BESCHOUWING — De oude koeien van Harish Monorath

Terwijl minister Harish Monorath van Justitie en Politie (Juspol) zich vooral druk lijkt te maken over een mogelijke naamsverandering van het departement, doet hij weinig om zijn ministerie weer het vertrouwen van weleer te laten uitademen. Hij heeft in de eerste acht maanden van zijn functioneren vooral oude koeien uit de sloot gehaald, ofwel plannen en goede voornemens die door zijn voorganger(s) nooit zijn uitgevoerd of gerealiseerd.

Tekst Armand Snijders

Beeld Edwien Bodjie & PR KPS

Monorath kondigde onlangs aan dat hij het ministerie wil transformeren naar een nieuw ‘model’ onder de naam Justitie en Veiligheid, met eventueel Rechtsbescherming als toevoeging. Immers, dat zou beter de lading dekken van wat het doet. Echter, voor de samenleving zal het niets uitmaken welke naam er aan het departement hangt. Bovendien leidt het alleen maar tot extra kosten, doordat onder meer logo’s en briefpapier moeten worden aangepast.

“Alle mooie woorden zullen uiteindelijk weinig helpen”

Uiteindelijk is het slechts een cosmetische ingreep, zeker als niet de bezem als eerste door de hele organisatie gaat. Dat is noodzakelijk om het tot een gezond en efficiënt ministerie te maken. Zolang dat niet gebeurt, blijft het ook bij dit departement dweilen met de kraan open. En zit een bewindsman daar vooral omdat er toevallig iemand op die ministerszetel moet zitten.

Bij gebrek aan een echt uitgestippeld beleid, kan die slechts oude koeien uit de sloot halen in een poging deze nieuw leven in te blazen. Daartoe is ook Monorath gedwongen, wat hij in de afgelopen maanden heeft aangetoond.

E-bikers

Neem nu de zogeheten e-bikewet. Dagelijks vinden ongelukken met deze geruisloze vervoermiddelen plaats en ze zijn de schrik van menige andere weggebruiker. De samenleving kijkt al heel lang uit naar duidelijke regels voor elektrische tweewielers en vooral waaraan de bestuurders moeten voldoen. Er is zelfs geen leeftijdsbeperking om ze te besturen, waardoor zelfs kinderen vanaf zo’n tien jaar, die nauwelijks of helemaal geen benul hebben van verkeersregels, er op rondrijden. Ook hoeven bestuurders geen helm te dragen en zijn de fietsen niet verzekerd.

Het concept van deze wet is inmiddels overhandigd aan De Nationale Assemblee, beweert Monorath. Maar zijn voorganger, Abop-collega Kenneth Amoksi, heeft dat ook vaak gezegd. Hij beweerde steeds dat het “binnen afzienbare tijd”, “spoedig” en “op korte termijn” door het parlement zou worden behandeld en goedgekeurd, maar uiteindelijk is die wet er nooit gekomen.

Dus alle voornemens en beloften ten spijt, kunnen e-bikers nog onverzekerd en onbeschermd de wegen onveilig maken. Levens redden in het verkeer was voor Amoksi geen prioriteit, waardoor er nog niets was geregeld toen hij op 17 juli 2025 het stokje overdroeg aan Monorath. In de jaren dat Amoksi labiel niets deed, vielen er verscheidene slachtoffers onder e-bikers. Dat zal hem blijven achtervolgen.

Het heeft er veel van weg dat Monorath het beleid van ‘veel beloven maar weinig doen’ van Amoksi voortzet. Hij praat heel veel en wollig, maar dat lost weinig op. Niet alleen ten aanzien van de aanpak van de elektrische fietsen en scooters, maar ook ten aanzien van andere prangende zaken waarvoor het ministerie verantwoordelijk is.

Wet Dierenwelzijn

Monorath lijkt zich vooral vast te bijten in de oude koeien die uit de sloot worden gevist, waarvan sommige al een eeuwigheid lijken te bestaan. Zo vond hij onlangs dat de wet Dierenwelzijn voortaan veel strenger moet worden toepast. Hij stelt dat onder zijn leiding het negeren van dierenmishandeling niet langer zal worden geaccepteerd.

Sinds de invoering in 2017 is de wet jarenlang nauwelijks gehandhaafd, ook niet door de politie, ondanks talrijke klachten over dierenleed. Zoals over aapjes aan een ketting of honden die worden afgetuigd door hun eigenaar of door buurtbewoners. Of de levende krabben die aan een touwtje bij een stand worden opgehangen voor de verkoop – vaak in de brandende zon. Iedereen weet dat het niet goed is, maar zelfs met de – met veel tromgeroffel – ingevoerde wet Dierenwelzijn is daar nog niets aan veranderd.

“Monorath praat heel veel en wollig, maar dat lost weinig op”

Volgens Monorath zal dat nu wél gebeuren want “dierenleed wordt door mij als minister serieus genomen”, zegt hij manmoedig. Maar hoe hij het danig gedemotiveerde politiekorps ertoe denkt te bewegen om krachtig op te treden terwijl het dat jaren heeft nagelaten, is een groot raadsel.

Recent circuleerde op sociale media een filmpje van een man die op brute wijze een hond mishandelde en de daaropvolgende arrestatie van deze verdachte. Dit had meer iets van een incidentele politieactie die vooral was bedoeld om de gemoederen voor even te bewaren. Weinig wijst er vooralsnog op dat de dierenrechten in de toekomst ook daadwerkelijk zullen worden beschermd.

Wapens op scholen

Een andere issue waar Monorath zich over buigt en waar zijn voorganger ook geen pasklare oplossing voor heeft weten te vinden, is het toenemende geweld op scholen. Hij sprak onlangs zijn verbazing uit over het gegeven dat sommige leerlingen wapens meenemen naar school. “Het gaat daarbij niet alleen om messen, maar ook om gaspistolen en in sommige gevallen zelfs vuurwapens.”

Hij deed voorkomen alsof hij daarover echt verrast was, terwijl dat in de samenleving al jaren bekend is. Vermoedelijk heeft Monorath de voorbije jaren onder een steen geleefd dat dit hem is ontgaan. Amoksi worstelde al met dit probleem, maar wist daar geen afdoende maatregelen voor te bedenken.

Trouwens, die heeft heel veel zaken laten liggen, omdat hij zich daar geen raad mee wist. Zo was het veiligheidsvraagstuk onder zijn leiding een open wond die bleef voort-etteren in de samenleving, met vrijwel dagelijks onder meer brute berovingen en overvallen. Allerlei veiligheidsplannen en commissies die werden ingesteld, haalden weinig uit.

Ook Monorath ziet zich geplaatst voor deze problemen, die enorme impact hebben op de burgers. Echter, hij heeft herhaalde malen laten doorschemeren wel lichte verbeteringen in de situatie te zien, die overigens niemand anders ziet.

Er zijn nog tal van andere voorbeelden op te sommen van wat hij allemaal voor elkaar wil krijgen, zonder daar echte plannen voor te ontwikkelen. Maar alle mooie woorden zullen uiteindelijk weinig helpen. Immers, de oude koeien blijven nog steeds de oude koeien.

Juspol-minister Harish Monorath inspecteert de wacht tijdens zijn bezoek aan de Politieacademie.