BESCHOUWING — Diplomatieke posten vooral bedoeld als beloning in den vreemde

door

Met de benoeming van diverse getrouwen van de regering als ambassadeur in verschillende landen, is opnieuw de discussie opgelaaid over het nut van al die diplomatieke posten. In sommige landen zijn die – gezien de historische en zakelijke banden – inderdaad onmisbaar. Maar welbeschouwd hebben de meeste diplomatieke posten geen enkele toegevoegde waarde voor Suriname en dienen slechts als beloning van personen voor de op dat moment zittende regering.

Tekst Armand Snijders

Beeld CDS

Dat hondstrouwe partijgenoten en politieke vrienden vaak een lucratieve functies op een ambassade of consulaat in den vreemde krijgen toebedeeld, is niet iets van vandaag of gisteren. Iedere regering heeft zich daaraan schuldig gemaakt zonder te verblikken of verblozen. Ambassadeurs krijgen doorgaans niet voor een vooraf vastgesteld aantal jaren een post toegewezen – zoals in veel andere landen gebruikelijk is – maar kunnen doorgaans blijven zitten totdat er een regering aantreedt met een andere signatuur.

“De president en de opeenvolgende ministers van Buitenlandse Zaken hebben het al jaren over economische diplomatie, maar daarover bestaat ook geen enkel goed omschreven plan en ook geen tijdlijn hoe dat zal worden uitgevoerd“Oud-diplomaat Rudie Alihusain

Gebruikelijke koehandel

Het meest recente voorbeeld daarvan was Rajendre Khargi, die destijds door president Chandrikapersad Santokhi was aangesteld als ambassadeur in Nederland. Dat gebeurde zonder enige diplomatieke kennis of ervaring, maar puur en alleen omdat Santokhi hoopte de diaspora, waar Khargi deel van uitmaakte, aan zijn zijde te krijgen. Dat werd een fiasco, zoals ook het ambassadeurschap uiteindelijk weinig opleverde.

Het is tekenend hoe wordt omgegaan met de invulling van de buitenlandse posten. Iedere regering kijkt er ook anders tegenaan en De Nationale Assemblee heeft helemaal geen inspraak over wie wordt benoemd. Het zijn vooral de regeringspartijen die – na de gebruikelijke koehandel – bepalen welk poppetje waar mag zitten. Waarbij vooral niet van belang is of de persoon in kwestie ook geschikt is voor die job. Hij of zij hoeft alleen de juiste politieke kleur te hebben.

Tot overmaat van ramp mocht de vorige minister van Buitenlandse Zaken, Albert Ramdin, doen wat hem goeddunkte rond de buitenlandse vestigingen van Suriname. Dat leidde tot de volstrekt zinloze opening van een ambassade én consulaat in Marokko, waar Suriname nauwelijks zakelijke banden mee onderhoudt. Het leverde hem wel een paar mooie reisjes naar het Afrikaanse continent op, maar of dat Suriname iets zal opleveren, zal de toekomst moeten uitwijzen.

Onvoldoende voorbereid

Ook de enorme blunder rond de door Ramdin beoogde opening van een Surinaamse ambassade in Jeruzalem staat iedereen ongetwijfeld nog goed bij. Dat was destijds wereldnieuws omdat maar weinig landen Jeruzalem als hoofdstad van het land beschouwen, zoals Israël dat wel doet. Ramdin zette daarmee ons land op de wereldkaart, maar dan vooral in negatieve zin. Want deze keer greep het parlement in waardoor Santokhi en hij gedwongen waren het plan in de prullenbak te gooien.

Dergelijke missers gebeuren vooral vanwege een gebrek aan beleid, dat consistent van regering op regering moet overgaan. En waarbij hooguit de visie af en toe kan worden bijgesteld. Daarnaast zijn diplomaten doorgaans onvoldoende voorbereid op hun werk in het buitenland. Dit zegt oud-diplomaat Rudie Alihusain, die zich al jaren verdiept in het buitenlandbeleid van Suriname en in het bijzonder de vertegenwoordigingen van het land in den vreemde, tegen de Ware Tijd.

Geen goed omschreven plan

Hij verbaast zich er ook over dat geen enkele ambassadeur een plan presenteert aan De Nationale Assemblee wat zij op hun posten zullen doen. “De president en de opeenvolgende ministers van Buitenlandse Zaken hebben het al jaren over economische diplomatie, maar daarover bestaat ook geen enkel goed omschreven plan en ook geen tijdlijn hoe dat zal worden uitgevoerd.”

Diplomatieke posten leveren vooral verspilling op, ook door het continue geschuif met mensen, constateert hij. “In de periode vanaf de onafhankelijkheid tot 2020 zijn in totaal 116 ambassadeurs benoemd door onze presidenten. Van dit aantal zijn circa 35 overleden. De overige 81 zijn grotendeels in Suriname woonachtig en voorzover ik heb kunnen nagaan zijn anno maart 2026 drie van de 81 weer benoemd tot ambassadeur, te weten de heren Ike Antonius, Michel Kerpens en Marlon Mohamed Hoessein.”

Corridor duties

De rest wordt volgens hem niet ingezet op het ministerie. Immers, zij waren door een andere president benoemd. Ze worden niet beschouwd als ambtenaren, maar als politieke functionarissen. Sommigen zijn terug naar hun oude baan of hebben een andere baan gevonden. Anderen lopen rond op het ministerie, waar zij corridor duties hebben.”

Daarmee wordt letterlijk bedoeld dat zij toezicht houden op de gangen en de toegang tot de kantoren in de gaten houden; ofwel is er geen werk voor ze, zo beaamt ook Alihusain enigszins gekscherend. Immers, ze worden wel nog altijd betaald, maar “ze hangen rond in het trappenhuis en op de gangen, die breed genoeg zijn om botsingen te voorkomen tussen ambtenaren die wat eerder naar huis gaan en ambtenaren die wat later in het gebouw arriveren.”

De Surinaamse bestuurders liggen er in de ogen van Alihusain geen seconde wakker van dat talenten die op deze manier worden verspild “en van verloren investeringen en vergeefse offers die worden gebracht”. Hij heeft becijferd dat er de komende vijftig jaar nog honderden afgedankte diplomaten bijkomen, als deze trend zich blijft voortzetten. En mogelijk ook nog meer zinloze posten in het buitenland, wat een steeds grotere financiële last voor het land zal worden terwijl we daar helemaal niets voor terugkrijgen.