De ondergang van Suriname’s visserijsector – Een nationale crisis die nu moet worden gestopt

door

De Surinaamse visserijsector, ooit een bron van werkgelegenheid en deviezen, staat op instorten. Illegale vangsten, smokkel en corruptie kosten de staat jaarlijks honderden miljoenen dollars, terwijl duizenden vissersgezinnen hun toekomst verliezen.

Wettelijk kader uitgeholdVolgens de wet moeten vissers beschikken over een vergunning van het Ministerie van Landbouw, Veeteelt en Visserij (LVV) en hun vangst in Suriname aanlanden voor douaneheffing. In de praktijk wordt dit stelsel echter systematisch ondermijnd.

Smokkel en corruptieLangs de Corantijn en in Nickerie is smokkel naar Guyana uitgegroeid tot een parallelle economie. Lokale waarnemingen en politieberichten wijzen op dagelijkse activiteiten van tientallen tot meer dan honderd surinaamse vissersboten bij “Sixty Six” en illegale aanmeer lokaties, waarbij circa de helft opereert met vervalste documenten. Niet alleen bij LVV maar vooral ook bij de MAS en de controlediensten werkt de corruptie verlammend voor de sector.Klokkenluiders en sectorbronnen signaleren drie structurele problemen:• Politieke vergunningen: vergunningen zouden via tussenpersonen worden verhandeld voor duizenden U$ dollars.• Belangenverstrengeling: hoge functionarissen zouden via stromannen tientallen vergunningen controleren en verhuren.• Documentfraude: duplicaten en niet-geregistreerde vergunningen circuleren, wat het systeem ongeloofwaardig maakt.Ook de VES waarschuwde onlangs dat corruptie in Suriname structureel is geworden.

Venezolaanse visserijIn september 2026 vernieuwden Suriname en Venezuela hun visserijovereenkomst. Daarmee kregen ruim 200 Venezolaanse vaartuigen een juridische basis in Surinaamse wateren. Sectorvertegenwoordigers waarschuwen echter voor:• Destructieve vistuigen waaronde kilomerslange vislijnen met haken en baskietnetten met kleine maasopeningen die visbestanden uitputten.• Intimidatie en piraterij op zee door venezolaanse vaartuigen.• Sterk gedaalde opbrengsten: Onze eigen vissers halen thans nog maar een fractie (<1/3) van hun vroegere vangsten binnen.

LVV stelt dat Venezolaanse vaartuigen zich aan Surinaamse regels moeten houden en hun vangst hier moeten aanlanden, maar toegang tot de Amerikaanse markt blijft vooralsnog uitgesloten. Dit terwijl van uitsluitend vissen in een zgn. “corridor” totaal geen sprake is, zelfs tot 15 km uit de kust doen ze aan.

Financiële schadeDe sector is economisch cruciaal: in 2022 werd ruim 30.000 ton vis en 2.000 ton garnalen geoogst, goed voor 2,3% van het bbp en werk voor duizenden gezinnen. De exportwaarde bedraagt jaarlijks US$ 60–80 miljoen. Toch schatten insiders dat smokkel en illegale visserij Suriname meer dan US$ 200 miljoen per jaar kosten – geld dat had kunnen worden besteed aan infrastructuur, onderwijs en zorg.

Handhaving faaltHoewel GPS/VMS-monitoring en Kustwachtpatrouilles bestaan, blijven ze ontoereikend:• Kleine vaartuigen opereren buiten toezicht.• Smokkelaars omzeilen patrouilles van onze kustwacht dankzij voorkennis.• Grenscontroleplannen die door ook ondergetekende zijn opgesteld blijken opgesloten in bureaulades..• Speedboten maken tegenwoordig smokkel van vis maar ook van kwik en drugs efficiënt en moeilijk te stoppen.De EU houdt Suriname intussen onder toezicht wegens illegale visserij. Een blacklisting zou de export naar Europa zwaar treffen.

De weg vooruitSuriname moet kiezen: wegkijken en hopen dat oliedollars het gat dichten, of nu ingrijpen om de visserijsector te redden. Nodig zijn:• Transparante vergunningverlening: einde aan politieke tussenpersonen; publicatie van een nationaal visserijregister.• Digitalisering en traceerbaarheid: LVV-, Douane- en kustwachtprocedures digitaal maken om corruptie te beperken.• Effectieve monitoring: uitbreiding van GPS-dekking, onafhankelijke waarnemers en moderne patrouillecapaciteit.• Regionale samenwerking: afspraken met Guyana, Frans-Guyana en Caribische partners tegen illegale visserij.• Bescherming van vissersgezinnen: eerlijke toegang tot vergunningen, handhaving van vistuigregels en steun voor duurzame methoden.

ConclusieDe Surinaamse visgebieden worden leeggeroofd door smokkel, corruptie en buitenlandse druk. Dit is geen sectorprobleem maar een nationale crisis die directe politieke actie vereist. Alleen met transparante vergunningen, digitale controle, serieuze handhaving en regionale samenwerking kan Suriname zijn maritieme rijkdommen beschermen – en voorkomen dat de visserij wordt opgeofferd aan kortetermijnbelangen.

Ir Dharmvir K MungraAdviseur N.V.O.(Nickerie Vissers Organisatie)