DNA dringt aan op hogere AOV en betere positie van leerkrachten

door

PARAMARIBO – Tijdens de behandeling van de ontwerpbegroting 2026 in De Nationale Assemblee (DNA) hebben verschillende parlementariërs opnieuw aandacht gevraagd voor de financiële situatie van ouderen en leerkrachten. Vanuit meerdere fracties klonk de oproep aan de regering om zowel de Algemene Oudedagsvoorziening (AOV) als de inkomenspositie van onderwijsgevenden structureel te verbeteren.

Uitkering onder armoedegrens

Een belangrijk onderwerp tijdens het debat was de hoogte van de AOV-uitkering. VHP-parlementariër Harriet Ramdien wees erop dat de armoedegrens in 2025 al boven de SRD 7.000 lag, terwijl ouderen die uitsluitend afhankelijk zijn van de AOV en de koopkrachtversterking (KKV) volgens haar ongeveer SRD 5.000 per maand ontvangen. Volgens Ramdien is dat onvoldoende om in de basisbehoeften te voorzien. Zij riep de regering daarom op om de AOV op korte termijn te verhogen naar minimaal SRD 7.000, met de mogelijkheid om dit bedrag later verder op te trekken zodra de financiële ruimte dat toelaat.

Ook NPS-fractieleider Jerrel Pawiroredjo schaarde zich achter dat pleidooi. Hij benadrukte dat ouderen tot de meest kwetsbare groepen in de samenleving behoren, omdat velen vanwege hun leeftijd niet meer in staat zijn extra inkomsten te genereren. Als illustratie verwees hij naar een oudere vrouw die urenlang bij een geldautomaat wachtte op de storting van haar AOV-uitkering, maar vervolgens niet naar huis kon omdat zij geen geld had voor het busvervoer.

NDP-parlementariër Raymond Sapoen stelde dat er binnen DNA brede steun bestaat voor verhoging van sociale uitkeringen, maar waarschuwde tegelijkertijd dat dergelijke maatregelen financieel verantwoord moeten zijn. Volgens hem moet de regering duidelijk aangeven welke ruimte er bestaat om niet alleen de AOV, maar ook de Algemene Kinderbijslag (AKB) en de financiële bijstand te verhogen zonder de staatsfinanciën onder druk te zetten.

De discussie over sociale voorzieningen beperkte zich niet tot de hoogte van de uitkeringen. VHP-parlementariër Hakiem Lalmohamed vroeg aandacht voor meldingen uit Commewijne, waar volgens hem bij verschillende personen de KKV zonder uitleg is stopgezet. Hij drong er bij de regering op aan om duidelijkheid te verschaffen over de redenen hiervoor en ervoor te zorgen dat rechthebbenden opnieuw ondersteuning ontvangen. Ook sloot hij zich aan bij de oproep om de AOV te verhogen en wees erop dat veel ouderen rekenen op een uitkering van minimaal SRD 8.000.

Daarnaast vroegen meerdere assembleeleden de regering om informatie over het lopende onderzoek naar onregelmatigheden rond de koopkrachtversterking.

Positie leerkrachten

Naast de zorgen over ouderen stond ook de positie van leerkrachten centraal tijdens de begrotingsbehandeling. NPS-parlementariër en vakbondsman Poetini Atompai deed een concreet voorstel om alle leerkrachten en aanverwante onderwijsmedewerkers per direct een maandelijkse overbruggingstoelage van SRD 5.000 toe te kennen.

Volgens Atompai verkeren veel onderwijsgevenden in ernstige financiële problemen en kunnen zij niet langer wachten op verbeteringen van hun inkomenspositie. Hij stelde dat de regering de middelen moet vrijmaken om deze toelage mogelijk te maken, omdat leerkrachten volgens hem steeds moeilijker rondkomen. Daarbij wees hij erop dat slechts tien procent van de begroting naar onderwijs gaat, een percentage dat volgens hem geen recht doet aan het cruciale belang van de sector voor de ontwikkeling van Suriname.

Atompai benadrukte dat leerkrachten dagelijks investeren in de toekomst van het land, maar daarvoor onvoldoende worden beloond. Hij pleitte daarom niet alleen voor onmiddellijke financiële ondersteuning, maar ook voor een duurzaam beleid dat onderwijsgevenden op langere termijn een menswaardig inkomen garandeert. “Onderwijs is geen kostenpost, maar een investering in de toekomst van Suriname,” stelde hij.

Ook Pawiroredjo vroeg uitgebreid aandacht voor de onderwijssector. De NPS-fractieleider pleitte ervoor om een deel van de eerste olie-inkomsten, die medio 2028 worden verwacht, te reserveren voor een gefaseerde salarisverhoging van onderwijzers. Volgens hem vormt kwalitatief onderwijs de basis voor economische groei en moet Suriname veel sterker inzetten op kennisontwikkeling.

Hij wees erop dat slechts een beperkt deel van de Surinaamse bevolking hoogopgeleid is en stelde dat dit percentage aanzienlijk omhoog moet. Daarbij verwees hij naar het recente onderwijscongres, waar opnieuw zorgen werden geuit over de dalende onderwijskwaliteit, tegenvallende leerprestaties, schooluitval en de afnemende motivatie onder leerkrachten.

Volgens Pawiroredjo moeten de salarissen van onderwijzers worden opgetrokken naar een niveau dat past bij het maatschappelijke belang van hun beroep. Daarnaast pleitte hij voor extra investeringen in de opleiding van leerkrachten, inclusief studietoelagen voor toekomstige onderwijsgevenden.

Masterplan

Verder riep hij op tot een nationaal masterplan voor de renovatie van alle scholen in Suriname, gekoppeld aan een structureel onderhoudsprogramma. Daarbij verwees hij naar het scholencomplex in Hannover, waarin tientallen miljoenen zijn geïnvesteerd maar dat nog altijd niet in gebruik is genomen en inmiddels tekenen van verval vertoont. Hij vroeg de minister van Onderwijs om duidelijkheid over de toekomst van het complex.

Voorts sprak Pawiroredjo zich uit voor meer betrokkenheid van leerlingen bij het onderhoud van hun schoolomgeving. Volgens hem dragen eenvoudige taken, zoals het vegen van schoolterreinen en het harken van erven, bij aan discipline en verantwoordelijkheidsgevoel.

Met de oproepen voor hogere sociale uitkeringen, betere salarissen voor leerkrachten en extra investeringen in onderwijs werd tijdens de begrotingsbehandeling duidelijk dat de sociale sector voor veel parlementariërs hoog op de agenda staat. De regering zal in de verdere behandeling van de begroting duidelijkheid moeten verschaffen over de financiële mogelijkheden om aan die wensen tegemoet te komen.