Debipersad: ‘Staken en demonstraties zijn het laatste wat we nodig hebben’

Suriname heeft in 2025 duidelijke tekenen van economische stabiliteit laten zien, grotendeels als gevolg van het IMF-programma, dat begin dat jaar werd afgerond. Dat zei de voorzitter van de Vereniging van Economisten in Suriname (VES), Steven Debipersad, in het radioprogramma ABC Aktueel. Debipersad voegde eraan toe, dat dit niet betekent, dat het land uit de gevarenzone is. ‘’Dat is nog lang niet het geval, diepgaande structurele hervormingen blijven onvermijdelijk’’, aldus Debipersad.
Volgens hem stond 2025 vooral in het teken van het afronden van het IMF-programma, waarbij de overheid heeft geprobeerd, prijzen marktconform en kostendekkend te maken. “Het ministerie van Financiën is er tijdens het programma redelijk in geslaagd, een balans te vinden tussen inkomsten en uitgaven. Na het vertrek van het IMF zien we echter signalen, dat die balans opnieuw onder druk staat”, aldus Debipersad.
De economie sloot 2025 af met een verwachte groei van net onder de 3 procent. Hoewel dat lager is dan aanvankelijk gehoopt, noemt Debipersad het positief, dat de wisselkoers relatief stabiel is gebleven. Ook ziet hij een beginnende diversificatie van de economie, mede gericht op de toekomstige olie- en gassector.
De VES is van mening dat Suriname ook na afloop van het IMF-programma ondersteuning nodig heeft, zij het in een andere vorm. “We hebben nog steeds bijstand nodig, vooral in de vorm van technische expertise en advies, niet per se nieuwe leningen”, aldus Debipersad. Hij wijst op structurele zwaktes binnen belastinginning, organisatie en financiële administratie, die niet binnen drie à vier jaar, zijn op te lossen.
Volgens Debipersad zijn de problemen uit het verleden zo groot, dat een kort IMF-programma, nooit voldoende kan zijn. “Het IMF beschikt over kennis uit andere landen die ook voor Suriname van waarde kan zijn.”
Een belangrijk pijnpunt blijft de inkomstenkant van de staatsfinanciën. Debipersad benadrukt, dat de belastingdruk te vaak terechtkomt bij loonwerkers en formele ondernemers, terwijl andere sectoren grotendeels buiten schot blijven. Daarbij noemt hij expliciet de goudsector. “Het is geen geheim, dat grote delen van de goudsector nauwelijks bijdragen aan de staatsinkomsten, terwijl daar enorme opbrengsten worden gegenereerd”, Debipersad. Volgens de VES kan het niet nog eens vijf of tien jaar duren, voordat deze sector effectief wordt geordend. “De brede schouders moeten nu echt de zwaarste lasten gaan dragen.”
Het probleem ligt volgens Debipersad niet aan het ontbreken van plannen, maar aan politieke belangen. ‘’In het verleden zaten invloedrijke spelers uit de goudsector zelf in de top van de overheid, wat daadwerkelijke handhaving in de weg stond.’’ Hoewel de politieke samenstelling inmiddels is veranderd, blijft volgens hem, voortgang uit.
“Het geld uit de goudsector komt uiteindelijk toch naar de kustvlakte. Je hoeft dus niet diep het binnenland in, om inkomsten te innen. De uitvoering kost minder dan vaak wordt gedacht”, aldus Debipersad.
Met het oog op toenemende geluiden vanuit vakbonden en delen van de samenleving over acties en werkneerleggingen, roept de VES op tot terughoudendheid. “Staken en demonstraties zijn nu het laatste wat we nodig hebben. Dat schaadt het imago van Suriname, zowel nationaal als internationaal”, stelt Debipersad.
Hij benadrukt dat de economie nog steeds fragiel is en dat onrealistische eisen het risico op verdere verarming vergroten. “Dit is het moment om op te bouwen, niet om alles stil te leggen.”
De VES-voorzitter ziet positieve signalen in de toon die president Jennifer Geerlings-Simons heeft gezet sinds haar aantreden. ‘’Minder luxe, minder zichtbare verspilling en een duidelijke boodschap over bezuinigingen, zijn belangrijk, zeker in tijden van armoede.‘’
Toch waarschuwt hij dat politieke uitspraken over salarisverhogingen en extra uitgaven, zorgvuldig moeten worden doorgerekend. “We hebben in de jaren negentig gezien, wat er gebeurt als lonen stijgen, maar prijzen nog harder. Dan wordt de bevolking er uiteindelijk slechter van.”
Debipersad uit ook kritiek op de onduidelijkheid rondom recente onderhandelingen met buitenlandse schuldeisers. “Het is nog steeds niet helder, of er extra is geleend, onder welke voorwaarden en hoe het nieuwe aflossingsschema eruitziet.” Die onduidelijkheid zorgt volgens hem voor ruis en onzekerheid in de samenleving.
Hoewel Suriname zich voorbereidt op toekomstige olie-inkomsten, vindt de VES dat het land hier nog onvoldoende klaar voor is. “Als we nu al moeite hebben om weinig geld goed te managen, hoe gaan we dan straks enorme oliedollars beheren?”
Debipersad pleit voor datagedreven beleid, snellere en completere rapportages en een modern financieel dashboard voor de overheid. “Zonder goede data neem je beslissingen in het duister. Dat is precies hoe de zogeheten ‘olievloek’ ontstaat.”
Tot slot benadrukte Debipersad dat goede communicatie richting de bevolking, essentieel is. “De samenleving is niet dom. Als je goed uitlegt, waarom maatregelen nodig zijn, ontstaat er draagvlak. Dat hebben we de afgelopen jaren duidelijk gezien.”
The post Debipersad: ‘Staken en demonstraties zijn het laatste wat we nodig hebben’ ..