BESCHOUWING – Zinloos snoepreisje van werkgroepen rond mogelijke aanschaf ‘nieuw’ SLM-toestel

Juist als je denkt dat het niet schrijnender kan worden in de klucht die zich al tijden in een deel van de Surinaamse luchtvaart voltrekt, vindt er weer een nieuwe episode plaats. De presidentiële werkgroepen Toerisme en Luchtvaart hebben vorige week een werkbezoek gebracht aan de Duitse Frankfurt-Hahn Airport ‘rond de voorbereidingen voor de vernieuwing en versterking van het product van de SLM’. Dus die werkgroepen mogen bepalen met welk vliegtuig in de toekomst zal worden gevlogen, terwijl de SLM-leiding thuis zit.Tekst Armand SnijdersBeeld CDSSterk overdrevenDat de werkgroepen Luchtvaart en Toerisme een snoepreisje naar Duitsland maken om zich daar te bemoeien met zaken waar ze nauwelijks iets mee te maken hebben en al helemaal geen verstand van hebben – namelijk het toekomstige toestel van de SLM – is zeer opmerkelijk. Zeker omdat tijdens dat bezoek geen vertegenwoordiger van de SLM aanwezig was.

Desondanks keken de deelnemende werkgroepleden vol enthousiasme naar het toesteltype en de cabineconfiguratie waarmee in de nabije toekomst gevlogen zal worden. Dat dit wordt gedaan in het kader van de zogeheten ‘equipment change’en aan de ‘duurzame groei en ontwikkeling van de toerismesector’ wordt opgehangen, is sterk overdreven en lijkt heer erg op misleiding. Het geeft in ieder geval voor de zoveelste keer aan dat ook deze regering geen flauw benul heeft waar ze met de nationale luchtvaartmaatschappij naar toe wil.Geen duidelijke toekomstvisieDe opeenvolgende directies van de SLM hebben geen duidelijke toekomstvisie op tafel gelegd. In de presentatie die de leiding in augustus vorig jaar aan de regering gaf, werd eindelijk een heel voorzichtig tipje van de sluier opgelicht, maar daar is het tot nu toe bij gebleven. De aandeelhouder, de Surinaamse staat (lees: de regering) is wel regelmatig naar buiten getreden met de mededeling dat de situatie veel ernstiger is dan gedacht en dat er nog aanvullende onderzoeken plaatsvinden, maar dat is het vooralsnog. Dus op basis van welk uitgestippeld beleid dan een ‘nieuw’ toestel wordt uitgezocht en wie dat uiteindelijk beslist, is een groot vraagteken.

Om Faizel Baarn als regeringsadviseur Luchtvaart (en Maritieme Aangelegenheden) en voorzitter van de werkgroep Luchtvaart, in Duitsland achter de stuurknuppel van een Airbus A340-600 te zien zitten, is al helemaal vreemd. Hij heeft immers – voor zover bekend – geen enkele vliegervaring op commerciële toestellen. Dus hoe kan hij dan beoordelen wat het beste type vliegtuig voor de SLM is?

Dat is hetzelfde als bijvoorbeeld de melkboer vragen om een weg te asfalteren. Of de oogarts lekkere pom te laten bakken. Kennelijk heeft de regering daarnaast geen enkel vertrouwen in de pas aangetreden nieuwe SLM-leiding, die overigens bestaat uit oudgedienden die mede verantwoordelijk kunnen worden gehouden voor de teloorgang van de luchtvaartmaatschappij.Viermotorige zuiplapDe Airbus A340-600 wordt overigens als een viermotorige zuiplap gezien en is een uiterst inefficiënt vliegtuig voor een maatschappij die toch al moeite heeft om financieel in de lucht te blijven. Nu wordt deze verbinding onderhouden met een Boeing 777-200 van low cost carrier Eastern Airlines met alleen economy class. Maar dit contract loopt binnenkort af, waardoor men op zoek moet naar een ander toestel. En nu zet men hoog in en wordt gekozen voor een viervoudige cabine-indeling, bestaande uit first class, business class, premium economy en economy.

Daar hangt een prijskaartje aan, terwijl op de Mid-Atlantische route al jaren heel veel geld toegelegd wordt. De cijfers over 2025 zijn nog niet bekend, maar verwacht wordt dat het verlies daarop minstens tien miljoen US dollar is. Toch zal naar verluidt op zeer korte termijn weer een overeenkomst worden getekend om Airbus A340-600 in te zetten voor die route, dus van en naar Amsterdam. Jaren geleden was al geoordeeld dat het vliegen met een dergelijk kerosine-verslindend toestel commercieel niet haalbaar is.

Kennelijk heeft de regering geen enkel vertrouwen in de pas aangetreden nieuwe SLM-leiding.

In 2019 werd met instemming van de regering van Desi Bouterse een viermotorige Boeing 777-200ER ingehuurd, de Bird of the Green Paradise. De SLM-leiding was het daar niet mee eens en stapte op. Het eindigde uiteindelijk in een fiasco, ook al omdat het toestel lange tijd niet ingezet kon worden als gevolg van de trage certificering. En toen het eindelijk mocht vliegen, bleek het veel te duur en werd de leaseovereenkomst in maart 2021 voortijdig beëindigd. Het heeft de SLM vele miljoenen US dollars gekost.

Dus waarom nu toch wordt overwogen deze viermotorige Airbus A340-600 te gaan inzetten, is een groot raadsel. Er zijn schijnbaar geen dure lessen geleerd van het verleden. Het is echter wel zo dat de eigen piloten van de SLM gecertificeerd zijn om met een dergelijk toestel te vliegen. Maar dan moet er wel sprake zijn van een zogeheten dry-lease overeenkomst die voor het vliegtuig is gesloten.

Weggegooid geldEn daar zit voor de SLM (en alle in Suriname geregistreerde vliegmaatschappijen) een onoverkomelijk probleem. De Europese Unie heeft Suriname geblacklist voor het vliegen naar haar lidlanden, waardoor de SLM alleen wet-lease agreements kan sluiten. Ofwel ingehuurde toestellen met ook ingehuurd personeel. Alle optimistische geluiden van president Jenny Geerlings-Simons en haar zogenaamde deskundigen ten spijt – die zeggen goede hoop te hebben dat het land binnen afzienbare tijd van de lijst geschrapt zal worden (en eigen personeel mag worden ingezet) – verwachten de échte deskundigen dat dit nog minimaal twee jaar in beslag gaat nemen en Suriname en de SLM voorlopig nog het nakijken hebben.Het lijkt er op dat het rondgestuurde mediabericht over het bezoekje aan Duitsland vooral bedoeld was als een soort showtime, om het volk te tonen dat de werkgroepen wat doen. Maar in feite was hun bezoek volstrekt zinloos en had de SLM dit ook zelf afgekund door desnoods lokaal iemand in te huren voor de uitwendige inspectie van het toestel (dus of bijvoorbeeld het interieur voldoet aan de SLM-wensen) en daarvan ’s sturen. Daarvoor is echt geen legertje van aan de regering gelieerde ‘deskundigen’ nodig. Dat is bovendien weggegooid geld.-.