Dossier herstel slavernijverleden

door

IN HET KADER van het nieuwe subsidieprogramma ‘Maatschappelijke initiatieven trans-Atlantisch slavernijverleden voor Suriname (2026-2030)’ is ruim 28 miljoen euro beschikbaar gesteld. Dat geld zal gaan naar organisaties en natuurlijke personen die in het kader van dit herstelprogramma een project zullen uitvoeren.

Deze week hield de Nederlandse ambassade in Suriname in het kader daarvan een informatiebijeenkomst. Verschillende organisaties die belangstelling hebben om projecten uit te voeren waren daarbij aanwezig en hebben kritische vragen gesteld over de regeling. Daarbij leek het alsof het D66-Tweede Kamerlid Mpanzu Bamenga, die over deze regeling kritische vragen had gesteld, gelijk kreeg.

Nederland bouwt voort op deze voor hm succesvolle verdeel-en-heersstrategie

De organisatie die zal gaan beoordelen of een project goed genoeg is om subsidie te krijgen, is de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO). De naam zegt wat het beeld liet zien in de livesessie. Het gaat om een groep zeer deskundige ‘witte mensen’ die Nederlandse regels en juridische kaders zullen toepassen op de aanvragen die vanuit Suriname zullen komen.

Het leek zelfs een beetje in de haast georganiseerd, want twee regelingen die financiering kunnen krijgen uit dit fonds lopen al. Dus Suriname wordt en passant even geïnformeerd dat de regeling er is en waar aanvragen moeten worden ingediend. Er is dus geen sprake van gezamenlijke inzichten over hoe het proces het best kan lopen; het is bepaald en daar moet Suriname het mee doen.

En terwijl het ontwikkelingsniveau van een groot deel van de doelgroep, nakomelingen van slaafgemaakten, achterloopt bij Nederlanders in Nederland en Caribisch Nederland en de terminologie vaak verschilt, moeten alle organisaties een formulier invullen dat als laagdrempelig wordt beschreven. En het moet eerlijk zijn, dus er is vanuit RVO niet voorzien in een lokale partner die hulp biedt bij aanvragen.

Dat bleek vooral voor ergernis te zorgen. RVO-Nederland begrijpt dus niet dat gelijkheid niet altijd synoniem is voor eerlijkheid. Er werd geluisterd naar de bezorgdheid van de aanwezigen en er werd vriendelijk geantwoord, maar uiteindelijk was er geen speld tussen te krijgen. Slechts een: “mogelijk zullen er veranderingen komen als er werkelijk problemen zijn bij de komende subsidierondes”. Het equivalent van het Surinaamse: “wij nemen het mee”.

Hoewel het verleidelijk is niet de hand in eigen boezem te steken, moet eerlijk worden toegegeven dat Suriname de regie over dit dossier zelf uit handen heeft gegeven. De speciale afgezant die door Den Haag is aangewezen om op het dossier slavernijverleden te werken is welgeteld zeven keer naar Suriname gekomen. De bedoeling was dat Suriname een platform met relevante organisaties zou instellen met als trekker de voormalige minister Silvano Tjong-Ahin.

Het platform is niet gekomen doordat Surinaamse organisaties van nakomelingen uit Afrika, niet met elkaar door één deur kunnen. Dus Nederland heeft de regie weer overgenomen en nu wordt het programma volledig naar Nederlandse inzichten uitgerold. Suriname heeft zich al sinds de slavernij laten verdelen in groepen en Nederland bouwt voort op deze voor hm succesvolle verdeel-en-heersstrategie. Sommige zaken zullen zich blijven herhalen totdat de les is geleerd. Hoe lang voordat Afrikaanse Surinamers dat doorhebben?