BESCHOUWING – Is Noersalim nog te handhaven?

door

De twintigjarige zoon van minister Mike Noersalim van Landbouw, Veeteelt en Visserij zit in de nesten én achter de tralies vanwege een domme actie. Daar is zijn vader niet voor verantwoordelijk en dit zou hem dus ook eigenlijk niet aangerekend mogen worden. Maar de bewindsman heeft zijn zoon wel in een dienstvoertuig van het ministerie laten rijden waarmee hij zijn ‘onrechtmatige daad’ beging, met alle gevolgen van dien. Daardoor rijst de serieuze vraag: is de bewindsman nog wel te handhaven of doet hij er beter aan om op te stappen. Het is immers niet de eerste keer dat hij op een ministerstoel enorm de mist in gaat.

Tekst Armand SnijdersBeeld CDS

Noersalim was van 2015 tot 2020 minister van Binnenlandse Zaken in de regering van Desi Bouterse-II. Hij had die baan te danken aan het feit dat hij na de verkiezingen samen met Raymond Sapoen uit Pertjajah Luhur was gestapt, namens welke partij ze in het parlement waren gekomen. De dissidenten richtten later de Hervormings- en Vernieuwingsbeweging (HVB) op en traden toe tot de regeringscoalitie onder aanvoering van de NDP. Bouterse beloonde Noersalim daar dus uiteindelijk voor met de ministerspost.

Nadat Bouterse en zijn regering bij de verkiezingen van 2020 een pak slag hadden gekregen van de kiezers, leek er aan de politieke carrière van Noesalim een einde te komen. Wel werd hij, een dag of tien voordat hij zijn portefeuille moest inleveren, door Bouterse nog benoemd als waarnemend minister van Ruimtelijke Ordening, Grond- en Bosbeheer. Zittend minister Lekhram Soerdjan was er naar verluidt immers niet happig op om dubieuze uitgiftes van grond goed te keuren en werd ‘geschorst’. Noersalim daarentegen had daar helemaal geen problemen mee. Twee dagen voordat hij zijn ministerschap moest afstaan, keurde hij als een dief in de nacht zelfs de verkaveling van grond in de Cultuurtuin goed, zo bleek na zijn vertrek.

FamilyDe gronden waren via stromannen vooral toegekend aan vage stichtingen, waarin onder meer hooggeplaatste ambtenaren en politieke loyalisten zaten die de toenmalige coalitie een warm hart toedroegen. Het leidde tot woedende reacties van veel Surinamers, voor wie de Cultuurtuin een soort heilige grond is en het laatst overgebleven stukje natuur aan de rand van het centrum. De ontbossingswerkzaamheden, die opvallend snel waren begonnen, werden op last van de nieuwe regering direct stopgezet en de gronden werden door de nieuwe minister Diana Pokie van Grondbeleid en Bosbeheer teruggevorderd.

Ongeacht of zijn zoon wel of niet schuldig wordt bevonden, de minister heeft zich door hem in een LVV-auto te laten rijden, zijn positie – die toch al wankelde – onmogelijk gemaakt.

Noersalim zelf beweerde in de media dat hij niet wist dat het om de Cultuurtuin ging op het moment dat hij de beschikkingen ondertekende. Er was volgens hem geen duidelijke aantekening dat de kavels binnen het beschermde natuurgebied van de Cultuurtuin vielen. Hij moest vóór de regeringswisseling bovendien een enorme stapel dossiers wegwerken en dit was er slechts één van. Hij gaf ambtenaren die de dossiers aan hem hadden gepresenteerd als reguliere aanvragen, de schuld van zijn uitglijder.

Onvergeeflijke misserNiemand die dat natuurlijk geloofde. Zijn onvergeeflijke misser was voor iedereen reden om te veronderstellen dat hij nooit meer een ministerspost zou mogen bekleden. Zeker niet omdat later ook bleek dat hij gedurende zijn ministerschap maar liefst 4.500 ambtenaren had aangenomen, onder wie vierhonderd beleidsmedewerkers, onder wie DNA-leden en tal van vrienden.

Tenminste, dat constateerde zijn opvolger Bronto Somohardjo van Pertjajah Luhur, de partij die hij vijf jaar eerder een loer had gedraaid en verraden. Dus Somohardjo was er op uit zijn gram te halen bij Noersalim. En die had op zijn beurt voldoende aanleiding gegeven om de Centrale Landsaccountantsdienst de administratieve, personele en financiële onregelmatigheden gedurende diens bewind tegen het licht te laten houden. Deze instantie constateerde tal van gevallen van ernstige overheidsfraude die onder Noersalim hadden plaatsgevonden, maar de ex-minister kwam daar – zoals gebruikelijk is – straffeloos mee weg.

SleutelministerieDe schok was daarom groot dat ze binnen de NDP geen enkel bezwaar tegen hem hadden en president Jennifer Simons niet schroomde om Noersalim, die met de HVB voor de laatste verkiezingen inmiddels was opgegaan in de paarse partij, bij LVV te benoemen. Dat stond eigenlijk haaks op haar – op verschillende momenten in diverse bewoordingen uitgesproken – intentie om alleen integere mensen aan te stellen en niet figuren met een dubieus verleden. En al helemaal niet op een ‘sleutelministerie dat binnen twee tot drie jaar de trekker moet worden van de reële economie’, zo zei ze rond zijn benoeming. Want toen geloofde zij er nog in dat het land niet moest wachten op het oliegeld.

Dat bleek allemaal veel te optimistisch. In plaats van onder meer de agrarische sector een boost te geven en daar meer inkomsten uit te halen, was Simons gedwongen meer buitenlandse leningen aan te gaan om aan de lopende verplichtingen te kunnen voldoen. Ook Noersalim is er tot op heden niet in geslaagd meer geld binnen te slepen. Maar dat had ook niemand verwacht, gezien zijn dubieuze verleden.

MennonietenkwestieIn de zich voortslepende kwestie rond de mennonieten die naar Suriname willen komen, speelt de minister ook een dubieuze rol. De Braganza Marketing Group, die de belangen behartigt van de mennonieten, zegt dat op 13 januari met LVV documenten zijn getekend en dat daarmee een areaal van in totaal 34.185 hectare beschikbaar wordt gesteld, waarmee de deur voor de gelovige pioniers wordt geopend. Noersalim en LVV ontkennen dit, maar zwijgen verder in alle talen, waardoor een vermoeden bestaat dat hij wat verzwijgt.

De bezorgde inheemse-en marrongemeenschappen houden de ontwikkelingen echter nauwlettend in de gaten en vroeg of laat zal Noersalim open kaart moeten spelen. Mede vanwege zijn eerdere toekenning van gronden in de Cultuurtuin, vertrouwen ze hem voor geen cent. Het vreemde in deze kwestie is dat president Simons ook zegt van niets te weten, terwijl de mennonieten in Belize zich klaar maken om naar Suriname te reizen.

Incident rond zoonDaar is nu het incident met de twintigjarige zoon van Noersalim bovenop gekomen. Onder normale omstandigheden zou het als een privéaangelegenheid beschouwd en behandeld kunnen worden: twee jongemannen die zich op de openbare weg misdragen tegenover een tiener en daarbij ook klappen uitdelen. Maar de verdachten reden in een pick-up van LVV, het ministerie van vader Noersalim. Notabene hadden ze ook de beschikking over een ingebouwde politie-lichtbalk. Iedereen vraagt zich af hoe een jongeman van twintig jar ’s nachts in een dienstvoertuig kan rondrijden en daarin denkt voor god te kunnen spelen. Dat lijkt de verantwoordelijkheid van zijn vader, de minister, te zijn.

De jongemannen worden officieel verdacht van twee zware misdrijven: opzettelijke vrijheidsberoving en mishandeling. Daarop staan gevangenisstraffen die tot tien jaar kunnen oplopen.

In veel landen zou dit aanleiding zijn om uit eigen beweging je portefeuille in te leveren en anders word je wel onder druk gezet om dat te doen, of je wordt gewoon ontslagen. Noersalim zit echter nog waar hij zit en heeft niet eens de moeite genomen of het fatsoen gehad om aan de samenleving tekst en uitleg te geven. Ongeacht of zijn zoon wel of niet schuldig wordt bevonden, de minister heeft zich, door hem in een LVV-auto te laten rijden, zijn positie – die toch al wankelde – onmogelijk gemaakt.

Het is in ieder geval al heel wat dat het duo in verzekering is gesteld en niet zoals zo vaak is gebeurd vrijuit gaat – omdat ‘iemand’ tot de (politieke) elite worden gerekend. De aanklachten zijn ook niet niks: zij worden officieel verdacht van twee zware misdrijven: opzettelijke vrijheidsberoving en mishandeling. Daarop staan gevangenisstraffen die tot tien jaar (respectievelijk acht en twee jaar) kunnen oplopen.-.