Eigen verantwoordelijkheid Afro-organisaties

door

DE DISCUSSIE EN de strijd van de Caricom om reparations heeft een nieuwe wending genomen. Jamaica heeft rechtstreeks een petitie ingediend bij de koning van Engeland. Het eiland vraagt de koning, die nog altijd het Jamaicaanse staatshoofd is, drie juridische vragen voor te leggen aan het Judicial Committee of the Privy Council.

Opmerkelijk is dat de petitie geen financiële claim bevat. Jamaica wil in eerste instantie juridische antwoorden krijgen die van belang kunnen zijn voor het verdere reparatietraject. De regering wil onder meer laten vaststellen of het gevangennemen van Afrikanen, hun gedwongen transport naar Jamaica en hun slavernij ooit rechtmatig waren onder het Engelse recht. Daarnaast vraagt het land of deze praktijken in strijd waren met het internationale recht en of het Verenigd Koninkrijk een juridische verplichting heeft om herstel te bieden aan de Jamaicaanse bevolking.

Afro-leiders als Armand Zunder kunnen processen versnellen door de hand in eigen boezem te steken en te verenigen met elkaar

Jamaica breekt volgens velen daardoor met het traject van de Caricom dat een gezamenlijke structuur heeft opgezet om hun claim om reparations voort te zetten. Zo is in 2014 een tienpuntenplan opgesteld, in 2018 is dat voor het eerst vernieuwd en in juli van dit jaar opnieuw.

Armand Zunder, die de Nationale Reparatie Commissie Suriname leidt, legt uit dat Jamaica niet breekt met dit traject maar voor een mogelijk sneller pad kiest. Hij oppert dat Suriname dat ook nog kan doen met Nederland. Volgens hem heeft Suriname een belangrijke kans gemist om na de excuses van Nederland op 19 december 2022 rechtstreekse gesprekken te voeren met Den Haag over reparaties, omdat wijlen president Chandrikapersad Santokhi ook contractarbeid als discussiepunt wilde meenemen.

Zunder heeft daarin slechts gedeeltelijk gelijk. Hij vergeet wijselijk te melden hoeveel gesprekken er wel zijn gevoerd door Nederlandse delegaties met allerlei Afro-organisaties in Suriname. Het zou inderdaad fijn zijn geweest als de overheid een focal point had aangewezen voor de gesprekken. Maar ideaal zou het zijn als de Afro-organisaties het zelf eens konden worden over hun eigen focal point die dat zou kunnen doen.

Echter, omdat zovelen de trekker willen zijn en niemand de volger loopt Suriname inderdaad achter op het proces. Het land hoeft Nederland niet aan te klagen, zoals Zunder vraagt, want in tegenstelling tot Engeland, heeft Nederland het proces al opgestart. In Suriname moet de Afro-organisatie op een lijn gaan staan en vanuit het maatschappelijke middenveld een sterke leider aanwijzen die de gesprekken leidt. Maar wie zal dat zijn?

Dat is het probleem en dat is altijd het probleem geweest in Suriname. Trouwens, Nederland weet dat ook heel goed en gebruikt een strategie van verdeel en heers. Helaas, door niet een Afro-leider aan te kunnen en willen wijzen die het traject trekt, gaat de Afro-gemeenschap daarin mee.

Afro-leiders als Zunder kunnen processen versnellen door de hand in eigen boezem te steken en te verenigen met elkaar. Alleen een vuist kan op een tafel slaan en eisen stellen, een klap van een open hand is daarmee niet te vergelijken. Santokhi zou tegen een spreekwoordelijke vuist van Afro-organisaties niets kunnen inbrengen. De oude en wijze Zunder weet dat ook.