Ex-luchtverkeersleider waarschuwt voor ernstige risico’s Surinaamse luchtvaart: ‘Potentieel ernstig veiligheidsprobleem’

door

PARAMARIBO – De langdurige uitval van essentiële communicatieapparatuur, personeelstekorten en de mogelijke onbetrouwbaarheid van de luchtverkeersdienstverlening kunnen een ernstige bedreiging vormen voor de veiligheid van de burgerluchtvaart in Suriname. In een openbare brief roept ex-luchtverkeersleider Ronald Dijkman de bevoegde autoriteiten op om onmiddellijk een onafhankelijk onderzoek in te stellen en waar nodig direct veiligheidsmaatregelen te treffen.

De vijftien pagina’s tellende brief die hij op grond van artikel 41 van de Wet Veiligheid en Beveiliging Burgerluchtvaart als een formele veiligheidsmelding typeert is gericht aan de directeur die belast is met het toezicht op de luchtvaartveiligheid. Afschriften zijn onder meer gestuurd naar het Kabinet van de President, diverse ministeries, de Civil Aviation Authority Suriname (CASAS), Luchthavenbeheer en De Nationale Assemblée.

‘Potentieel ernstig veiligheidsprobleem’

De meest urgente zorg betreft volgens Dijkman de primaire VHF Extended Range Antenna nabij de internationale luchthaven te Zanderij. Op basis van de beschikbare informatie zou deze installatie al ruim tweeënhalf jaar buiten werking zijn.

Volgens de brief kan dit ertoe leiden dat luchtverkeersleiders op bepaalde momenten en hoogten geen betrouwbare communicatie meer kunnen onderhouden met vliegtuigen in het Surinaamse luchtruim. Dijkman noemt dit een ‘potentieel ernstig veiligheidsprobleem’ en waarschuwt voor onder meer gemiste instructies, verminderde verkeerscoördinatie, beperkingen bij noodsituaties en een verhoogd veiligheidsrisico.

Hij adviseert de autoriteiten de installatie met de hoogste prioriteit te herstellen of een aantoonbaar gelijkwaardig alternatief in gebruik te nemen. Ook pleit hij voor een formele veiligheidsanalyse en operationele beperkingen zolang betrouwbare communicatie niet kan worden gegarandeerd.

Vliegmaatschappijen zouden Surinaams luchtruim mijden

Daarnaast stelt Dijkman dat aanwijzingen erop wijzen dat luchtvaartmaatschappijen het Surinaamse luchtruim vermijden vanwege twijfels over de betrouwbaarheid van de luchtverkeersdienstverlening.

Volgens hem gaat het daarbij niet alleen om een economisch vraagstuk, maar vooral om een veiligheidskwestie. Hij schrijft dat een afnemend vertrouwen in de dienstverlening gevolgen kan hebben voor de veiligheid, de efficiëntie van het luchtverkeer en de internationale concurrentiepositie van Suriname. Daarom pleit hij voor een onafhankelijk onderzoek naar de oorzaken en een concreet verbeterplan.

Personeelstekorten vergroten de zorgen

In de veiligheidsmelding wordt verder gewezen op personeelstekorten bij zowel de luchtverkeersleiding als de meteorologische dienstverlening.

Volgens Dijkman ontstaat een veiligheidsprobleem wanneer onvoldoende personeel beschikbaar is om essentiële luchtvaartdiensten veilig en continu te leveren. Hij waarschuwt voor een hogere werkdruk, vermoeidheidsrisico’s, vertragingen en een grotere kans op operationele fouten. Ook merkt hij op dat het publiceren van een NOTAM (red. een officieel luchtvaartbericht met belangrijke veiligheidsinformatie) weliswaar melding maakt van een probleem, maar ‘geen oplossing vormt voor het onderliggende veiligheids- of complianceprobleem’.

Veiligheid mag niet ondergeschikt zijn

De brief verwijst tevens naar een praktijkgeval waarbij luchtverkeersdiensten op Zorg en Hoop tijdelijk niet beschikbaar waren, waarna piloten zelf moesten beslissen of zij zouden vertrekken of landen. Volgens Dijkman moet telkens worden onderzocht of de resterende veiligheidsmaatregelen in zulke situaties voldoende zijn om de risico’s te beheersen.

Verder waarschuwt hij dat commerciële belangen nooit zwaarder mogen wegen dan de luchtvaartveiligheid. “Veiligheid moet voorrang krijgen boven commerciële continuïteit, organisatorisch gemak of het vermijden van moeilijke besluiten,” schrijft hij.

Dijkman vraagt de autoriteiten de melding formeel te registreren, onmiddellijk te onderzoeken en waar nodig direct maatregelen te treffen. Ook wil hij dat wordt vastgesteld of sprake is van overtredingen van de burgerluchtvaartwetgeving of van veiligheidsincidenten die nader onderzoek vereisen. Daarnaast vraagt hij om de resultaten van het onderzoek schriftelijk vast te leggen en de luchtvaartsector daarover te informeren.