Chinese premier pleit voor open handel, Maleisische collega waarschuwt voor AI-kloof

door

Tekst en beeld Ivan Cairo

HANGZHOU — Kunstmatige intelligentie en digitale handel bieden enorme economische kansen, maar mogen niet leiden tot grotere ongelijkheid of verlies van menselijke controle. Die boodschap klonk donderdag bij de opening van de Fifth Global Digital Trade Expo in Hangzhou, China, waar de Chinese premier Li Qiang opriep tot open internationale samenwerking en zijn Maleisische ambtgenoot Anwar Ibrahim nadrukkelijk de vraag stelde: “Besturen wij AI, of bestuurt AI ons?”

De expo, die tot en met 27 september duurt, staat dit jaar volledig in het teken van kunstmatige intelligentie onder het thema “Meet the AI Future at GDTE”. De openingsceremonie werd bijgewoond door ruim 1000 gasten. Meer dan tweeduizend bedrijven presenteren zich op de beurs en ongeveer de helft van de exposanten is actief op het gebied van AI. Ook internationale technologiebedrijven als Apple, Amazon en Google zijn vertegenwoordigd.

Bijna tienduizend internationale kopers hebben zich geregistreerd, ongeveer 50 procent meer dan vorig jaar. De verwachte internationale inkooporders bedragen meer dan 940 miljoen US dollar, waarvan ruim de helft betrekking heeft op AI. Maleisië en Hongarije zijn dit jaar de speciale gastlanden en hebben een eigen paviljoen.

Li wil meer openheid

Premier Li Qiang omschreef digitale handel als een “uitgestrekte blauwe oceaan” voor de wereldeconomie. Tegelijkertijd waarschuwde hij voor nieuwe ontwikkelingskloven, handelsbarrières en het ontbreken van adequate internationale regelgeving. “We moeten de digitale connectiviteit versterken en meer vrije handel bevorderen, met wederzijdse erkenning van standaarden,” zei hij.

Volgens Li moet de digitale kloof onder meer worden verkleind door ontwikkelingslanden meer ondersteuning te bieden bij technologie, infrastructuur en opleiding. Hij pleitte daarnaast voor versterking van het internationale digitale bestuur, met een centrale rol voor de Wereldhandelsorganisatie (WTO). De Chinese premier keerde zich tegen blokvorming en exclusieve handelsarrangementen.

China wil zelf de digitale consumptie verder stimuleren, onder meer via “AI+consumptie”. Ook wil Beijing de markttoegang verruimen, grensoverschrijdende e-commerce ondersteunen en de internationale samenwerking in de digitale sector uitbreiden.

Li benadrukte verder dat China bij AI-technologieën een open-sourcekoers blijft volgen. Tegelijkertijd wil het land werken aan verdere standaardisering van digitale handel en verbetering van regelgeving en toezicht rond data.

Buitenlandse journalisten arriveren bij het Hangzhou Grand Convention & Exhibition Center waar de Fifth Global Digital Trade Expo wordt gehouden. [: Ivan Cairo]

Anwar: wie bestuurt wie?

De Maleisische premier, Anwar Ibrahim, legde sterker de nadruk op de maatschappelijke en ethische gevolgen van de snelle opmars van AI. Hij waarschuwde dat technologische vooruitgang bestaande verschillen tussen rijke en ontwikkelingslanden verder kan vergroten. Ongelijkheid en oneerlijke handelspraktijken als gevolg van de digitale kloof noemde hij “echte en urgente problemen”.

Daarom is volgens hem niet alleen technologische vooruitgang nodig, maar ook een ethisch kader waarbinnen AI wordt ontwikkeld en toegepast. Hij pleitte daarnaast voor een open, op regels gebaseerd handelssysteem, zodat ook ontwikkelingslanden daadwerkelijk van nieuwe technologie kunnen profiteren.

Daarbij stelde Anwar de vraag die volgens hem centraal moet staan bij de verdere ontwikkeling van kunstmatige intelligentie: “Besturen wij AI, of bestuurt AI ons?”

Hij sprak waardering uit voor China’s bereidheid technologie te delen en zei dat Maleisië openstaat voor Chinese investeringen in digitale technologie. Daarbij wees hij onder meer op de meertalige beroepsbevolking van zijn land en de op regels gebaseerde economie.

Anwar sloot zijn toespraak in het Chinees af met het gezegde “één bloem alleen maakt geen lente; pas als vele bloemen bloeien, is de tuin vol lente”. Zijn boodschap daarbij was dat technologische vooruitgang weinig betekent wanneer de voordelen slechts bij enkele landen of elites terechtkomen.

Tijdens een bilaterale ontmoeting spraken Anwar en Li eveneens over AI. Beiden waren het erover eens dat de technologie onder menselijke controle moet blijven.

Kirgizië zoekt samenwerking

De Kirgizische premier Adylbek Kassymalyev omschreef digitale handel als de fundering voor een nieuwe infrastructuur van de wereldeconomie. Hij sprak steun uit voor het Chinese initiatief voor de oprichting van een World Organization for Cooperation in Artificial Intelligence. Kirgizië behoort volgens hem tot de eerste oprichtende landen.

Kassymalyev ziet vooral mogelijkheden voor samenwerking op het gebied van e-commerce, digitale logistiek en betalingen. Ook noemde hij digitale ondersteuning van het China-Kirgizië-Oezbekistan-spoorwegproject, AI-toepassingen voor het midden- en kleinbedrijf en gezamenlijke ontwikkeling van datacenters en centra voor technologieoverdracht.

Daarnaast wil Kirgizië inzetten op de opleiding van specialisten. Volgens Kassymalyev vormt de geografische ligging van zijn land daarbij geen belemmering. “In de digitale wereld is afstand geen obstakel. AI en digitale handel veranderen de wereld snel. Onze taak is om ze ten gunste van onze volkeren te gebruiken.”

De Fifth Global Digital Trade Expo duurt tot en met 27 september in Hangzhou.