en beeld Sharon Singh PARAMARIBO — “Wie zijn cultuur kent, ontwikkelt trots. Wie zijn geschiedenis begrijpt, leert waarderen. En wie zijn erfgoed koestert, bouwt met vertrouwen aan de toekomst.” Zo opende nationaal archivaris Rita Tjien Fooh de expositie ‘Samen staan wij Sterk’ in het Nationaal Archief Suriname (NAS). Ze is daar ook de directeur. De tentoonstelling maakt deel uit van de activiteiten in het kader van de eerste Heritage Month.

Tjien Fooh stelt dat Heritage Month de samenleving uitnodigt om stil te staan bij wie wij zijn, waar wij vandaan komen en welke waarden wij willen doorgeven aan toekomstige generaties. Erfgoed is niet alleen verbonden aan het verleden, maar leeft voort in verhalen, tradities, talen en de identiteit van een samenleving.

Bewaarder collectief geheugenDe expositie belicht de verschillende geschiedenisfasen, culturen en achtergronden die samen de Surinaamse samenleving hebben gevormd. “Onze verschillende culturen, tradities en achtergronden vormen samen de kracht van onze identiteit”, zei Tjien Fooh, die ook directeur .Tijdens de opening werd ook stilgestaan bij de rol van erfgoedinstellingen. De directeur stelde dat meer dan twintig museale instellingen, archieven en documentatiecentra bijdragen aan het bewaren, onderzoeken en toegankelijk maken van het cultureel erfgoed van Suriname. Het NAS heeft daarbij een belangrijke taak als bewaarder van het collectieve geheugen van de samenleving. Ook werd benadrukt dat erfgoed niet alleen in documenten en archieven terug te vinden is.

De voorzitter van de presidentiële ‘Werkgroep Heritage Month’ Rachel Pinas, benadrukte dat de titel ‘Samen staan wij sterk’ meer is dan een constatering. “Het is een opdracht.” Pinas vindt dat Suriname alleen aan een gezamenlijke toekomst kan bouwen wanneer ook de moeilijke hoofdstukken uit de geschiedenis worden erkend. Zij wees erop dat de kracht van Suriname ligt in de verscheidenheid aan verhalen, tradities en ervaringen die het land hebben gevormd. Het thema van Heritage Month, ‘Hoe wij hier ook samenkwamen, hoe wij samen verder gaan’, sluit volgens haar aan bij de boodschap van de tentoonstelling. “Geschiedenis is niet abstract. Het is het verhaal van de voorouders, hun gemeenschap en hun land.”

OverleveringMinister van Binnenlandse Zaken Marinus Bee wees op het belang van mondelinge geschiedenis. Hij noemt ouderen belangrijke dragers van verhalen, herinneringen en ervaringen die onderdeel vormen van het Surinaamse erfgoed.

Bee riep op om de traditie van verhalen vertellen tussen generaties opnieuw te versterken. De minister verwees naar de momenten waarop kinderen vroeger aan de lippen van hun grootouders hingen terwijl die verhalen uit het verleden vertelden. Deze vorm van mondelinge overdracht, waarbij kennis, ervaringen en levenslessen van ouderen naar jongeren worden doorgegeven mag niet verloren gaan.

Pinas vindt dat Suriname alleen aan een gezamenlijke toekomst kan bouwen wanneer ook de moeilijke hoofdstukken uit de geschiedenis worden erkend.

Minister Bee richtte zich daarbij ook tot de senioren van Huize Ashiana, die volgens hem belangrijke dragers zijn van herinneringen en levensverhalen. Tjien Fooh reageerde daarop dat het NAS inmiddels is begonnen met het vastleggen van deze verhalen, zodat deze waardevolle ervaringen ook voor toekomstige generaties behouden blijven.

Gedicht

Een bijzonder moment tijdens de opening was de voordracht van het gedicht ‘Surinamer’ door Stefanie Parisius-Sewotaroeno. Zij begon haar presentatie met de vraag: “Mag ik u vandaag proberen te overtuigen dat woorden kracht hebben?”

Ze schreef het gedicht vijf jaar geleden, dus lang voordat Heritage Month bestond. “Ik schreef het met een hart vol hoop dat er vanuit de top structureel aandacht zou worden besteed aan eenheid en natievorming. Wat een absolute eer om vandaag dit gedicht van vijf jaar geleden te mogen voordragen.” Zo spreekt de dichteres haar liefde voor haar geboorteland uit. Zij vertelde dat zij een jaar op Java, Indonesië, heeft gewoond en het daar naar haar zin had, maar dat die ervaring haar ook liet beseffen hoe sterk haar band met Suriname is. Haar voordracht sloot daarmee aan bij de centrale boodschap van de expositie: trots zijn op de eigen identiteit, geschiedenis en het cultureel erfgoed.

Minister Bee richtte zich ook tot de senioren van Huize Ashiana, die volgens hem belangrijke dragers zijn van herinneringen en levensverhalen.

In het kader van Heritage Month organiseert het Nationaal Archief activiteiten, waaronder lezingen, workshops over stamboomonderzoek en filmvertoningen van Surinaamse documentairemakers. Met ‘Samen staan wij Sterk’ wil het NAS bezoekers laten zien dat de verschillende verhalen, ervaringen en culturen van Suriname samen de basis vormen van de nationale identiteit. Met archiefstukken, historische ’s en persoonlijke verhalen brengt de tentoonstelling de verbondenheid, solidariteit en kracht van samenwerking binnen de Surinaamse samenleving in beeld.-.